KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 24.
Fakturę za transport zakupionych towarów handlowych w podatkowej księdze przychodów i rozchodów należy zaewidencjonować w kolumnie
Ilustracja przedstawia fragment tabeli z księgi przychodów i rozchodów, która jest używana w kontekście egzaminu zawodowego
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wydatek z faktury za transport zakupionych towarów jest kosztem bezpośrednio związanym z nabyciem i doprowadzeniem towaru do miejsca przeznaczenia. W PKPiR takie wydatki ujmuje się jako koszty uboczne zakupu, które ewidencjonuje się w kolumnie 11, a nie w kolumnach przeznaczonych na inne rodzaje kosztów.

Pełne wyjaśnienie:

Faktura za transport zakupionych towarów handlowych dotyczy kosztu poniesionego w związku z zakupem. Taki wydatek nie jest "kosztem ogólnym" firmy, tylko elementem kosztu doprowadzenia towaru do stanu, w którym może on zostać przyjęty do magazynu i przeznaczony do sprzedaży. W praktyce do tej grupy zalicza się m.in. transport, spedycję, załadunek/rozładunek czy ubezpieczenie w drodze, o ile są związane z nabyciem towaru.

Dlatego właściwą kwalifikacją w PKPiR są koszty uboczne zakupu, a te ujmuje się w kolumnie 11. Uczeń powinien rozpoznać sens ekonomiczny kosztu: pytanie mówi o transporcie "zakupionych towarów handlowych", czyli o koszcie towarzyszącym nabyciu towaru, a nie o transporcie sprzedaży czy usługach obcych niezwiązanych z zakupem.

Dlaczego pozostałe numery kolumn nie pasują?

  • 10 – bywa mylona, gdy uczeń traktuje transport jak typowy koszt działalności. W ewidencji PKPiR koszty związane z zakupem towarów mają jednak swoje miejsce jako koszty uboczne zakupu.
  • 12 – wybór może wynikać z przenoszenia nawyków z innych układów kosztów (np. "wynagrodzenia" lub inne koszty), ale transport zakupu to nie ta kategoria.
  • 13 – często wybierana, gdy uczeń klasyfikuje wydatek jako "pozostały", bo nie rozpoznaje jego związku z nabyciem towaru. W pytaniu związek jest jednoznaczny: transport dotyczy zakupionych towarów handlowych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się słowa "zakup", "dostawa", "transport zakupu", najpierw rozważ kolumnę przeznaczoną na koszty uboczne zakupu, zanim wybierzesz kolumny dla kosztów ogólnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koszty uboczne zakupu to wydatki ponoszone dodatkowo przy nabyciu towarów, aby doprowadzić je do miejsca i stanu umożliwiającego sprzedaż lub użycie. Zwykle obejmują m.in. transport, spedycję, załadunek/rozładunek czy ubezpieczenie w drodze, jeśli dotyczą zakupu.
Taki wydatek księguje się jako koszt uboczny zakupu, bo jest bezpośrednio związany z nabyciem towarów handlowych. W typowych zadaniach egzaminacyjnych oznacza to ujęcie w kolumnie przeznaczonej na koszty uboczne zakupu (w pytaniu: kolumna 11).
Bo nie jest to wydatek przypadkowy ani ogólny. Transport zakupu zwiększa koszt pozyskania towaru i wynika wprost z procesu nabycia. Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie związku przyczynowego: jeśli koszt dotyczy doprowadzenia towaru po zakupie, traktuje się go jako koszt uboczny zakupu.
Nie zawsze. Transport związany ze sprzedażą (dostawa do klienta) ma inny charakter niż transport zakupu, bo dotyczy realizacji sprzedaży, a nie nabycia towaru. W PKPiR takie koszty mogą trafiać do innej kolumny niż koszty uboczne zakupu, zależnie od zasad ewidencji przyjętych w księdze.
Najczęściej jest to faktura od przewoźnika lub firmy spedycyjnej. Ważne, aby dokument wskazywał, że usługa dotyczy transportu związanego z dostawą zakupionych towarów. Na egzaminie zwraca się uwagę na logiczne powiązanie dokumentu z zakupem, a nie tylko na nazwę usługi.
Najczęstszy błąd to klasyfikacja "na skróty": wybór kolumny kojarzonej ogólnie z kosztami bez sprawdzenia, czy jest to koszt zakupu. Drugi błąd to przenoszenie nawyków z ksiąg rachunkowych. Warto zawsze zadać sobie pytanie: czy wydatek dotyczy nabycia towaru, czy bieżącej działalności?
Jeżeli wynikają z procesu nabycia towaru (np. organizacja transportu, przeładunek, ubezpieczenie w drodze) i dotyczą dostawy zakupionych towarów, zwykle traktuje się je jako koszty uboczne zakupu. Na egzaminie liczy się rozpoznanie, że to "koszty towarzyszące zakupowi".
Gdy transport nie dotyczy nabycia towarów, np. jest związany z dostawą do klienta, przewozem własnym między magazynami albo inną usługą transportową niezwiązaną z zakupem. Wtedy nie spełnia kryterium "dodatkowego kosztu poniesionego przy zakupie" i może być ewidencjonowany inaczej.
Pomaga proste pytanie: czy bez tego wydatku towar mógłby zostać skutecznie przyjęty po zakupie i przygotowany do sprzedaży? Jeśli wydatek jest elementem doprowadzenia towaru (np. transport dostawy), to wskazuje na koszt uboczny zakupu. Jeśli dotyczy funkcjonowania firmy, to koszt operacyjny.
Ucz się przez klasyfikację przykładów: zakupy towarów, koszty uboczne zakupu, wynagrodzenia, pozostałe wydatki. Twórz własne fiszki "wydatek → kolumna" i rozwiązuj zadania mieszane, gdzie te same słowa (transport) występują raz przy zakupie, a raz przy sprzedaży. To ogranicza błędy skojarzeń.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Wydatek z faktury za transport zakupionych towarów jest kosztem bezpośrednio związanym z nabyciem i doprowadzeniem towaru do miejsca przeznaczenia."

Materiały:

  • Instrukcje i objaśnienia do prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (część dotycząca kolumn i rodzajów wydatków)
  • Podręczniki do rachunkowości podatkowej dla technika ekonomisty (PKPiR: ewidencja zakupu towarów i kosztów ubocznych)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z ewidencji w PKPiR (klasyfikacja kosztów według kolumn)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego