KWALIFIKACJA GIW9 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 20.
Do zagrożeń naturalnych w zakładach górniczych nie zalicza się zagrożenia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zagrożenia naturalne w górnictwie wynikają głównie z właściwości górotworu i zjawisk zachodzących w wyrobiskach (np. zagrożenie wodne, erupcyjne, wybuch pyłu węglowego). Narażenie na pyły szkodliwe dla zdrowia jest typowym czynnikiem szkodliwym środowiska pracy, a nie zagrożeniem naturalnym.

Pełne wyjaśnienie:

W zakładach górniczych wyróżnia się różne grupy zagrożeń. Zagrożenia naturalne to takie, które wynikają z warunków geologicznych i górniczych oraz z procesów zachodzących w górotworze i wyrobiskach. Mają one charakter "naturalny" w tym sensie, że są związane z występowaniem złoża, górotworu, wody, gazów oraz zjawisk dynamicznych i mogą pojawić się niezależnie od samej organizacji pracy (choć organizacja pracy wpływa na poziom ryzyka).

Odpowiedź "pyłami szkodliwymi dla zdrowia" wskazuje na czynnik szkodliwy środowiska pracy. Pyły (np. mineralne) są klasyfikowane jako zagrożenie dla zdrowia pracownika poprzez narażenie inhalacyjne i długotrwałe skutki zdrowotne. To inny porządek pojęciowy niż "zagrożenia naturalne" w górnictwie, które opisują przede wszystkim zjawiska i zdarzenia o podłożu geologiczno-górniczym.

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do typowych przykładów zagrożeń wiązanych z warunkami podziemnej eksploatacji:

  • "erupcyjnego" – dotyczy gwałtownych zjawisk w górotworze, które mogą powodować niebezpieczne wyrzuty lub erupcje materiału/mediów do wyrobisk.
  • "wybuchem pyłu węglowego" – w kopalniach węgla jest to klasyczne zagrożenie związane z obecnością palnego pyłu i możliwością jego zapłonu oraz propagacji wybuchu.
  • "wodnego" – odnosi się do dopływu lub wtargnięcia wód do wyrobisk, co wpływa na bezpieczeństwo ludzi i ciągłość robót.

Na egzaminie warto zapamiętać praktyczną wskazówkę: jeżeli odpowiedź opisuje narażenie zdrowotne (pyły, hałas, drgania, substancje szkodliwe), to zwykle nie jest to "zagrożenie naturalne", tylko zagrożenie wynikające z czynników szkodliwych lub uciążliwych środowiska pracy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zagrożenia naturalne to niebezpieczne zjawiska wynikające z warunków górotworu i złoża oraz procesów zachodzących w wyrobiskach. Zwykle obejmują m.in. zagrożenia związane z wodą, gazami, zjawiskami dynamicznymi lub możliwością wybuchu w specyficznych warunkach kopalni.
Pyły szkodliwe dla zdrowia są przede wszystkim czynnikiem szkodliwym środowiska pracy (narażeniem zawodowym), a nie zjawiskiem naturalnym górotworu. W pytaniach egzaminacyjnych "naturalne" zwykle oznacza zjawiska geologiczno-górnicze, a nie higieniczne czynniki pracy.
Zagrożenie wodne dotyczy ryzyka dopływu, nagłego wtargnięcia lub gromadzenia się wód w wyrobiskach. W praktyce wpływa na bezpieczeństwo załogi, możliwość prowadzenia robót oraz wymaga stosowania odwodnienia, tam, kontroli przepływów i procedur awaryjnych.
To ryzyko zapłonu i gwałtownego spalania mieszaniny pyłu węglowego z powietrzem, które może prowadzić do wybuchu i rozprzestrzeniania się fali ciśnienia w wyrobiskach. Kluczowe jest ograniczanie zapylenia, właściwe utrzymanie wyrobisk i profilaktyka przeciwwybuchowa.
Zagrożenie erupcyjne wiąże się z gwałtownym wystąpieniem zjawiska w górotworze, które może skutkować nagłym wyrzutem materiału lub mediów do wyrobiska. W zadaniach testowych jest traktowane jako przykład zagrożenia o podłożu naturalnym, zależnego od warunków złoża.
Najprościej: naturalne łącz z górotworem i zjawiskami w wyrobisku (woda, zjawiska dynamiczne, wybuch w specyficznych warunkach kopalni). Zdrowotne łącz z narażeniem pracownika (pyły, hałas, drgania, substancje szkodliwe) i higieną pracy.
Częsty błąd to wrzucanie wszystkich ryzyk do jednego worka. Uczniowie mylą czynniki szkodliwe (np. pyły) z zagrożeniami naturalnymi. Pomaga zapamiętanie, że naturalne dotyczą zjawisk w górotworze, a zdrowotne dotyczą długotrwałego narażenia pracownika.
Tak, ale zależy od rodzaju pyłu. W kontekście kopalń węgla pył węglowy może tworzyć mieszaniny wybuchowe i jest wtedy rozpatrywany jako zagrożenie wybuchem. Natomiast "pyły szkodliwe dla zdrowia" w pytaniach zwykle odnoszą się do narażenia zdrowotnego, nie do wybuchu.
Ocena jest potrzebna m.in. przy planowaniu robót, analizie rejonu ściany/chodnika, w dokumentacji bezpieczeństwa i podczas bieżącego nadzoru. Kluczowe jest wskazanie, jakie zjawiska mogą wystąpić w danym rejonie (np. woda, wybuchowe warunki) i jakie środki profilaktyki zastosować.
Ucz się listami: osobno zagrożenia naturalne, osobno czynniki szkodliwe i zagrożenia techniczne. Trenuj na przykładach: do każdego zagrożenia dopisz typowe skutki i profilaktykę. Na teście szukaj słów kluczy: "wybuch", "woda", "erupcja" vs "narażenie", "szkodliwe dla zdrowia".
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Zagrożenia naturalne w górnictwie wynikają głównie z właściwości górotworu i zjawisk zachodzących w wyrobiskach (np. zagrożenie wodne, erupcyjne, wybuch pyłu węglowego)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu bezpieczeństwa pracy w górnictwie podziemnym
  • Materiały szkoleniowe BHP dla zakładów górniczych (klasyfikacje zagrożeń)
  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych z przepisami górniczymi i wewnętrznymi instrukcjami zakładów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego