KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 28.
Dokumentacja finansowa projektu realizowanego od 2009 do 2011 roku kategorii B5 podlega brakowaniu w roku
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kategoria B5 oznacza przechowywanie przez 5 lat, liczonych co do zasady od początku roku następującego po roku zakończenia sprawy/projektu. Jeśli projekt zakończył się w 2011 r., okres B5 obejmuje lata 2012–2016, więc brakowanie wykonuje się w 2017 r. (po upływie wymaganego okresu).

Pełne wyjaśnienie:

Kategoria archiwalna B5 dotyczy dokumentacji niearchiwalnej, którą przechowuje się przez określony czas, a po jego upływie może zostać przeznaczona do brakowania (z zachowaniem procedur obowiązujących w jednostce).

Kluczowe jest od kiedy liczy się te 5 lat. W praktyce archiwów zakładowych okresy przechowywania dla kategorii B liczy się najczęściej od 1 stycznia roku następnego po roku, w którym sprawa została zakończona (tu: po zakończeniu projektu). Skoro projekt trwał w latach 2009–2011, to za rok zakończenia przyjmuje się 2011.

Wtedy lata przechowywania dla B5 to:

  • rok startowy liczenia: 2012,
  • kolejne 5 lat: 2012, 2013, 2014, 2015, 2016.

Po upływie tych 5 lat dokumentacja osiąga wymagany "wiek" i brakowanie przypada na 2017 r. (czyli po zakończeniu pełnego okresu przechowywania).

Dlaczego pozostałe lata nie pasują? Rok 2015 i 2016 odpowiadają zbyt wczesnemu zakończeniu przechowywania (pomijają część wymaganego okresu). Rok 2018 jest z kolei zbyt późny przy założeniu standardowego liczenia B5 od roku następującego po zakończeniu projektu.

Uwaga praktyczna: w realnej pracy archiwisty zawsze należy potwierdzić kwalifikację i sposób liczenia w JRWA i przepisach wewnętrznych jednostki, bo to one porządkują klasy, symbole i zasady postępowania z dokumentacją.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kategoria B5 oznacza dokumentację niearchiwalną, którą należy przechowywać przez 5 lat, a po upływie tego okresu można ją przeznaczyć do brakowania (zniszczenia) zgodnie z procedurą w archiwum zakładowym.
Najczęściej liczy się go od 1 stycznia roku następującego po roku zakończenia sprawy (np. projektu). Dlatego nie dodaje się 5 lat "wprost" do roku zakończenia, tylko ustala rok startowy liczenia i pełne lata przechowywania.
Jeśli przyjmiesz, że liczenie zaczyna się w 2012 r., to 5 lat obejmuje 2012–2016. Brakowanie wykonuje się dopiero po upływie wymaganego okresu, więc praktycznie w 2017 r., po zakończeniu pełnych 5 lat przechowywania.
W praktyce czynność brakowania wykonuje się po upływie pełnego okresu przechowywania. Dlatego często jest to rok następny po ostatnim roku wliczanym do okresu. Ostatecznie decydują procedury jednostki i sposób przyjęty w JRWA.
To zależy od JRWA jednostki, ale często są to wybrane dokumenty rozliczeniowe i pomocnicze o krótszej wartości dowodowej. Dokumenty o znaczeniu historycznym lub kluczowym dla działalności mogą mieć dłuższe okresy albo kategorię A.
Najczęściej myli się punkt startowy liczenia (np. liczenie od roku zakończenia zamiast od roku następnego), myli się "koniec okresu" z "rokiem wykonania brakowania" oraz zakłada się, że zawsze obowiązuje jedna reguła, bez sprawdzenia zapisów w JRWA.
Brakowanie to formalny proces wycofania dokumentacji niearchiwalnej z zasobu po upływie okresu przechowywania. Obejmuje m.in. kwalifikację, sporządzenie spisu i uzyskanie wymaganych akceptacji, a następnie fizyczne zniszczenie akt.
JRWA porządkuje dokumentację według klas i przypisuje jej kategorie archiwalne oraz okresy przechowywania. Bez odwołania do JRWA można łatwo przyjąć niewłaściwą kategorię lub błędnie ustalić termin, co grozi przedwczesnym zniszczeniem akt.
Nie. Część dokumentacji finansowej ma dłuższe okresy przechowywania z powodów dowodowych, kontrolnych lub rozliczeniowych. Okres zależy od rodzaju dokumentu i zapisów w JRWA oraz przepisów szczególnych dotyczących danej jednostki.
Ćwicz na przykładach: ustal rok zakończenia sprawy, przyjmij właściwy rok startowy liczenia, policz pełne lata przechowywania i dopiero wyznacz rok brakowania. Warto też robić krótkie tabele (rok startowy + kolejne lata), by unikać pomyłek.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Kategoria B5 oznacza przechowywanie przez 5 lat, liczonych co do zasady od początku roku następującego po roku zakończenia sprawy/projektu."

Źródła:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych właściwych dla danej jednostki (instrukcja kancelaryjna/JRWA) – bez nich nie da się podać jednej weryfikowalnej podstawy

Materiały:

  • Instrukcja kancelaryjna i jednolity rzeczowy wykaz akt (JRWA) obowiązujące w danej jednostce
  • Podręczniki i skrypty z archiwistyki zakładowej (kategorie archiwalne, brakowanie)
  • Materiały szkoleniowe dotyczące kwalifikowania dokumentacji i ustalania okresów przechowywania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego