KWALIFIKACJA ELM3 - CZERWIEC 2015 (test 2)

PYTANIE NR 32.
Do kontroli napięcia na cewce elektrozaworu o napięciu znamionowym Un = 24 V użyto woltomierza analogowego o liczbie 75 działek na skali, nastawionego na zakres 30 V. Ile działek wskaże ten woltomierz, jeżeli napięcie na cewce elektrozaworu jest prawidłowe?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Woltomierz ma 75 działek na zakresie 30 V, więc 1 działka odpowiada 30/75 V. Dla prawidłowego napięcia 24 V wskazanie wyniesie: 24 ÷ (30/75) = (24/30)·75 = 60. Zatem poprawny odczyt to 60 działek.

Pełne wyjaśnienie:

Woltomierz analogowy ma skalę liniową, czyli wychylenie wskazówki jest proporcjonalne do mierzonej wartości w obrębie wybranego zakresu. Skoro przyrząd ustawiono na zakres 30 V, to pełne wychylenie skali (koniec skali) odpowiada 30 V.

Podano, że skala ma 75 działek. To oznacza, że:

  • 30 V ↔ 75 działek
  • 1 działka ↔ 30/75 V

Dla prawidłowego napięcia na cewce elektrozaworu U = 24 V szukamy liczby działek:

liczba działek = 24 ÷ (30/75) = (24/30)·75 = 0,8·75 = 60.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 75 – to byłoby wskazanie przy napięciu równym pełnemu zakresowi 30 V, nie przy 24 V.
  • 30 – myli liczbę działek z wartością zakresu w woltach; 30 to wolty, a pytanie dotyczy działek.
  • 24 – to wartość napięcia w woltach, ale nie liczba działek. Działki nie są "1 V na działkę", bo zależą od relacji 30 V do 75 działek.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj proporcję "zakres ↔ liczba działek" i dopiero potem podstawiaj napięcie, aby uniknąć mieszania jednostek (V vs działki).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ustal proporcję: pełny zakres w V odpowiada liczbie działek. Następnie policz: działki = (U / zakres) · liczba_działek. To działa dla skali liniowej, typowej w woltomierzach analogowych.
Bo wskazanie w działkach zależy od ustawionego zakresu miernika. 24 V na zakresie 30 V to inne wychylenie niż 24 V na zakresie 300 V. Zakres mówi, ile woltów odpowiada końcowi skali.
To liczba równych podziałek, na które podzielono skalę. Jeśli końcowi skali odpowiada dany zakres (np. 30 V), to każda działka reprezentuje ułamek tego zakresu, np. 30/75 V na działkę.
Nie, bo działki nie są równoważne woltom "1 do 1". Najpierw trzeba ustalić, ile woltów przypada na jedną działkę (zakres/liczba działek). Dopiero potem przelicza się 24 V na działki.
Najczęściej: pomylenie jednostek (V vs działki), nieuwzględnienie ustawionego zakresu, "przepisanie" liczby działek skali jako wyniku oraz założenie, że 1 działka = 1 V. Pomaga zapis proporcji przed obliczeniem.
Podziel wartość zakresu przez liczbę działek: V/działkę = zakres / liczba_działek. Dla 30 V i 75 działek wychodzi 0,4 V na działkę. Potem napięcie dzielisz przez tę wartość, aby dostać liczbę działek.
Podczas uruchamiania i serwisu układów pneumatyki/hydrauliki, gdy elektrozawór nie przełącza się poprawnie. Pomiar napięcia na cewce pozwala odróżnić usterkę sterowania (brak zasilania) od awarii mechanicznej lub przerwy w cewce.
Tak, o ile ma odpowiedni zakres i jest przystosowany do DC (lub ma tryb DC). Trzeba dobrać zakres większy od spodziewanego napięcia (np. 30 V dla 24 V), aby nie przeciążyć przyrządu i uzyskać czytelny odczyt.
Wybierz możliwie najniższy zakres, który jest większy od mierzonego napięcia. Dzięki temu wskazanie zajmuje większą część skali, a błąd odczytu (w działkach) przekłada się na mniejszy błąd w woltach.
Zauważ, że 24/30 = 4/5 = 0,8. Skoro 0,8 pełnej skali ma być wskazaniem, to liczysz 0,8 · 75 = 60. Taki skrót jest szybki i ogranicza ryzyko pomylenia jednostek.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że woltomierz ma 75 działek na zakresie 30 V, więc 1 działka odpowiada 30/75 V.

Źródła:

  • Wikipedia (PL) "Woltomierz" – opis przeznaczenia i zasad pomiaru napięcia: https://pl.wikipedia.org/wiki/Woltomierz (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL) "Miernik uniwersalny" – informacje o zakresach pomiarowych i odczycie (w tym w miernikach analogowych): https://pl.wikipedia.org/wiki/Miernik_uniwersalny (dostęp: 2026-02-18)
  • All About Circuits – "Analog Meter Scales" (zasada przeliczania odczytu na podstawie zakresu i skali): https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-10/analog-meter-scales/ (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw elektrotechniki oraz miernictwa elektrycznego (dział: przyrządy analogowe)
  • Ćwiczenia z przeliczania wskazań mierników na działki skali (zadania z proporcji)
  • Instrukcje obsługi multimetrów analogowych (opis skali i zakresów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego