W amortyzacji podatkowej kluczowe są dwa kroki: obliczenie odpisu rocznego wynikającego ze stawki oraz ustalenie, za ile miesięcy w pierwszym roku podatkowym przysługuje odpis.
1) Odpis roczny (metoda liniowa)
Przy stawce 30% roczny odpis oblicza się jako: wartość początkowa × stawka.
6 000,00 zł × 30% = 1 800,00 zł.
2) Liczba miesięcy amortyzacji w 2015 r.
Środek trwały przyjęto do używania w maju 2015 r., ale odpisów dokonuje się od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia do ewidencji. To oznacza start w czerwcu 2015 r.
Miesiące odpisu w 2015 r.: czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień, czyli łącznie 7 miesięcy.
3) Odpis proporcjonalny za część roku
Skoro odpis roczny dotyczy 12 miesięcy, to odpis za 7 miesięcy wynosi:
1 800,00 zł × 7/12 = 1 050,00 zł.
Dlaczego pozostałe kwoty nie pasują?
- 150,00 zł – to wartość zbyt mała; odpowiadałaby błędnemu przyjęciu bardzo niskiej stawki albo pomyleniu podstawy (np. liczeniu od miesięcznej stawki, ale bez logiki wynikającej z danych).
- 1 800,00 zł – to pełny odpis roczny, poprawny tylko wtedy, gdy środek trwały był amortyzowany przez cały rok (12/12). Tu użytkowanie rozpoczęto w trakcie roku, więc trzeba zastosować proporcję.
- 4 200,00 zł – ta kwota przekracza odpis roczny przy stawce 30% i nie może wynikać z amortyzacji liniowej dla wartości 6 000,00 zł w jednym roku; sugeruje pomylenie działań lub błędne zastosowanie stawki.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy amortyzacja w podatkach startuje w tym samym miesiącu co przyjęcie. Jeżeli w zadaniu jest "przyjęto w maju", to miesiące odpisu zaczynają się zwykle od czerwca, co zmienia ułamek (7/12, a nie 8/12).