Bezprzedmiotowość postępowania oznacza, że nie istnieje już przedmiot, o którym organ miałby rozstrzygnąć (np. wniosek został wycofany, cel został osiągnięty w inny sposób albo przedmiot sprawy przestał istnieć). W takiej sytuacji postępowanie nie może zakończyć się merytoryczną decyzją "co do istoty", bo nie ma już czego rozstrzygać.
Właściwą formą zakończenia sprawy jest wówczas decyzja o umorzeniu postępowania. Ma ona charakter procesowy (kończy postępowanie), ale nadal jest decyzją, ponieważ rozstrzyga sprawę w sensie formalnym: przesądza, że postępowanie zostaje zakończone.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "może umorzyć postępowanie" – w przypadku bezprzedmiotowości nie chodzi o swobodę organu. Jeżeli organ stwierdzi tę przesłankę, powinien zakończyć sprawę w przewidzianej prawem formie. Użycie "może" sugeruje uznaniowość, która nie wynika z tej konstrukcji.
- "zawiesza postępowanie" – zawieszenie dotyczy sytuacji, gdy sprawy nie da się chwilowo prowadzić (np. trzeba poczekać na rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego). Zawieszenie nie kończy postępowania, tylko je wstrzymuje; nie rozwiązuje problemu bezprzedmiotowości.
- "wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania" – postanowienia co do zasady regulują kwestie proceduralne w toku sprawy. Umorzenie natomiast zamyka całe postępowanie, dlatego ma formę decyzji, która podlega typowym środkom zaskarżenia (np. odwołaniu do organu II instancji).
W praktyce dla technika administracji kluczowe jest odróżnianie: decyzja (rozstrzyga sprawę merytorycznie lub procesowo i może kończyć postępowanie) oraz postanowienie (porządkuje tok postępowania, zwykle bez jego zakończenia). To rozróżnienie często stanowi o poprawnym doborze wzoru pisma i pouczeń dla strony.