KWALIFIKACJA MEP2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 26.
Do sprawdzania powiększenia lunet służy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dynametr Czapskiego jest przyrządem służącym do kontroli (sprawdzania) powiększenia lunet. Pozostałe przyrządy z odpowiedzi dotyczą innych zastosowań (np. ustawiania/kolimacji lub badań osiowości), a nie bezpośredniego sprawdzania powiększenia lunety.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce montażu i napraw układów optycznych kontrola powiększenia lunety polega na sprawdzeniu, czy układ obiektyw–okular daje oczekiwany stosunek kątowy (czyli jak bardzo "przybliża" obserwowany obiekt). Do tego celu stosuje się przyrządy wyspecjalizowane do wyznaczania lub porównywania powiększenia, takie jak dynametr Czapskiego.

Odpowiedź "dynametr Czapskiego" pasuje do treści pytania, bo wskazuje przyrząd używany właśnie do sprawdzania powiększenia. W serwisie/produkcji jest to typowe działanie kontrolne po montażu, regulacji lub wymianie elementów wpływających na parametry optyczne.

Pozostałe propozycje są mylące, bo odnoszą się do innych zadań metrologii optycznej:

  • "lunetka wychylna" kojarzy się raczej z obserwacją/ustawianiem kierunku i celowaniem w układach pomiarowych; sama nazwa nie wskazuje na dedykowany pomiar powiększenia.
  • "luneta autokolimacyjna" jest wykorzystywana głównie do kontroli ustawienia, kątów i osiowości (autokolimacja), czyli do sprawdzania geometrii układu, a nie wprost do wyznaczania powiększenia.
  • "kolimator szerokokątny" służy do wytwarzania wiązki o określonych własnościach (kolimacja) i bywa używany w testach optycznych, jednak nie jest typowym przyrządem wskazywanym jako podstawowy do sprawdzania powiększenia lunet.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu występuje słowo "powiększenie", szukaj odpowiedzi, która dotyczy bezpośrednio parametru powiększania, a nie ogólnie "badania lunet" czy "ustawiania optyki". Wiele przyrządów optycznych brzmi podobnie, ale mierzą inne wielkości (osiowość, kolimację, kąty).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To przyrząd metrologiczny używany w optyce do kontroli powiększenia lunet. W praktyce warsztatowej pozwala sprawdzić, czy zestaw obiektyw–okular daje deklarowane powiększenie po montażu lub naprawie.
Powiększenie lunety to parametr opisujący, jak bardzo układ optyczny "przybliża" obraz obserwowanego obiektu. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle chodzi o identyfikację przyrządu lub metody służącej do kontroli tego parametru.
Luneta autokolimacyjna kojarzy się głównie z autokolimacją, czyli kontrolą ustawienia, osiowości i małych kątów (geometrii układu). To inny typ kontroli niż bezpośrednie sprawdzanie powiększenia lunety.
W autokolimacji ocenia się ustawienie elementów optycznych i odchylenia kątowe/osiowe, np. w trakcie regulacji układu lub kontroli współosiowości. To przydatne przy montażu, ale nie jest to typowy pomiar powiększenia lunety.
Kolimator wytwarza wiązkę promieni o określonych własnościach (zwykle równoległych), co ułatwia testy i ustawianie układów optycznych. Może być używany w wielu procedurach, ale nie jest nazwą przyrządu kojarzonego wprost z kontrolą powiększenia lunet.
Jeśli w treści jest "powiększenie", kluczem jest parametr związany z "przybliżeniem" obrazu. Gdy pojawia się "osiowość", "ustawienie" lub "kąt", zwykle chodzi o przyrządy autokolimacyjne/ustawiające. To rozróżnienie pomaga uniknąć pomyłek.
Najczęstszy błąd to wybór przyrządu "ogólnie optycznego" (np. kolimator) bez powiązania z konkretnie mierzonym parametrem. Drugi błąd to kierowanie się brzmieniem nazwy zamiast funkcją: podobne nazwy nie oznaczają tego samego zastosowania.
Nie. Dobór przyrządu zależy od tego, co w lunecie ma być sprawdzone: powiększenie, pole widzenia, kolimacja, osiowość czy stan elementów. Dlatego na egzaminie trzeba rozpoznać, jaki parametr wskazuje pytanie.
Powiększenie kontroluje się m.in. po naprawie, po wymianie okularu lub obiektywu, po regulacji odległości w układzie oraz przy odbiorze jakościowym po montażu. To szybka weryfikacja zgodności z wymaganiami wyrobu.
Najlepiej uczyć się "parametr → przyrząd": powiększenie, kolimacja, osiowość, kąty, ostrość. Pomaga też wykonywanie krótkich fiszek z nazwą przyrządu i jednym typowym zastosowaniem, bo na egzaminie liczą się skojarzenia funkcjonalne.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dynametr Czapskiego jest przyrządem służącym do kontroli (sprawdzania) powiększenia lunet.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z metrologii optycznej dla techników (dział: lunety i ich parametry)
  • Instrukcje stanowiskowe z pracowni optyki dotyczące kontroli powiększenia i pola widzenia
  • Katalogi/opracowania przyrządów pomiarowych do badań układów optycznych (porównanie zastosowań)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego