KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 2.
Fragment jakiej mapy przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia fragment mapy sytuacyjno-wysokościowej, używanej w kontekście kwalifikacji zawodowych związanych z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Mapa sytuacyjno-wysokościowa przedstawia jednocześnie treść sytuacyjną (obiekty i elementy zagospodarowania terenu) oraz treść wysokościową (np. warstwice lub rzędne). Przekrój geologiczny i profil pokazują obraz w płaszczyźnie pionowej, a ewidencja gruntów dotyczy głównie granic i danych działek.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie rodzaju opracowania kartograficznego polega na identyfikacji, jakie informacje i w jakiej formie zostały przedstawione.

Mapa sytuacyjno-wysokościowa łączy dwie grupy treści:

  • Treść sytuacyjną – czyli położenie obiektów w planie (np. drogi, zabudowa, granice obiektów terenowych, elementy infrastruktury, krawędzie wyrobisk itp.).
  • Treść wysokościową – czyli informację o rzeźbie terenu i wysokościach (najczęściej w postaci warstwic, rzędnych punktów, opisów wysokości, spadków).

Jeżeli na rysunku widać typowe elementy planu sytuacyjnego oraz jednocześnie elementy pozwalające odczytać wysokości (np. warstwice albo wartości wysokości), to jest to charakterystyczne właśnie dla mapy sytuacyjno-wysokościowej.

Odpowiedź "przekroju geologicznego" nie pasuje, ponieważ przekrój geologiczny przedstawia budowę geologiczną w płaszczyźnie pionowej (warstwy, granice litologiczne, uskoki) i zwykle zawiera legendę geologiczną oraz oś przekroju, a nie typową treść sytuacyjną w rzucie z góry.

Odpowiedź "profilu wyrobiska" jest błędna z podobnego powodu: profil także jest przedstawieniem przekrojowym (wzdłużnym lub poprzecznym), służącym do oceny kształtu wyrobiska, spadków, rzędnych wzdłuż linii profilu, a nie do prezentacji pełnego planu sytuacji terenu.

Odpowiedź "ewidencji gruntów" dotyczy przede wszystkim danych katastralnych: działek, użytków, klas gruntów i granic ewidencyjnych. Taka mapa nie jest typowym narzędziem do prezentacji rzeźby terenu na potrzeby robót odkrywkowych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz połączenie "plan w poziomie + informacja o wysokościach", myśl o mapie sytuacyjno-wysokościowej; gdy widzisz "obraz pionowy warstw/kształtu", myśl o przekroju lub profilu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To opracowanie geodezyjne pokazujące jednocześnie sytuację (położenie obiektów w planie) oraz wysokości (rzeźbę terenu, np. warstwice i rzędne). W odkrywce pomaga planować roboty, kontrolować kształt wyrobiska i oceniać spadki terenu.
Mapa przedstawia teren "z góry" (rzut poziomy) i zwykle ma siatkę, skalę oraz obiekty sytuacyjne. Przekrój geologiczny pokazuje obraz w pionie: warstwy, granice litologiczne, struktury i przebieg profilu. Kluczowe jest pytanie: plan w poziomie czy "ścięcie" terenu?
Profil jest rysunkiem wzdłuż wybranej linii (w przekroju), więc pokazuje zmiany wysokości i kształtu wyrobiska tylko w tym miejscu. Mapa sytuacyjno-wysokościowa obejmuje cały obszar w rzucie z góry i pozwala analizować wysokości w wielu punktach, nie tylko na jednej linii.
Najczęściej są to warstwice (linie jednakowej wysokości), rzędne punktów (liczby przy punktach) lub inne oznaczenia wysokości. Jeśli oprócz obiektów terenowych widzisz elementy pozwalające odczytać ukształtowanie terenu, to wskazuje na część wysokościową mapy.
Częsty błąd to mylenie rysunku planu z przekrojem: uczniowie widzą linie i zakładają "przekrój", choć to mogą być warstwice. Inny błąd to wybór "ewidencji gruntów" tylko dlatego, że brzmi urzędowo. Zawsze sprawdzaj, czy rysunek jest w rzucie poziomym czy pionowym.
Mapę ewidencji gruntów wykorzystuje się głównie do celów własnościowych i administracyjnych: granice działek, użytki, identyfikacja terenów. Do planowania robót, wytyczania i oceny rzeźby terenu częściej służą mapy geodezyjne (sytuacyjno-wysokościowe), bo zawierają informacje potrzebne do prac technicznych.
To m.in. drogi, linie kolejowe, zabudowa, ogrodzenia, cieki, punkty osnowy, obiekty infrastruktury oraz elementy zagospodarowania terenu. W kontekście odkrywki mogą to być także krawędzie wyrobiska, place składowe czy obiekty technologiczne. Sama obecność obiektów nie wystarcza — ważne są też wysokości.
Skala decyduje o stopniu szczegółowości: na większej skali zwykle widać więcej detali sytuacyjnych i precyzyjniej przedstawione elementy. Na egzaminie skala bywa wskazówką, ale nie rozstrzyga sama. Ważniejsze jest, czy rysunek zawiera jednocześnie treść sytuacyjną i wysokościową.
Warstwice oznaczają, że rysunek zawiera informację o wysokościach, ale trzeba jeszcze sprawdzić, czy jest to opracowanie mapowe (rzut z góry) i czy ma też elementy sytuacyjne. Sam układ warstwic bez sytuacji mógłby wskazywać na mapę wysokościową, a nie pełną sytuacyjno-wysokościową.
Ćwicz na zestawie przykładów: mapa sytuacyjno-wysokościowa, mapa ewidencyjna, przekrój geologiczny, profil wyrobiska. Dla każdego typu wypisz cechy rozpoznawcze (rzut poziomy/pionowy, rodzaj danych, typowe oznaczenia). Na egzaminie szukaj 2–3 cech jednocześnie, nie jednej.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że mapa sytuacyjno-wysokościowa przedstawia jednocześnie treść sytuacyjną (obiekty i elementy zagospodarowania terenu) oraz treść wysokościową (np. warstwice lub rzędne).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji górniczej i podstaw kartografii (mapy, skale, warstwice)
  • Przykładowe zestawy map i przekrojów używanych w kopalniach odkrywkowych (ćwiczenia z rozpoznawania)
  • Instrukcje szkolne/pracowniane dotyczące czytania map sytuacyjno-wysokościowych i profili wyrobisk

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego