Proces starzenia (senescencja) to naturalne, stopniowe i nieodwracalne zmiany w funkcjonowaniu tkanek i narządów. Jednym z najlepiej udokumentowanych następstw fizjologicznych jest sarkopenia, czyli utrata masy mięśniowej (a wraz z nią spadek siły i sprawności). Dla opiekuna medycznego ma to duże znaczenie praktyczne: sarkopenia zwiększa ryzyko upadków, ogranicza samodzielność i utrudnia wykonywanie czynności dnia codziennego.
Dlaczego "utrata masy mięśniowej" jest poprawna?
Wraz z wiekiem zmniejsza się udział masy beztłuszczowej, spada synteza białek mięśniowych oraz pogarsza się jakość mięśni (m.in. mniej włókien szybkokurczliwych). Efektem jest mniejsza masa i siła mięśni, co jest klasycznym obrazem fizjologicznego starzenia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Przyspieszenie perystaltyki jelit" – w typowym starzeniu częściej obserwuje się spowolnienie motoryki przewodu pokarmowego, co sprzyja zaparciom. Stwierdzenie o przyspieszeniu jest więc niezgodne z typowym kierunkiem zmian.
- "Wzrost podstawowej przemiany materii" – przemiana podstawowa zwykle maleje wraz z wiekiem, m.in. z powodu spadku masy beztłuszczowej i niższej aktywności metabolicznej tkanek. Z tego powodu twierdzenie o wzroście BMR jest błędne.
- "Obniżenie wrażliwości receptorów skórnych" – zmiany w czuciu mogą współwystępować w wieku podeszłym, jednak w tym zestawie odpowiedzi jako najbardziej charakterystyczne i jednoznaczne następstwo fizjologicznego starzenia wskazuje się sarkopenię (zmiana ogólnoustrojowa o dużym znaczeniu funkcjonalnym).
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy "fizjologicznego następstwa starzenia", wybieraj odpowiedzi zgodne z typowymi trendami: spadek masy i siły mięśni, spadek metabolizmu spoczynkowego, wolniejsza motoryka jelit, gorsza tolerancja obciążeń. Unikaj opcji sugerujących "wzrost" funkcji, które zwykle słabną.