Metoda średniej ważonej służy do wyboru dostawcy, gdy decyzja zależy od wielu kryteriów (np. koszt, czas realizacji, terminowość, zakres usług, jakość obsługi). Kluczowe jest to, że nie wszystkie kryteria są równie ważne, więc każdemu przypisuje się wagę (udział w decyzji).
Obliczenia wykonuje się według schematu:
- ustal kryteria oceny i ich wagi (wagi często sumują się do 1 lub 100%);
- dla każdego dostawcy odczytaj oceny/wartości w każdym kryterium (z tabeli/oferty);
- policz wynik łączny: wynik = Σ(wagai × ocenai);
- porównaj wyniki dostawców i wybierz najwyższy (jeśli oceny są "im więcej, tym lepiej").
W praktyce szczególnej uwagi wymagają kryteria typu koszt lub czas, gdzie "mniej" jest korzystniejsze. Jeśli dane nie są wcześniej przeliczone na punkty w jednakowym kierunku, trzeba je najpierw ujednolicić (np. przeskalować lub zamienić na punktację), inaczej suma ważona może faworyzować błędną ofertę.
Dlaczego odpowiedzi pozostałe są błędne? Najczęściej wynikają z jednego z typowych uchybień:
- wybrania oferty najlepszej w jednym kryterium (np. najtańszej), bez uwzględnienia wag i pozostałych kryteriów;
- policzenia zwykłej średniej zamiast ważonej, czyli potraktowania wszystkich kryteriów jako równie ważnych;
- pomylenia wag (np. użycia wag przypisanych do innego wariantu lub niezgodnych z tabelą);
- błędnego kierunku oceny dla kryteriów minimalizowanych (koszt/czas).
Na egzaminie warto kontrolnie sprawdzić: czy użyto wszystkich kryteriów, czy wagi zostały przemnożone przez właściwe oceny oraz czy porównuje się poprawny wskaźnik (najwyższy wynik punktowy albo najniższy koszt – zależnie od tego, jak zdefiniowano skalę).
