KWALIFIKACJA PGF5 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 6.
Ile arkuszy formatu SRA3 należy przygotować do wydrukowania voucherów o wymiarach netto 140 x 100 mm w nakładzie 270 sztuk?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć liczbę arkuszy, trzeba ustalić liczbę voucherów na 1 arkuszu SRA3 (320×450 mm). Dla 140×100 mm korzystniej jest obrócić użytek: 320/100=3 oraz 450/140=3, więc mieści się 3×3=9 szt./arkusz. Nakład 270 szt. daje 270/9=30 arkuszy.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu chodzi o teoretyczne wyliczenie, ile arkuszy SRA3 potrzeba, aby wydrukować określony nakład voucherów o podanym wymiarze netto (czyli wymiarze po przycięciu).

Krok 1: liczba użytków na arkuszu SRA3
Przyjmujemy standardowy format SRA3: 320 × 450 mm. Następnie sprawdzamy, ile razy da się ułożyć użytek 140 × 100 mm w dwóch orientacjach (bo obrót o 90° często zwiększa wydajność):

  • Orientacja 140 wzdłuż 320: 320/140 = 2 (zostaje reszta), a 450/100 = 4, więc 2×4 = 8 sztuk na arkuszu.
  • Orientacja 100 wzdłuż 320: 320/100 = 3, a 450/140 = 3, więc 3×3 = 9 sztuk na arkuszu.

Wybieramy układ efektywniejszy, czyli 9 szt./arkusz.

Krok 2: liczba arkuszy dla nakładu
Nakład wynosi 270 sztuk, więc dzielimy nakład przez liczbę sztuk z jednego arkusza:
270 ÷ 9 = 30. Oznacza to, że potrzeba 30 arkuszy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 10 arkuszy oznaczałoby 27 szt./arkusz, co jest niemożliwe przy tych wymiarach arkusza i użytku.
  • 100 arkuszy sugeruje tylko 2–3 szt./arkusz; to wynik typowy dla pomyłki w obliczeniach albo przyjęcia złego formatu arkusza.
  • 200 arkuszy oznaczałoby ok. 1–2 szt./arkusz; to zwykle efekt mylenia jednostek lub całkowitego pominięcia układu wielokrotnego na arkuszu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź obie orientacje użytku (0° i 90°). W zadaniach rachunkowych, jeśli nie podano spadów ani zapasu, liczysz wyłącznie z danych z treści.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
SRA3 to format arkusza roboczego (surowego) o wymiarach 320 × 450 mm. Jest większy od A3, bo przewiduje zapas technologiczny na obróbkę (np. przycięcie). W zadaniach obliczeniowych zwykle przyjmuje się właśnie te wymiary.
Wymiar netto to docelowy rozmiar po docięciu, czyli gotowego vouchera. To właśnie nim liczy się, ile sztuk mieści się na arkuszu, jeśli zadanie nie podaje spadów ani dodatkowych marginesów technologicznych.
Dzielisz boki arkusza przez boki użytku i bierzesz części całkowite wyniku. Następnie mnożysz: np. dla 320×450 mm i użytku 100×140 mm: 320/100=3 oraz 450/140=3, więc 3×3=9 szt./arkusz. Warto sprawdzić też obrót o 90°.
Bo obrót użytku o 90° może zwiększyć liczbę sztuk na arkuszu. To typowy mechanizm optymalizacji impozycji: w jednej orientacji wyjdzie np. 8 szt., a po obrocie 9 szt. Na egzaminie często właśnie na tym polega "haczyk" zadania.
Najpierw ustalasz wydajność arkusza (ile użytków na 1 arkuszu), a potem dzielisz nakład przez tę liczbę. Jeśli wychodzi liczba całkowita, nie trzeba zaokrąglać. Przykład: 9 szt./arkusz → 270/9=30 arkuszy.
W praktyce produkcyjnej często dolicza się spady oraz dodatkowe arkusze na ustawienie i kontrolę jakości. Jednak w typowych zadaniach egzaminacyjnych, gdy nie podano spadów ani narzutów, liczy się wyłącznie z danych w treści: format arkusza i wymiar netto użytku.
Najczęstsze to: pomylenie SRA3 z A3, policzenie tylko jednej orientacji użytku, użycie zaokrągleń mimo całkowitego wyniku, albo błędne dzielenie boków (np. zamiana 140 i 100). Pomaga zapisanie obu wariantów w dwóch linijkach.
Bo 10 arkuszy przy nakładzie 270 sztuk oznaczałoby 27 voucherów na arkusz. Przy arkuszu 320×450 mm i użytku 140×100 mm nie da się uzyskać takiej wydajności (maksimum z prostego układu to 9 szt./arkusz).
Zaokrąglasz w górę, gdy liczba arkuszy nie jest całkowita, bo nie możesz zamówić "części arkusza". Przykładowo, gdyby było 271 sztuk przy 9 szt./arkusz, to 271/9=30,11… i trzeba przyjąć 31 arkuszy.
A3 to format serii A (297×420 mm), a SRA3 to większy arkusz surowy (320×450 mm). W zadaniach z impozycji SRA3 jest często używany jako format roboczy do druku i późniejszego cięcia. Jeśli w treści jest "SRA", nie podstawiaj wymiarów A.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby obliczyć liczbę arkuszy, trzeba ustalić liczbę voucherów na 1 arkuszu SRA3 (320×450 mm).

Źródła:

  • ISO 217:2013, Information and documentation — Paper — Untrimmed sizes — Designation and dimensions (definicja serii SRA, wymiary SRA3 320×450 mm)
  • https://www.iso.org/standard/63534.html - ISO 217:2013 (opis normy) - accessed 2026-02-18
  • https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_217 - ISO 217 (tabela formatów surowych m.in. SRA3) - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z impozycji i planowania użytków w poligrafii cyfrowej
  • Tabele formatów papieru (A, SRA) używane w pracowniach poligraficznych
  • Ćwiczenia rachunkowe: rozkład użytków na arkuszu dla różnych formatów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego