KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 12.
Ile arkuszy papieru formatu SRA3 jest niezbędne do wydrukowania 100 kalendarzy planszowych formatu A4 z uwzględnieniem 20% naddatku technologicznego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby policzyć arkusze, najpierw zwiększa się nakład o naddatek: 100 × 1,2 = 120 użytków A4. Następnie wykorzystuje się impozycję: na jednym arkuszu SRA3 mieszczą się 2 użytki A4, więc 120 ÷ 2 = 60 arkuszy. Pozostałe wartości wynikają z pominięcia jednego z etapów.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniach kluczowe są dwa kroki: naddatek technologiczny oraz liczba użytków na arkuszu (impozycja).

1) Uwzględnienie 20% naddatku
Naddatek 20% oznacza, że do planowanej liczby egzemplarzy trzeba doliczyć zapas na straty (np. próby kolorystyczne, regulację, odrzuty). Liczymy więc produkcyjny nakład użytków A4:
100 × 1,2 = 120 użytków formatu A4.

2) Przeliczenie użytków na arkusze SRA3
Arkusz SRA3 jest większy niż A3, a na formacie A3 standardowo mieszczą się dwa użytki A4 (układ 2-up). W praktyce SRA3 daje dodatkowy margines na spady i pasery, ale nadal typowym założeniem jest impozycja 2 użytki A4 na 1 arkuszu SRA3. Zatem liczbę użytków dzielimy przez 2:
120 ÷ 2 = 60 arkuszy SRA3.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "50 arkuszy" – to wynik policzenia 100 sztuk bez naddatku (100 ÷ 2 = 50). Błąd polega na pominięciu zapasu technologicznego.
  • "100 arkuszy" – sugeruje myślenie "1 kalendarz = 1 arkusz", czyli całkowite pominięcie faktu, że na arkuszu można umieścić więcej niż jeden użytek A4.
  • "120 arkuszy" – to wynik zatrzymania się po doliczeniu naddatku (120 użytków) i błędnego potraktowania użytków jako arkuszy, bez podzielenia przez liczbę użytków na arkuszu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj kolejność: (a) liczba egzemplarzy → (b) naddatek (%) → (c) użytki na arkuszu → (d) liczba arkuszy. Taki schemat ogranicza ryzyko pominięcia dzielenia lub naddatku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Naddatek technologiczny to zapas materiału doliczany do nakładu, aby pokryć straty produkcyjne (próby, regulacje, odrzuty, błędy w podaniu). Liczy się go procentowo, np. 20% oznacza mnożenie nakładu przez 1,2.
Najprościej użyć mnożenia: 100 × 1,2 = 120. Alternatywnie: 20% z 100 to 20, więc 100 + 20 = 120. Na egzaminie zapis działania pomaga uniknąć pomyłki w procentach.
Dzielenie przez 2 wynika z impozycji: typowo na jednym arkuszu (większym niż A3) układa się dwa użytki A4. To wykorzystuje powierzchnię arkusza i zmniejsza zużycie papieru na nakład.
Użytek to pojedynczy element docelowy na arkuszu (np. jedna strona/egzemplarz formatu A4), który po wydruku i obróbce staje się wyrobem. W impozycji liczy się, ile użytków mieści się na arkuszu.
Najczęstsze pomyłki to: pominięcie naddatku, potraktowanie procentu jako liczby sztuk, brak dzielenia przez liczbę użytków na arkuszu oraz mylenie jednostek (użytki A4 vs arkusze SRA3). Pomaga stały schemat liczenia.
Nie. SRA3 to format arkuszowy większy od A3, używany m.in. po to, by zostawić miejsce na spady, pasery i margines technologiczny. A3 jest formatem serii A. W obliczeniach ważne jest, że na A3 zwykle mieszczą się 2 A4.
Naddatek rzędu 20% bywa stosowany przy krótkich nakładach, trudnych pracach, testach kolorystycznych, nowym podłożu lub gdy przewidywane są większe straty. W praktyce wielkość naddatku zależy od technologii, operatora i wymagań jakościowych.
Możesz oszacować: 100 sztuk + 20% = około 120 użytków. Skoro na arkusz wchodzi 2 użytki, to arkuszy będzie około połowa, czyli ~60. Taka kontrola sensowności pomaga wyłapać wyniki 100 lub 120.
Tak, ale zależy od założeń. Jeśli dwustronność oznacza zadruk tego samego arkusza z obu stron, liczba arkuszy papieru może pozostać taka sama, natomiast rośnie liczba przebiegów/operacji. Jeśli wymagane są dwie różne karty, obliczenia mogą się zmienić.
Najczęściej przydają się: użytek, arkusz, układ 2-up/4-up, spad, pasery, margines technologiczny, nakład produkcyjny oraz naddatek. W zadaniach liczbowych prawie zawsze pojawia się przeliczenie sztuk na użytki i użytków na arkusze.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby policzyć arkusze, najpierw zwiększa się nakład o naddatek: 100 × 1,2 = 120 użytków A4.

Źródła:

  • Wikipedia: "A4 paper size" (informacje o formacie A4 i relacji do A3) https://en.wikipedia.org/wiki/Paper_size#A_series_paper_sizes - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia: "ISO 216" (standard formatów serii A) https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_216 - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia: "ISO 217" (serie RA i SRA, w tym SRA3) https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_217 - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw impozycji i formatów papieru w poligrafii
  • Tablice formatów serii A oraz formatów arkuszowych RA/SRA (do nauki zależności)
  • Zadania rachunkowe z kalkulacji nakładu z naddatkiem technologicznym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego