KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 5.
Element pokazany na ilustracji to
Ilustracja przedstawia element mechaniczny, który jest wtryskiwaczem silnika z zapłonem iskrowym (Zl).
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wtryskiwacz jest elementem układu zasilania, który dawkuje i rozpyla paliwo do komory spalania. Na ilustracjach zwykle rozpoznaje się go po korpusie z przyłączem paliwa i końcówce rozpylacza, a nie po izolatorze ceramicznym typowym dla świecy zapłonowej ani po smukłej końcówce grzejnej świecy żarowej.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie elementu na ilustracji polega na powiązaniu funkcji i cech zewnętrznych części z jej nazwą. Wtryskiwacz pracuje w układzie zasilania paliwem: jego zadaniem jest precyzyjne dawkowanie i rozpylenie paliwa w odpowiednim momencie pracy silnika. W zależności od konstrukcji (np. mechaniczny, elektromagnetyczny) może mieć charakterystyczne przyłącze paliwowe oraz część rozpylającą.

Odpowiedź "wtryskiwacz silnika z ZI" (zapłon iskrowy) wskazuje na wtryskiwacz stosowany w silniku benzynowym, gdzie zapłon mieszanki inicjuje iskra ze świecy zapłonowej, a paliwo bywa podawane przez wtrysk (pośredni lub bezpośredni). Sam fakt występowania wtryskiwacza nie przesądza o rodzaju zapłonu, ale w zadaniu kluczowe jest odróżnienie wtryskiwacza od świec.

Odpowiedź "wtryskiwacz silnika z ZS" dotyczy silnika o zapłonie samoczynnym (Diesla). W takich silnikach wtryskiwacz również występuje, jednak na typowych ilustracjach może różnić się detalami (np. typem złącza, budową końcówki). Jeśli na ilustracji widać cechy bardziej typowe dla wtrysku w silniku ZI, ta odpowiedź będzie błędna.

Odpowiedź "świeca zapłonowa" jest niepoprawna, gdyż świeca zapłonowa ma zwykle widoczny izolator ceramiczny oraz elektrodę/elektrody na końcu, a jej funkcją jest wytworzenie iskry, nie podawanie paliwa.

Odpowiedź "świeca żarowa" także jest niepoprawna: świeca żarowa to element podgrzewania komory spalania w silniku ZS, ma smukłą końcówkę grzejną i nie posiada rozpylacza ani typowych przyłączy paliwowych.

Wskazówka egzaminacyjna: porównuj zawsze trzy rzeczy naraz: (1) czy element ma część rozpylającą paliwo, (2) czy ma izolator i elektrody do iskry, (3) czy ma długą końcówkę grzejną do żarzenia. To szybko rozdziela wtryskiwacz od obu typów świec.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wtryskiwacz to element układu zasilania paliwem, który dawkuje i rozpyla paliwo do kolektora dolotowego lub bezpośrednio do cylindra. Jego praca wpływa na rozruch, moc, zużycie paliwa i emisję spalin, dlatego musi podawać paliwo w odpowiednim momencie i pod właściwym ciśnieniem.
Świeca zapłonowa w silniku o zapłonie iskrowym wytwarza iskrę zapalającą mieszankę. Świeca żarowa w silniku o zapłonie samoczynnym nie daje iskry, tylko nagrzewa się, aby ułatwić rozruch na zimno. Różnią się też budową końcówki roboczej i zastosowaniem.
Wtryskiwacz zwykle ma korpus z przyłączem paliwa i końcówkę rozpylacza (dyszę). Świeca zapłonowa ma najczęściej biały izolator ceramiczny i elektrody na końcu. Świeca żarowa ma smukłą końcówkę grzejną bez elektrod iskrowych i bez części rozpylającej paliwo.
W silniku o zapłonie samoczynnym paliwo musi zostać wtryskiwane pod odpowiednim ciśnieniem do rozgrzanego sprężaniem powietrza. Zapłon zachodzi sam, ale tylko wtedy, gdy paliwo jest właściwie rozpy­lone i podane w dobrym momencie. Za to odpowiada właśnie wtryskiwacz.
Problemy z rozruchem mogą wystąpić, gdy wtryskiwacz leje paliwo, ma zbyt mały wydatek, jest zapchany lub nie trzyma ciśnienia. Objawy to m.in. długie kręcenie rozrusznikiem, dymienie i nierówna praca po odpaleniu. W praktyce trzeba wtedy sprawdzić też filtr paliwa i ciśnienie w układzie.
Typowe objawy to trudny rozruch na zimno, nierówna praca po uruchomieniu i zwiększone dymienie. Świece żarowe są szczególnie ważne przy niskich temperaturach. W diagnostyce sprawdza się m.in. zasilanie, czas grzania oraz oporność świecy, a nie elementy układu zapłonowego.
W klasycznym silniku o zapłonie iskrowym źródłem zapłonu jest iskra, więc świeca zapłonowa jest elementem niezbędnym. Nawet gdy silnik ma nowoczesny wtrysk paliwa, zapłon mieszanki nadal realizuje świeca. To pomaga odróżnić układ zapłonowy (świeca) od układu zasilania (wtryskiwacz).
Najczęściej myli się elementy gwintowane o podobnym kształcie, np. wtryskiwacz ze świecą, bez sprawdzenia końcówki roboczej. Drugi błąd to sugerowanie się samą nazwą "ZI/ZS" zamiast analizą funkcji części. Pomaga szybkie porównanie: iskra (świeca), grzanie (żarowa), rozpylenie paliwa (wtryskiwacz).
Najlepiej uczyć się na zdjęciach i rzeczywistych częściach: wtryskiwaczach, świecach zapłonowych i żarowych. Warto robić własne notatki z cech rozpoznawczych (izolator, elektrody, dysza, złącza). Na egzaminie najpierw identyfikuj funkcję elementu, a dopiero potem dopasuj nazwę.
Oznaczenia typu zapłonu wskazują, jak silnik inicjuje spalanie mieszanki. W ZI kluczowy jest układ zapłonowy i świeca zapłonowa, w ZS ważne są wtryski oraz (często) świece żarowe do rozruchu na zimno. Dzięki temu łatwiej dobrać właściwe elementy i nie pomylić części o podobnym wyglądzie.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Wtryskiwacz jest elementem układu zasilania, który dawkuje i rozpyla paliwo do komory spalania."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Wtryskiwacz", https://pl.wikipedia.org/wiki/Wtryskiwacz - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL) – "Świeca zapłonowa", https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Awieca_zap%C5%82onowa - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL) – "Świeca żarowa", https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Awieca_%C5%BCarowa - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki i materiały szkolne z działu: budowa i eksploatacja silników spalinowych
  • Katalogi części i instrukcje serwisowe producentów układów wtryskowych
  • Ilustrowane atlasy części silnika (ZI i ZS) do nauki rozpoznawania elementów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego