KWALIFIKACJA SPO3 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 37.
Drżenie rąk u podopiecznej z chorobą Parkinsona powoduje, iż wylewa ona płyn z kubka. Najwłaściwszym rozwiązaniem w tej sytuacji będzie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
U osoby z drżeniem rąk w chorobie Parkinsona najlepiej zastosować proste rozwiązanie kompensacyjne, które ułatwia samodzielne picie i ogranicza rozlewanie. Kubek z wieczkiem i rurką stabilizuje podawanie płynu i zmniejsza potrzebę precyzyjnego chwytu oraz przechylania naczynia.

Pełne wyjaśnienie:

W chorobie Parkinsona częstym problemem jest drżenie rąk oraz spowolnienie i mniejsza precyzja ruchów. Jeśli podopieczna wylewa płyn z kubka, priorytetem w opiece jest takie wsparcie, aby zachować możliwie dużą samodzielność przy jednoczesnym zwiększeniu bezpieczeństwa i komfortu.

Dlatego poprawnym rozwiązaniem jest korzystanie z kubka z wieczkiem i rurką. Wieczko ogranicza ryzyko wylania przy nagłym ruchu dłoni, a rurka pozwala pić bez szerokiego przechylania kubka i bez konieczności bardzo stabilnego nadgarstka. To typowa adaptacja środowiskowa: prosta, nieinwazyjna i możliwa do wdrożenia w warunkach DPS.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • Pojenie przez innych współmieszkańców obniża samodzielność i godność podopiecznej, a także przenosi odpowiedzialność na osoby nieprzygotowane do bezpiecznego karmienia/pojenia. W DPS czynności opiekuńcze powinny wykonywać osoby do tego uprawnione i przeszkolone.
  • Zastosowanie wlewów dożylnych jest rozwiązaniem medycznym i inwazyjnym, zarezerwowanym dla określonych wskazań klinicznych (np. gdy nie można bezpiecznie nawadniać doustnie). Samo rozlewanie z powodu drżenia nie jest typowym wskazaniem do takiej interwencji.
  • Szeroka filiżanka z dużym uchem może wydawać się wygodna, ale szeroki otwór i brak zabezpieczenia sprzyjają rozlewaniu przy drżeniu. Duże ucho nie rozwiązuje problemu niestabilnych, mimowolnych ruchów.

W praktyce opiekun powinien dodatkowo zadbać o: stabilne oparcie łokci, odpowiednią pozycję siedzącą, spokojne tempo, właściwą temperaturę napoju oraz obserwację, czy podopieczna nie ma trudności z połykaniem. Dobór pomocy (kubek, rurka, ewentualnie antypoślizgowa podkładka) warto konsultować z zespołem terapeutycznym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej pomaga zastosowanie pomocy kompensacyjnych: kubka z wieczkiem (niekapka) i rurką lub ustnikiem. Ogranicza to rozlewanie, ułatwia kontrolę ilości płynu i pozwala zachować samodzielność. Dodatkowo warto użyć antypoślizgowej podkładki i zadbać o stabilną pozycję siedzącą.
Wieczko ogranicza wylanie płynu przy nagłych, mimowolnych ruchach dłoni, a rurka zmniejsza potrzebę przechylania kubka i precyzyjnego ustawiania krawędzi naczynia przy ustach. To proste, nieinwazyjne rozwiązanie, które wspiera samodzielne picie i porządek w otoczeniu.
Najpierw należy dążyć do utrzymania samodzielności poprzez odpowiednie pomoce i adaptację otoczenia. Pojenie przez opiekuna jest zasadne, gdy stan podopiecznej tego wymaga (np. osłabienie, ryzyko zachłyśnięcia), ale nie powinno być pierwszym wyborem tylko z powodu rozlewania wynikającego z drżenia.
Częsty błąd to wybór naczynia z szerokim otworem (np. filiżanki) bez zabezpieczenia, co zwiększa rozlewanie. Inny błąd to "wyręczanie" podopiecznego zamiast zastosowania pomocy. Zdarza się też wybór rozwiązań zbyt medycznych (np. kroplówki) bez rzeczywistych wskazań.
W zależności od potrzeb mogą pomóc: kubek niekapek z ustnikiem, kubek z dwiema rączkami, obciążana podstawa, nakładki antypoślizgowe, słomki o odpowiedniej średnicy oraz tacka stabilizująca. Dobór powinien uwzględniać chwyt, koordynację, siłę i bezpieczeństwo połykania.
Gdy poza drżeniem pojawiają się objawy sugerujące zaburzenia połykania: kaszel podczas picia, "mokry" głos, dławienie się, częste infekcje dróg oddechowych, wyraźny lęk przed piciem lub spadek ilości przyjmowanych płynów. Wtedy potrzebna jest ocena bezpieczeństwa karmienia i pojenia.
Nie jest to typowe rozwiązanie opiekuńcze na problem rozlewania z powodu drżenia rąk. Wlewy dożylne są procedurą medyczną, wymagają wskazań klinicznych i decyzji personelu medycznego. W opiece codziennej najpierw stosuje się adaptacje: odpowiedni kubek, tempo, pozycję i nadzór.
Najlepiej w pozycji siedzącej z oparciem, ze stopami stabilnie na podłodze, z blatem na wysokości umożliwiającej oparcie przedramion. Stabilizacja tułowia i łokci zmniejsza wpływ drżenia na tor ruchu. Należy też unikać pośpiechu i podawać płyn w małych porcjach.
Kluczowe jest łączenie bezpieczeństwa z autonomią: dobór pomocy (kubki, sztućce, podkładki), organizacja otoczenia (porządek, stabilne podparcie), przypominanie o spokojnym tempie oraz obserwacja trudności. W razie pogorszenia funkcji warto zgłosić problem zespołowi terapeutycznemu i pielęgniarskiemu.
Ucz się przez skojarzenie problem–rozwiązanie: drżenie → naczynia zabezpieczone; słaby chwyt → uchwyty/dwie rączki; ślizganie → podkładka; ryzyko zachłyśnięcia → konsultacja i techniki bezpiecznego pojenia. Na egzaminie wybieraj odpowiedzi najmniej inwazyjne, które wspierają samodzielność.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "U osoby z drżeniem rąk w chorobie Parkinsona najlepiej zastosować proste rozwiązanie kompensacyjne, które ułatwia samodzielne picie i ogranicza rozlewanie."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kwalifikacji SPO.3 dotyczące wspierania czynności samoobsługowych
  • Podręczniki/opracowania z zakresu opieki nad osobą z chorobą Parkinsona (część: funkcjonowanie w ADL)
  • Instrukcje i katalogi pomocy dla osób z niepełnosprawnościami (dział: jedzenie i picie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego