KWALIFIKACJA PGF5 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 7.
Ile arkuszy podłoża drukowego w formacie SRA3 należy przygotować do wydrukowania cyfrowego 600 sztuk zaproszeń o wymiarach 99 x 420 mm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Format SRA3 przyjmuje się jako 320 × 450 mm. Zaproszenie 99 × 420 mm można ułożyć tak, by bok 420 mm był wzdłuż 450 mm (musi się zmieścić). W poprzek 320 mm mieszczą się 3 użytki po 99 mm (3 × 99 = 297). Z jednego arkusza są więc 3 zaproszenia, a 600 / 3 = 200 arkuszy.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu trzeba policzyć, ile użytków (zaproszeń) da się uzyskać z jednego arkusza, a potem podzielić nakład przez liczbę użytków na arkuszu.

1) Wymiary arkusza i użytku
Przyjmuje się, że SRA3 ma wymiary 320 × 450 mm, a pojedyncze zaproszenie 99 × 420 mm.

2) Sprawdzenie, jak ułożyć użytek na arkuszu
Kluczowy jest wymiar 420 mm. Nie zmieści się on w 320 mm, więc musi być ułożony wzdłuż boku 450 mm. Ponieważ 420 ≤ 450, takie ułożenie jest możliwe.

3) Liczba użytków w poprzek arkusza
Drugi wymiar użytku to 99 mm. W poprzek arkusza (320 mm) można więc ułożyć:
320 / 99 = 3 z resztą, bo 3 × 99 = 297 mm, a 4 × 99 = 396 mm (nie mieści się).
To oznacza, że na jednym arkuszu zmieszczą się 3 zaproszenia.

4) Obliczenie liczby arkuszy
Skoro z 1 arkusza otrzymujemy 3 sztuki, to dla 600 sztuk potrzeba:
600 / 3 = 200 arkuszy.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 60 arkuszy oznaczałoby 10 użytków z arkusza (600/60), co jest nierealne przy formacie 99 × 420 mm na 320 × 450 mm.
  • 100 arkuszy wymagałoby 6 użytków z arkusza (600/100). Taki układ nie wyjdzie, bo 2 × 420 nie zmieści się w 450, a 6 sztuk w jednym arkuszu wymagałoby innych wymiarów lub cięcia/łączenia.
  • 50 arkuszy to 12 użytków z arkusza (600/50), co tym bardziej nie pasuje do ograniczeń wymiarowych (420 mm jest "długim bokiem", który praktycznie narzuca tylko 1 rząd wzdłuż 450 mm).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw sprawdź wymiar krytyczny (tu 420 mm) i dopiero potem licz upakowanie drugiego boku. Jeśli w zadaniu nie ma informacji o spadach, odstępach i odpadach, zwykle liczy się "na czysto" z samych wymiarów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz, ile użytków mieści się na 1 arkuszu: dziel wymiary arkusza przez wymiary użytku (z uwzględnieniem właściwej orientacji). Potem podziel nakład przez liczbę użytków z arkusza. Gdy wynik nie jest całkowity, zaokrąglij w górę.
Użytek to pojedyncza praca (np. jedno zaproszenie) rozmieszczona na arkuszu w impozycji. Liczba użytków na arkuszu mówi, ile gotowych sztuk można uzyskać z jednego arkusza przed cięciem i dalszą obróbką.
Bok 420 mm musi trafić na stronę 450 mm arkusza, bo nie zmieści się w 320 mm. W poprzek 320 mm da się ułożyć 3 razy po 99 mm (3×99=297), a 4 sztuki się nie zmieszczą (4×99=396).
W praktyce poligraficznej SRA3 jest podawane jako 320 × 450 mm. To format "nieco większy" od A3, używany m.in. w druku, aby zostawić zapas na marginesy technologiczne i obróbkę po wydruku.
To zależy od treści zadania. Jeśli spady/odstępy nie są podane, w zadaniach egzaminacyjnych często liczy się "na czysto" z samych wymiarów. W realnej produkcji zwykle dodaje się spady i przerwy, co może zmniejszyć liczbę użytków.
Gdy potrzebujesz zapasu na spady, pasery, margines chwytowy lub chcesz lepiej wykorzystać arkusz w impozycji. SRA3 bywa korzystne także wtedy, gdy urządzenie drukujące obsługuje ten format i pozwala to ograniczyć odpady przy cięciu.
Najczęściej myli się orientację (nie sprawdza, który bok musi iść wzdłuż dłuższego boku arkusza), dzieli tylko jeden wymiar i "zgaduje" wynik, albo zapomina o zaokrągleniu w górę, gdy nakład nie dzieli się idealnie przez liczbę użytków.
Tak, o ile nie ogranicza tego kierunek włókien, układ treści, wymagania klienta lub technologia (np. dalsza obróbka). W zadaniach rachunkowych zwykle zakłada się, że obrót jest dozwolony, jeśli nie podano innych ograniczeń.
Bo 100 arkuszy oznacza 6 sztuk z arkusza, co wielu osobom wydaje się "realistyczne". Jednak przy wymiarze 420 mm nie da się zrobić dwóch rzędów wzdłuż 450 mm. Ten jeden wymiar praktycznie wymusza tylko 1 rząd, więc maksymalnie 3 sztuki w poprzek.
Sprawdź najpierw większy wymiar użytku i porównaj go z bokami arkusza. Jeśli nie mieści się w krótszym boku, musi być ułożony na dłuższym. Dopiero potem policz, ile razy mniejszy wymiar "wejdzie" w pozostały bok arkusza.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Format SRA3 przyjmuje się jako 320 × 450 mm. Zaproszenie 99 × 420 mm można ułożyć tak, by bok 420 mm był wzdłuż 450 mm (musi się zmieścić)."

Źródła:

  • Wikipedia (EN): "SRA" (paper size) – informacja o SRA3 = 320 × 450 mm, https://en.wikipedia.org/wiki/SRA_(paper_size) - dostęp 2026-02-28
  • Antalis: tabela/strona informacyjna o formatach papieru (RA/SRA), https://www.antalis.co.uk/ - sekcja wiedzy o formatach papieru (RA/SRA) - dostęp 2026-02-28
  • Mondi: materiały informacyjne o formatach papieru i arkuszach (w tym SRA), https://www.mondigroup.com/ - zasoby/poradniki dot. formatów papieru - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Tabele formatów papieru używanych w poligrafii (A, SRA, RA) z wymiarami w mm
  • Podstawy DTP i prepress: rozdziały o impozycji i użytkach
  • Zadania rachunkowe z planowania produkcji poligraficznej (arkusze, użytki, nakład)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego