KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 27.
Do udostępnienia dokumentacji osobom spoza jednostki organizacyjnej jest wymagane zezwolenie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Udostępnienie dokumentacji osobom spoza jednostki jest decyzją kierownictwa, bo wiąże się z odpowiedzialnością za legalność i bezpieczeństwo informacji.
Dlatego wymagane jest zezwolenie osoby kierującej jednostką, a nie pracownika kancelarii, archiwum państwowego ani kierownika archiwum zakładowego, którzy realizują czynności wykonawcze.

Pełne wyjaśnienie:

Udostępnianie dokumentacji osobom spoza jednostki organizacyjnej nie jest wyłącznie czynnością techniczną (wyszukanie teczki, wydanie jej do wglądu), lecz decyzją o dopuszczeniu podmiotu zewnętrznego do informacji znajdujących się w aktach. Taka decyzja obejmuje odpowiedzialność za zgodność z zasadami ochrony informacji (w tym danych), ocenę podstawy udostępnienia oraz ewentualne ograniczenia zakresu dostępu.

Dlatego poprawne jest wskazanie: "dyrektora jednostki organizacyjnej" (czyli kierownika jednostki). To na poziomie kierownictwa zwykle lokuje się kompetencję do wyrażenia zgody lub odmowy, bo jest to decyzja o skutkach organizacyjnych i prawnych.

Pozostałe odpowiedzi są typowymi "pułapkami":

  • "pracownika kancelarii ogólnej" – kancelaria przyjmuje i rejestruje korespondencję, ale co do zasady nie jest organem decyzyjnym w sprawie dostępu dla osób z zewnątrz. To rola wykonawcza.
  • "dyrektora właściwego archiwum państwowego" – archiwum państwowe dotyczy udostępniania materiałów znajdujących się w zasobie archiwum państwowego, a pytanie mówi o dokumentacji jednostki organizacyjnej. To inny zakres odpowiedzialności i inny obieg dokumentów.
  • "kierownika archiwum zakładowego jednostki organizacyjnej" – archiwum zakładowe przechowuje, porządkuje i prowadzi ewidencję, może przygotować akta i kontrolować zwrot, ale decyzja o udostępnieniu osobom spoza jednostki zwykle wymaga zgody kierownictwa jednostki.

W praktyce egzaminacyjnej warto kojarzyć zasadę: czynności udostępniania wykonuje archiwum/kancelaria, ale zgodę wydaje kierownictwo. Jeśli w zadaniu pojawiają się role "techniczne" (kancelaria, archiwum zakładowe), a pytanie dotyczy zezwolenia na dostęp zewnętrzny, najczęściej chodzi o kierownika jednostki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To dopuszczenie podmiotu zewnętrznego do wglądu w akta, otrzymania kopii lub informacji z dokumentacji jednostki. W praktyce wymaga to sprawdzenia podstawy wniosku, zakresu dostępu i zapewnienia ewidencji udostępnienia, aby można było odtworzyć kto, kiedy i do czego miał dostęp.
Ponieważ udostępnienie może powodować skutki prawne i organizacyjne: ujawnienie informacji, ryzyko naruszeń ochrony danych i tajemnic, a także odpowiedzialność jednostki. Zezwolenie stanowi element kontroli i potwierdza, że decyzję podjęła osoba uprawniona, a nie tylko pracownik wykonujący czynności techniczne.
Co do zasady decyduje kierownictwo jednostki (np. dyrektor), ponieważ to ono ponosi odpowiedzialność za sposób dysponowania dokumentacją i informacją. Archiwum zakładowe i kancelaria wspierają proces: przyjmują wniosek, wyszukują akta, prowadzą ewidencję i nadzorują zwrot.
Najczęściej nie jest to samodzielna decyzja kierownika archiwum, bo archiwum zakładowe pełni funkcję wykonawczą i nadzorczą wobec dokumentacji. W praktyce zgoda bywa udzielana przez kierownika jednostki lub osobę przez niego upoważnioną, a archiwum realizuje udostępnienie zgodnie z decyzją.
Kancelaria ogólna obsługuje obieg korespondencji i rejestruje sprawy, ale zwykle nie jest organem decyzyjnym w kwestii udostępniania akt osobom z zewnątrz. Może przyjąć wniosek i przekazać go do rozpatrzenia, jednak decyzja o zgodzie należy do uprawnionego kierownictwa.
Archiwum państwowe dotyczy udostępniania materiałów przechowywanych w jego zasobie, czyli dokumentacji już przekazanej do archiwum państwowego. Jeśli dokumenty nadal znajdują się w jednostce organizacyjnej (w komórkach merytorycznych lub archiwum zakładowym), decyzje i procedury udostępniania są realizowane wewnątrz tej jednostki.
Zwykle potrzebny jest wniosek (pisemny lub zarejestrowany), decyzja/zgoda osoby uprawnionej oraz ślad ewidencyjny udostępnienia (karta udostępnienia, rejestr, potwierdzenie odbioru/zwrotu). Dzięki temu można rozliczyć obieg akt i wykazać, że dostęp był kontrolowany i uzasadniony.
Najczęściej myli się rolę decyzyjną z rolą wykonawczą: wybiera się archiwum zakładowe lub kancelarię, bo "mają dokumenty", zamiast kierownictwa jednostki. Drugim błędem jest automatyczne wskazywanie archiwum państwowego, mimo że pytanie dotyczy dokumentacji pozostającej w jednostce, a nie w zasobie archiwum państwowego.
Zwróć uwagę na słowa "wymagane jest zezwolenie", "zgoda", "udostępnienie osobom spoza jednostki". To sygnały, że pytanie dotyczy uprawnienia do podjęcia decyzji i odpowiedzialności, a nie samego wykonania czynności (wyszukanie, wydanie, ewidencja). Czynności wykonuje archiwum, decyzję podejmuje kierownictwo.
Nie zawsze. Udostępnienie jest pojęciem szerszym i może oznaczać wgląd na miejscu, wydanie kopii lub przekazanie informacji z dokumentów. Wypożyczenie to jedna z form, gdy akta opuszczają miejsce przechowywania na określony czas. Oba procesy wymagają ewidencji i kontroli, ale zakres ryzyka i zabezpieczeń bywa różny.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Instrukcja kancelaryjna i regulamin organizacyjny jednostki (część o udostępnianiu akt)
  • Procedury archiwum zakładowego dotyczące udostępniania i ewidencji wypożyczeń
  • Materiały szkoleniowe z organizacji i prowadzenia archiwum zakładowego (uprawnienia i odpowiedzialność)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego