KWALIFIKACJA TLO3 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 1.
Do pomiaru naciągu linki sterowniczej używa się tensometru
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tensometr do pomiaru naciągu linki sterowniczej jest przyrządem przykładanym do linki, który pozwala odczytać jej napięcie. W praktyce obsługowej spotyka się tensometry mechaniczne (dedykowane do linek), natomiast określenia "hydrauliczny" i "pneumatyczny" dotyczą instalacji zasilających, a nie tego typu przyrządów.

Pełne wyjaśnienie:

Pomiar naciągu linki sterowniczej (control cable tension) jest ważny, ponieważ zbyt mały naciąg powoduje luzy i pogorszenie precyzji sterowania, a zbyt duży może zwiększać opory ruchu, obciążać prowadzenia oraz przyspieszać zużycie elementów. Do takiego pomiaru stosuje się tensometr mechaniczny przeznaczony do linek sterowniczych: przykłada się go do linki, a wskazanie (skala) pozwala określić siłę naciągu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Pneumatycznego – pneumatyka w lotnictwie odnosi się do układów wykorzystujących sprężone powietrze. Tensometr do naciągu linki nie jest klasyfikowany jako "pneumatyczny", bo nie działa poprzez zasilanie sprężonym powietrzem.
  • Elektrooporowego – element elektrooporowy to typ czujnika odkształcenia (strain gauge) stosowany w pomiarach naprężeń/odkształceń. Choć takie czujniki mogą być częścią różnych systemów pomiarowych, w kontekście narzędzia do szybkiej kontroli naciągu linki sterowniczej w obsłudze liniowej/ hangarowej standardowo mówi się o tensometrze mechanicznym (przyrządzie do linek), a nie o "tensometrze elektrooporowym".
  • Hydraulicznego – hydraulika dotyczy instalacji olejowych pod ciśnieniem używanych do zasilania mechanizmów. Pomiar naciągu linki sterowniczej jest pomiarem siły w lince, realizowanym przyrządem przykładanym do linki, a nie urządzeniem hydraulicznym.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie dotyczy naciągu linki, szukaj odpowiedzi odnoszącej się do przyrządu przykładnego do linki (narzędzie mechaniczne), a nie do rodzaju instalacji statku powietrznego (hydraulika/pneumatyka) ani do laboratoryjnych metod pomiaru naprężeń materiału.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tensometr do linki sterowniczej to przyrząd, który przykłada się do linki, aby odczytać jej naciąg (siłę napięcia). Używa się go przy regulacji (rigging) i kontroli układów sterowania z linkami, aby zapewnić prawidłowe działanie sterów i ograniczyć zużycie elementów prowadzących.
Mechaniczny tensometr wykorzystuje odkształcenie elementu sprężystego i układ dźwigni/rolki, który po założeniu na linkę zamienia ugięcie na wskazanie na skali. Odczyt wykonuje się po poprawnym założeniu przyrządu i stabilizacji wskazania, zgodnie z instrukcją narzędzia.
Naciąg linki wpływa na luzy, opory ruchu i precyzję sterowania. Zbyt mały naciąg może powodować opóźnioną reakcję i uderzenia linki o prowadzenia, a zbyt duży zwiększa obciążenia oraz zużycie rolek i mocowań. Kontrola jest typowym elementem obsługi po regulacji i w przeglądach.
Tak, to częsty błąd językowy. "Hydrauliczny" i "pneumatyczny" opisują zwykle instalacje zasilające w statku powietrznym, a nie ręczny przyrząd do pomiaru naciągu linki. Tensometr do linki jest narzędziem pomiarowym działającym mechanicznie (w praktyce obsługowej).
"Elektrooporowy" kojarzy się z czujnikiem odkształcenia (strain gauge), który zmienia opór elektryczny pod wpływem naprężeń materiału. To metoda pomiaru w aparaturze pomiarowej, ale pytanie dotyczy typowego narzędzia do kontroli naciągu linki sterowniczej, gdzie standardowo stosuje się tensometr mechaniczny.
Najczęstsze błędy to: nieprawidłowe założenie tensometru na linkę, odczyt pod niewłaściwym kątem, pomiar w punkcie niezgodnym z instrukcją obsługi oraz brak uwzględnienia warunków, które mogą zmieniać wskazanie (np. ustawienie sterów). Zawsze trzymaj się procedury i instrukcji narzędzia.
Pomiar wykonuje się po regulacji układu sterowania, po wymianie linki lub elementów prowadzących, po czynnościach mogących zmienić geometrię prowadzenia oraz w ramach przeglądów okresowych. Celem jest potwierdzenie, że naciąg mieści się w wymaganym zakresie dla danego statku powietrznego.
Zwróć uwagę na czasownik: "do pomiaru używa się…" sugeruje narzędzie lub przyrząd. Określenia "hydrauliczny/pneumatyczny" częściej opisują napęd lub instalację statku powietrznego. Jeśli mowa o lince i jej naciągu, najbardziej logiczne jest narzędzie przykładane do linki, czyli tensometr mechaniczny.
Na nieprawidłowy naciąg reagują szczególnie: rolki i prowadzenia, mocowania (zakończenia) linki, punkty przejść przez przegrody oraz mechanizmy dźwigniowe w torze sterowania. Zbyt duże siły zwiększają zużycie, a zbyt małe mogą powodować uderzenia i luz w układzie.
Ucz się w trzech krokach: (1) poznaj elementy układu (linka, rolki, napinacze, zakończenia), (2) zrozum cel regulacji (naciąg, brak luzów, płynność ruchu), (3) zapamiętaj typowe narzędzia obsługowe (m.in. tensometr mechaniczny). Rozwiązuj też pytania, które rozróżniają narzędzie od instalacji.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 59% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Tensometr do pomiaru naciągu linki sterowniczej jest przyrządem przykładanym do linki, który pozwala odczytać jej napięcie."

Źródła:

  • FAA, Advisory Circular AC 43.13-1B "Acceptable Methods, Techniques, and Practices – Aircraft Inspection and Repair", rozdział dotyczący "Control Cables" (tensioning/rigging) – dostęp: https://www.faa.gov/regulations_policies/advisory_circulars/ (AC 43.13-1B) - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki obsługi technicznej (AMM) danego typu statku powietrznego – rozdziały o flight controls / control cables
  • Materiały szkoleniowe z budowy i obsługi układów sterowania statków powietrznych
  • Instrukcje producentów tensometrów do linek sterowniczych (sposób użycia i odczytu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego