KWALIFIKACJA ROL4 + ROL10 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 17.
Deficyt magnezu u zbóż w czasie ich wzrostu jest symptomem choroby zwanej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Paciorkowatość (perełkowatość) to charakterystyczny objaw niedoboru magnezu u zbóż. Magnez jest składnikiem chlorofilu i jest ruchliwy w roślinie, dlatego symptomy pojawiają się najpierw na starszych liściach jako chloroza międzyżyłkowa z "perełkami" zieleni. Pozostałe odpowiedzi to choroby grzybowe.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowa odpowiedź to paciorkowatość, nazywana też perełkowatością. W agronomii jest to klasyczna nazwa objawu niedoboru magnezu u zbóż (m.in. żyta i owsa), a nie nazwa choroby wywołanej przez patogen.

Dlaczego właśnie magnez? Magnez wchodzi w skład chlorofilu i jest ważny dla fotosyntezy. Jednocześnie jest pierwiastkiem dość ruchliwym w roślinie, więc przy jego braku roślina "przenosi" Mg do młodszych tkanek. Skutkiem jest to, że objawy niedoboru widzimy najpierw na starszych liściach.

Jak wygląda paciorkowatość u zbóż? U roślin jednoliściennych (zboża) typowa jest chloroza międzyżyłkowa. Paciorkowatość objawia się jako zielone skupienia chlorofilu ułożone wzdłuż nerwów blaszki liściowej, sprawiające wrażenie "sznura" ciemnozielonych perełek na jaśniejszym tle. Często jest to widoczne wcześnie, nawet w fazie 2–3 liścia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Sucha zgnilizna – jest kojarzona z chorobami infekcyjnymi (grzybowymi) i nie stanowi nazwy objawu typowego dla niedoboru magnezu u zbóż.
  • Choroba nowin – również należy do nazw chorób, a nie do terminologii niedoborowej magnezu.
  • Pleśń śniegowa – to typowa choroba grzybowa zbóż, związana z warunkami pogodowymi (np. zaleganie śniegu), a nie z brakiem Mg; jej rozpoznanie dotyczy zmian chorobowych, a nie wzoru chlorozy międzyżyłkowej.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach mieszają się nazwy chorób grzybowych i specyficzna nazwa "wzorca" chlorozy, często chodzi o niedobór. Dodatkowo zapamiętaj: Mg → starsze liście, a np. niedobór siarki częściej widać na młodszych liściach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Paciorkowatość (perełkowatość) to objaw niedoboru magnezu u zbóż, a nie choroba grzybowa. Na liściach widać układ zielonych "perełek" chlorofilu wzdłuż nerwów na tle jaśniejącej, chlorotycznej tkanki (chloroza międzyżyłkowa).
Magnez jest składnikiem dość ruchliwym w roślinie. Gdy zaczyna go brakować, roślina przemieszcza Mg ze starszych liści do młodszych, bardziej aktywnych tkanek. Dlatego symptomy (chloroza międzyżyłkowa) pojawiają się najpierw na starszych liściach.
Paciorkowatość to wzór chlorozy wynikający z niedoboru Mg (między żyłkami jaśniej, miejscami "perełki" zieleni). Pleśń śniegowa to choroba grzybowa – zwykle widoczne są objawy infekcji i zamierania tkanek, a nie typowy regularny układ chlorozy.
Najczęściej jest to chloroza międzyżyłkowa na starszych liściach. W odmianach i gatunkach wrażliwych może mieć formę paciorkowatości/perełkowatości: zielone pasma lub "koraliki" chlorofilu ułożone równolegle do nerwów liścia na jaśniejszym tle.
Objawy mogą pojawić się wcześnie, nawet w fazie 2–3 liścia, zwłaszcza gdy gleba ma niską zasobność w Mg lub po okresach sprzyjających wymywaniu. Zboża są roślinami dość wrażliwymi i szybko sygnalizują braki tego składnika.
Nie. Paciorkowatość jest kojarzona z niedoborem magnezu, więc fungicyd nie usuwa przyczyny. W praktyce należy potwierdzić problem (lustracja, ewentualnie analiza) i rozważyć uzupełnienie Mg nawożeniem. Zabiegi przeciwgrzybowe dotyczą innych jednostek chorobowych.
Pomaga zasada: Mg → starsze liście i chloroza międzyżyłkowa. Niedobór azotu często daje bardziej uogólnione żółknięcie blaszki (także na starszych liściach), a niedobór siarki zwykle silniej ujawnia się na młodszych liściach. Kluczowe są: wiek liści i układ przebarwień.
Zboża potrafią dość szybko ujawniać braki Mg w postaci wyraźnych zmian na liściach, nawet przy niewielkim spadku dostępności w glebie. Dzięki temu często służą jako praktyczny "sygnał ostrzegawczy" o potrzebie korekty nawożenia lub problemach z wymywaniem Mg.
Niedobór Mg częściej pojawia się na glebach lekkich, gdzie magnez łatwiej się wymywa, zwłaszcza po obfitych opadach. Ryzyko rośnie też przy niskiej zasobności gleby w Mg i przy braku systematycznego uzupełniania tego składnika w nawożeniu.
Ucz się według schematu: składnik → gdzie widać objawy (stare/młode liście) → typ przebarwień. Dla zbóż zapamiętaj szczególnie: Mg (chloroza międzyżyłkowa, paciorkowatość), N (ogólna chloroza), S (młodsze liście). Pomaga praca ze zdjęciami objawów.
info

Statystycznie 52% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Paciorkowatość (perełkowatość) to charakterystyczny objaw niedoboru magnezu u zbóż."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rozpoznawania niedoborów składników pokarmowych u roślin
  • Atlasy/klucze diagnostyczne objawów na liściach zbóż
  • Podstawy nawożenia roślin uprawnych (makroskładniki i ich funkcje)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego