KWALIFIKACJA EKA2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 6.
Które dokumenty zalicza się do dokumentacji nie tworzącej akt sprawy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dokumentacja nietworząca akt sprawy to materiały, które nie dokumentują przebiegu konkretnej sprawy, a mają charakter informacyjny lub okazjonalny. Zaproszenia zwykle nie wnoszą treści merytorycznej do załatwienia sprawy, więc nie powinny tworzyć akt sprawy, w przeciwieństwie do dokumentów o skutkach formalnych.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce kancelaryjno-archiwalnej akta sprawy tworzy się z dokumentów, które dokumentują przebieg załatwiania konkretnej sprawy: pokazują podjęte czynności, rozstrzygnięcia, uzgodnienia oraz podstawy formalne działań. Natomiast dokumentacja nietworząca akt sprawy to materiały, które mogą pojawić się w jednostce, ale nie stanowią dowodu prowadzenia danej sprawy albo nie są potrzebne do odtworzenia toku jej załatwiania.

Odpowiedź "Zaproszenia." jest właściwa, ponieważ zaproszenia mają zwykle charakter okazjonalny i informacyjny (np. na spotkanie, wydarzenie). Zazwyczaj nie są elementem niezbędnym do udokumentowania rozstrzygnięcia i czynności w ramach konkretnej sprawy, więc traktuje się je jako dokumentację pomocniczą/nietworzącą akt sprawy.

Pozostałe propozycje są mylące, bo częściej wiążą się z formalnym umocowaniem lub sprawozdawczością, a więc mogą stanowić istotny element dokumentowania działań:

  • "Zarządzenia." co do zasady są dokumentami kierowniczymi/organizacyjnymi i często mają znaczenie formalne; mogą być przechowywane w odrębnych zbiorach, ale nie są typowym przykładem "okazjonalnej" dokumentacji jak zaproszenia.
  • "Sprawozdania." dokumentują wykonanie zadań lub przebieg działań, więc są z zasady dokumentacją merytoryczną (choć nie zawsze w aktach jednej sprawy, to nie jest to typowy przykład dokumentacji nietworzącej akt sprawy).
  • "Pełnomocnictwa." mają charakter prawno-formalny (umocowanie do działania), dlatego mogą być kluczowe dla wykazania, kto i na jakiej podstawie reprezentował stronę lub jednostkę; trudno je uznać za dokumenty "nietworzące" akta w sensie praktycznym.

Na egzaminie warto pamiętać o regule: do akt sprawy trafiają dokumenty niezbędne do udokumentowania przebiegu i wyniku sprawy, a materiały czysto informacyjne, reklamowe lub okolicznościowe częściej kwalifikuje się jako nietworzące akt sprawy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To dokumenty, które pojawiają się w obiegu jednostki, ale nie dokumentują toku załatwiania konkretnej sprawy i nie są potrzebne do odtworzenia decyzji oraz czynności. Często mają charakter informacyjny, okazjonalny lub pomocniczy i nie powinny "puchnąć" teczki akt sprawy.
Zadaj sobie pytanie: czy bez tego dokumentu da się odtworzyć przebieg i wynik sprawy? Jeśli dokument jest dowodem czynności, rozstrzygnięcia lub podstawy formalnej, zwykle tworzy akta. Jeśli to materiał okolicznościowy/informacyjny (np. zaproszenie), częściej nie tworzy akt sprawy.
Zaproszenie najczęściej tylko informuje o wydarzeniu (czas, miejsce, organizator) i nie wnosi treści merytorycznej do rozstrzygnięcia sprawy. W typowej praktyce kancelaryjnej nie jest konieczne do udokumentowania decyzji ani działań w konkretnej sprawie, więc traktuje się je jako dokumentację nietworzącą akt.
Nie zawsze. Zarządzenia są zwykle dokumentami kierowniczymi i mogą być gromadzone w odrębnych zbiorach lub teczkach rzeczowych. Jednocześnie mają charakter formalny, więc nie są dobrym przykładem dokumentacji okazjonalnej. Kluczowe jest, jaki związek mają z konkretną sprawą i jak prowadzi się dokumentację w jednostce.
Gdy sprawozdanie dokumentuje realizację działań w danej sprawie albo jest wymaganym elementem rozliczenia czynności (np. raport z wykonania zadania). Wtedy może stanowić materiał merytoryczny. Jeśli jest sprawozdawczością ogólną (np. okresową), częściej tworzy odrębną dokumentację, a nie akta jednej sprawy.
Zwykle nie, bo pełnomocnictwo ma znaczenie prawno-formalne: pokazuje umocowanie do działania i może być kluczowe dla wykazania, że czynności były dokonane przez osobę uprawnioną. W wielu sytuacjach taki dokument jest istotny dla sprawy. O kwalifikacji decyduje jednak konkretny kontekst i zasady prowadzenia akt.
Typowe błędy to: odkładanie do akt wszystkiego "na wszelki wypadek", mieszanie dokumentów z różnych spraw, brak selekcji materiałów informacyjnych (np. zaproszeń) oraz pomijanie dokumentów formalnych (np. upoważnień). Pomaga stosowanie jednolitej zasady: do akt tylko to, co dokumentuje przebieg i wynik sprawy.
Najczęściej jako uporządkowany zbiór dokumentów powstałych lub zgromadzonych w toku załatwiania jednej sprawy: wpływy, pisma wychodzące, notatki służbowe, uzgodnienia, rozstrzygnięcia. Materiały o charakterze okazjonalnym lub luźno związanym z działaniami (np. zaproszenia) traktuje się jako nietworzące akt sprawy.
Weź przykładową teczkę sprawy i podziel dokumenty na dwie grupy: "niezbędne do odtworzenia toku sprawy" i "tylko informacyjne/okolicznościowe". Następnie uzasadnij każdy wybór jednym zdaniem. Taka praktyka uczy kryterium funkcji dokumentu, a nie kierowania się jego "urzędowym brzmieniem".
Pomocne są trzy pytania: 1) Czy dokument ma skutek formalny dla sprawy? 2) Czy potwierdza czynność, uzgodnienie albo decyzję? 3) Czy bez niego sprawa byłaby niepełna dowodowo? Jeśli odpowiedź brzmi "nie", dokument częściej kwalifikuje się jako nietworzący akt.
info

Statystycznie 54% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dokumentacja nietworząca akt sprawy to materiały, które nie dokumentują przebiegu konkretnej sprawy, a mają charakter informacyjny lub okazjonalny.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu organizacji pracy kancelaryjnej i archiwum zakładowego
  • Słowniki/kompendia terminów kancelaryjno-archiwalnych (definicje akt sprawy, dokumentacji pomocniczej)
  • Przykładowe instrukcje obiegu dokumentów i ćwiczenia z kwalifikowania dokumentacji do akt sprawy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego