W tym zadaniu kluczowe jest rozróżnienie między:
- kosztem wytworzenia produkcji (ile kosztowało wytworzenie wszystkich komponentów),
- kosztem własnym sprzedaży (jaki koszt przypada na te komponenty, które faktycznie sprzedano).
Skoro firma rozlicza koszty działalności pomocniczej na podstawie ilości wyprodukowanych komponentów, to przyjętym nośnikiem kosztów jest ilość sztuk (wolumen). Gdy jednak pytanie dotyczy tego, jakie koszty mają być przypisane do kosztów sprzedaży, podstawą jest liczba jednostek sprzedanych, a nie sama produkcja czy plan.
Dlatego poprawne jest ujęcie: koszty działalności pomocniczej obciążające sprzedaż = liczba sprzedanych komponentów × 10 zł. Jeśli sprzedano tylko połowę planowanej ilości, to do sprzedaży trafi odpowiednia część kosztów zgodna z wolumenem sprzedaży, natomiast koszty przypadające na niesprzedane komponenty nie powinny zwiększać kosztów sprzedaży w tym samym momencie (zwykle wiążą się z zapasem lub nierozliczeniem w zależności od przyjętych zasad rachunku kosztów).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w kontekście pytania o koszty sprzedaży?
- Ujęcie oparte na ilości wyprodukowanych komponentów ignoruje fakt, że nie wszystkie zostały sprzedane, więc zawyża koszty sprzedaży.
- Wariant z połową ilości wyprodukowanych miesza podstawy: informacja o "połowie planu" nie musi oznaczać "połowy produkcji", a nawet gdyby, to pytanie dotyczy sprzedaży, więc punkt odniesienia powinien być sprzedaż, nie produkcja.
- Wariant z ilością planowaną prowadzi do ujęcia kosztów tak, jakby sprzedaż zrealizowała plan, co jest sprzeczne z warunkiem zadania.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się słowo sprzedaż, najpierw ustal, czy pytanie dotyczy kosztu sprzedaży (sprzedanych sztuk), czy kosztu wytworzenia (wyprodukowanych sztuk), a dopiero potem dobierz właściwą bazę mnożenia przez koszt jednostkowy.
