KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 31.
W którym roku najwcześniej można wybrakować Delegacje służbowe (kat. B5), wytworzone w 2019 roku?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kategoria B5 oznacza dokumentację niearchiwalną przechowywaną przez 5 pełnych lat. W praktyce okres liczy się od początku roku następującego po roku wytworzenia akt. Dla dokumentów z 2019 r. pięć lat to lata 2020–2024, więc najwcześniejsze brakowanie przypada w 2025 r., po upływie wymaganego okresu.

Pełne wyjaśnienie:

Kategoria archiwalna B5 oznacza, że dokumentacja ma charakter niearchiwalny (nie jest przeznaczona do wieczystego przechowywania), ale musi być przechowywana przez 5 lat zgodnie z zasadami retencji przyjętymi w kancelarii i archiwum zakładowym.

Kluczowe jest poprawne liczenie okresu przechowywania. W typowej praktyce kancelaryjno-archiwalnej lata przechowywania dokumentacji kategorii B liczy się w ujęciu rocznym, tj. od 1 stycznia roku następującego po roku wytworzenia (a nie "od dowolnego dnia" w 2019 r.). Dlatego dla dokumentów wytworzonych w 2019 r. pięcioletni okres przechowywania obejmuje pełne lata 2020, 2021, 2022, 2023 i 2024.

Skoro wymagane jest upływnięcie pięciu pełnych lat, to pierwszym rokiem, w którym można najwcześniej przystąpić do brakowania, jest 2025. Wcześniejsze lata (2022–2024) oznaczają, że nie upłynął jeszcze kompletny wymagany okres retencji, więc brakowanie byłoby przedwczesne.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "W 2022 roku" – to zaledwie trzy lata po 2019 r. (w ujęciu rocznym nie ma jeszcze 5 pełnych lat retencji).
  • "W 2023 roku" – nadal brakuje do pełnych pięciu lat przechowywania liczonych rocznikami.
  • "W 2024 roku" – to wciąż ostatni rok pięcioletniego okresu (2020–2024), więc dopiero po jego zakończeniu można wskazać najwcześniejszy rok brakowania.

Wskazówka egzaminacyjna: przy kategoriach typu B2, B5, B10 najpierw zamień je na "liczbę pełnych lat", a następnie dodaj je od roku następnego po roku wytworzenia. To minimalizuje ryzyko wyboru zbyt wczesnej daty.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kategoria B5 oznacza dokumentację niearchiwalną, którą należy przechowywać przez 5 lat, a po upływie tego okresu można ją przeznaczyć do brakowania (z zachowaniem procedury). Nie jest to dokumentacja wieczysta jak kategoria A.
Najczęściej liczy się pełne lata kalendarzowe od początku roku następującego po roku wytworzenia. Dla 2019 r. są to lata 2020–2024. Dopiero po ich upływie najwcześniejszym rokiem brakowania staje się 2025.
Rok 2024 mieści się jeszcze w pięcioletnim okresie przechowywania liczonym rocznikami (2020–2024). Brakowanie w 2024 oznaczałoby, że nie upłynęło jeszcze wymagane 5 pełnych lat retencji, więc termin byłby zbyt wczesny.
Tak, słowo "najwcześniej" wymusza wskazanie pierwszego dopuszczalnego roku, a nie dowolnego późniejszego. Trzeba więc policzyć minimalny termin po upływie wymaganego okresu przechowywania, a nie rok "bezpiecznie późny".
Najczęstsze pomyłki to: dodanie 5 do roku wytworzenia bez uwzględnienia pełnych lat, liczenie "od dnia" zamiast rocznikami, oraz wybór roku, w którym kończy się retencja (np. 2024), zamiast pierwszego roku po jej zakończeniu (2025).
W praktyce archiwum zakładowe planuje brakowanie po upływie wymaganego okresu przechowywania, czyli najwcześniej w 2025 r. Często łączy się to z porządkowaniem roczników i przygotowaniem spisu dokumentacji przeznaczonej do zniszczenia.
Delegacje służbowe to dokumenty potwierdzające odbycie podróży służbowej i rozliczenie kosztów. W wielu jednostkach stanowią dokumentację niearchiwalną kategorii B, przechowywaną przez określony czas, a następnie kwalifikowaną do brakowania zgodnie z procedurą.
Oznacza ten sam sens retencji (5 lat), ale konkretne zasady i przypisanie kategorii do typu akt wynikają z przyjętego w jednostce wykazu akt oraz przepisów kancelaryjno-archiwalnych. Na egzaminie kluczowe jest rozumienie zasady liczenia okresu.
Kategoria A oznacza materiały archiwalne przeznaczone do wieczystego przechowywania i przekazania do archiwum historycznego. Kategoria B to dokumentacja niearchiwalna przechowywana przez określony czas (np. B5), po którym może zostać wybrakowana.
Najprościej: od roku następnego po wytworzeniu licz 5 pełnych lat i wskaż pierwszy rok po ich zakończeniu. Dla 2019: lata 2020–2024 to okres przechowywania, więc najwcześniejszy rok brakowania to 2025. To ogranicza ryzyko pomyłki.
info

Statystycznie 54% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Kategoria B5 oznacza dokumentację niearchiwalną przechowywaną przez 5 pełnych lat."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z archiwistyki zakładowej (kategorie archiwalne, retencja, brakowanie)
  • Instrukcje kancelaryjne i archiwalne stosowane w jednostce (część o kwalifikowaniu i brakowaniu)
  • Ćwiczenia z obliczania terminów przechowywania dla kategorii B (różne roczniki i różne kategorie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego