KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 35.
Do pomiaru intensywności chłodzenia stosuje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Katatermometr służy do oceny intensywności chłodzenia (zdolności chłodzącej powietrza) zależnej m.in. od ruchu powietrza i wymiany ciepła.
Pozostałe przyrządy mierzą inne wielkości: psychrometr – wilgotność, anemometr – prędkość powietrza, higrometr – wilgotność.

Pełne wyjaśnienie:

"Intensywność chłodzenia" odnosi się do tego, jak skutecznie otaczające powietrze odbiera ciepło (np. od powierzchni ciała lub od elementu pomiarowego). Do takiej oceny stosuje się katatermometr, który jest przyrządem wykorzystywanym do wyznaczania zdolności chłodzącej powietrza poprzez obserwację oddawania ciepła przez element przyrządu. W praktyce wynik zależy nie tylko od temperatury, ale także od ruchu powietrza i warunków wymiany ciepła, dlatego katatermometr wiąże kilka czynników w jedną ocenę "chłodzenia".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:

  • Psychrometr – jest przyrządem do wyznaczania wilgotności (najczęściej względnej) na podstawie pomiarów termometrem suchym i wilgotnym. Nie służy do bezpośredniej oceny intensywności chłodzenia.
  • Anemometr – mierzy prędkość przepływu powietrza. Choć prędkość ma wpływ na odczuwalne chłodzenie, sam anemometr nie jest przyrządem do pomiaru intensywności chłodzenia jako wielkości łączącej efekt wymiany ciepła.
  • Higrometr – również dotyczy wilgotności (w zależności od typu higrometru: mechaniczny, elektroniczny itp.). Nie odpowiada za ocenę zdolności chłodzącej powietrza.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się sformułowanie "intensywność chłodzenia" albo "zdolność chłodząca powietrza", szukaj przyrządu powiązanego z oddawaniem ciepła (katatermometr), a nie z pojedynczym parametrem typu wilgotność czy prędkość.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Katatermometr to przyrząd używany do oceny intensywności chłodzenia, czyli zdolności powietrza do odbierania ciepła od powierzchni. Wskazanie zależy od warunków wymiany ciepła, więc w pewnym sensie odzwierciedla łącznie wpływ kilku czynników mikroklimatu.
Psychrometr służy do wyznaczania wilgotności na podstawie różnicy wskazań termometru suchego i wilgotnego. To inna wielkość niż intensywność chłodzenia: wilgotność może wpływać na odczuwanie warunków, ale psychrometr nie mierzy efektu chłodzenia jako takiego.
Anemometr mierzy prędkość powietrza (ruch powietrza) w wyrobisku. Jest kluczowy w kontroli wentylacji, ale nie daje bezpośrednio wartości "intensywności chłodzenia" – to tylko jeden z czynników wpływających na odbiór ciepła.
Higrometr służy do pomiaru wilgotności powietrza (zależnie od typu: względnej lub innej pochodnej). Stosuje się go przy ocenie mikroklimatu i warunków pracy, ale nie jest to przyrząd do pomiaru intensywności chłodzenia.
Najprościej zapamiętać funkcję: psychrometr i higrometr dotyczą wilgotności, anemometr dotyczy prędkości powietrza, a katatermometr dotyczy intensywności chłodzenia. Ucz się przez pary: "wilgotność ↔ psychrometr/higrometr", "chłodzenie ↔ katatermometr".
Ruch powietrza zwykle zwiększa odbiór ciepła z powierzchni przez nasilenie wymiany ciepła. Dlatego przy tej samej temperaturze, większa prędkość powietrza może powodować silniejsze "chłodzenie". Katatermometr jest kojarzony z oceną tego efektu, a anemometr mierzy tylko prędkość.
Pomiary mikroklimatu wykonuje się przy ocenie warunków pracy w rejonach robót, podczas kontroli wentylacji oraz przy podejrzeniu pogorszenia warunków (np. odczuwalny dyskomfort cieplny). Celem jest bezpieczna organizacja pracy i dobór działań korygujących.
Najczęstszy błąd to wybór anemometru "bo chłodzenie kojarzy się z wiatrem". To rozumowanie jest niepełne: anemometr mierzy prędkość, a intensywność chłodzenia dotyczy skutku odbioru ciepła. Drugi błąd to mylenie wilgotności (psychrometr/higrometr) z chłodzeniem.
Katatermometr nie jest typowym termometrem do odczytu temperatury powietrza jako pojedynczej wielkości. Jest używany do oceny intensywności chłodzenia, czyli efektu oddawania ciepła w danych warunkach. Temperaturę można mierzyć termometrem, a chłodzenie ocenia się innym podejściem.
Ułóż tabelę "wielkość → przyrząd": prędkość powietrza → anemometr, wilgotność → psychrometr/higrometr, intensywność chłodzenia → katatermometr. Następnie rozwiązuj testy, w których te nazwy występują obok siebie, bo egzamin często sprawdza umiejętność rozróżniania podobnych pojęć.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że katatermometr służy do oceny intensywności chłodzenia (zdolności chłodzącej powietrza) zależnej m.in. od ruchu powietrza i wymiany ciepła.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z wentylacji kopalń oraz mikroklimatu w górnictwie podziemnym
  • Materiały dydaktyczne dotyczące metrologii górniczej i przyrządów pomiarowych
  • Instrukcje producentów i opisy techniczne przyrządów do oceny mikroklimatu (w tym katatermometrów) – jako kontekst historyczny i definicyjny

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego