KWALIFIKACJA BUD14 + BUD15 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 24.
Do wykonania podjazdu o powierzchni 68,0 m2 z kostki brukowej na podsypce cementowo-piaskowej zatrudniono trzech brukarzy ze stawką 35 zł/r-g oraz jednego robotnika ze stawką 15 zł/r-g. Oblicz średnioważoną stawkę roboczogodziny.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Średnioważona stawka r-g zależy od liczby osób na danej stawce. Dla 3 brukarzy: 3×35 zł, dla 1 robotnika: 1×15 zł. Sumę "wagowanych" stawek dzielimy przez liczbę pracowników: (3×35+1×15)/4 = 120/4 = 30,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Średnioważona stawka roboczogodziny (zł/r-g) jest przydatna, gdy w jednej brygadzie pracują osoby o różnych stawkach. Wtedy nie wystarczy zwykła średnia arytmetyczna stawek, bo kluczowe jest, ile osób pracuje na każdej ze stawek (to są "wagi").

W zadaniu mamy:

  • 3 brukarzy ze stawką 35 zł/r-g,
  • 1 robotnika ze stawką 15 zł/r-g.

Obliczamy sumę stawek pomnożonych przez liczbę osób:

3 × 35 zł = 105 zł (łączny "udział" brukarzy)
1 × 15 zł = 15 zł (łączny "udział" robotnika)

Suma: 105 + 15 = 120

Następnie dzielimy przez łączną liczbę pracowników: 3 + 1 = 4.

Średnioważona stawka = 120 / 4 = 30,00 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 25,00 zł – to wynik zwykłej średniej arytmetycznej dwóch stawek (35 i 15), czyli (35+15)/2. Błąd polega na pominięciu faktu, że pracowników na stawce 35 zł jest trzech, a nie jeden.
  • 15,00 zł – to jedynie stawka pojedynczego robotnika. Wybór tej wartości wynika zwykle z nieuwzględnienia pozostałych osób w brygadzie.
  • 35,00 zł – to stawka pojedynczego brukarza. Taki wybór może wynikać z "zakotwiczenia" na dominującej grupie (większość brygady), ale nadal nie jest to średnia dla całego składu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się kilku pracowników i różne stawki, niemal zawsze trzeba użyć schematu (liczba osób × stawka), zsumować i podzielić przez łączną liczbę osób (lub łączną liczbę roboczogodzin, jeśli są różne czasy pracy).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz sumę iloczynów: liczba osób × stawka dla każdej grupy, a potem podziel przez łączną liczbę osób (lub łączną liczbę r-g, gdy czasy pracy są różne). To klasyczna średnia ważona, gdzie wagą jest liczebność grupy.
Powierzchnia nie wpływa na średnią stawkę zł/r-g, bo ta zależy wyłącznie od składu osobowego i stawek. Metry kwadratowe byłyby potrzebne dopiero do wyznaczenia nakładów r-g lub kosztu całkowitego robocizny dla robót brukarskich.
r-g to roboczogodzina, czyli jedna godzina pracy jednej osoby. W kosztorysie pozwala przeliczać nakłady pracy (np. ile r-g potrzeba na 1 m2) na koszt robocizny poprzez mnożenie przez stawkę zł/r-g.
Średnia arytmetyczna traktuje każdą stawkę tak samo (jakby każdej odpowiadała ta sama liczba osób). Średnia ważona uwzględnia wagi, np. że na stawce 35 zł pracują 3 osoby, a na stawce 15 zł tylko 1 osoba, więc udział 35 zł jest większy.
25,00 zł powstaje, gdy ktoś policzy (35+15)/2. To błąd "równego traktowania" grup: pomija się, że stawka 35 zł dotyczy trzech osób. W zadaniach brygadowych zawsze sprawdź, czy liczby pracowników są różne.
Wtedy wagą nie jest sama liczba osób, tylko liczba przepracowanych godzin. Liczysz sumę: (godziny×stawka) dla każdej osoby/grupy i dzielisz przez łączną liczbę godzin. To daje rzeczywistą średnią stawkę za 1 r-g.
Tak, bywa używana pomocniczo do szybkich kalkulacji, gdy brygada ma mieszane stawki. W kosztorysie pełnym zwykle liczysz koszt robocizny jako: nakład r-g × stawka. Średnia ważona ułatwia przyjęcie jednej stawki dla całej brygady.
Wynik średniej ważonej musi leżeć pomiędzy najniższą i najwyższą stawką (tu: między 15 a 35). Dodatkowo powinien być bliżej tej stawki, która ma większą wagę (tu 35 zł, bo są 3 osoby), więc okolice 30 zł są logiczne.
Najczęściej: (1) liczenie średniej arytmetycznej zamiast ważonej, (2) dzielenie przez złą liczbę (np. przez 3 zamiast przez 4), (3) wybór jednej stawki "na oko", (4) mieszanie stawki r-g z kosztem całkowitym robocizny.
Policz 3×35=105, dodaj 15 → 120. Dzielisz 120 przez 4: 12/4=3, więc 120/4=30. To prosta metoda "najpierw do pełnej dziesiątki": widać, że suma jest podzielna przez 4, co ułatwia rachunek.
info

Około 74% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że średnioważona stawka r-g zależy od liczby osób na danej stawce.

Materiały:

  • Zadania z matematyki praktycznej: średnia arytmetyczna i średnia ważona
  • Materiały dydaktyczne z podstaw kosztorysowania: składniki kosztów (R, M, S) i rola r-g
  • Arkusze ćwiczeń egzaminacyjnych z obliczeń kosztorysowych (stawki, narzuty, robocizna)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego