KWALIFIKACJA MEC3 + MEC5 + MEC8 + MEC9 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 41.
Ile części wyprodukuje pracownik w ciągu tygodnia, jeżeli tygodniowy czas pracy wynosi 40 godzin i jest efektywnie wykorzystywany w 80%, a na wytworzenie 1 części potrzeba 0,4 godziny?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Czas efektywnie wykorzystany to 80% z 40 h, czyli 40 × 0,8 = 32 h. Skoro wykonanie 1 części trwa 0,4 h, to liczba części wynosi 32 ÷ 0,4 = 80. Wynik oznacza 80 sztuk w tygodniu przy podanych założeniach.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z organizacji produkcji kluczowe jest rozróżnienie czasu nominalnego (planowanego) i czasu efektywnego (rzeczywiście przeznaczonego na wytwarzanie). Tu tydzień pracy to 40 godzin, ale wykorzystanie jest na poziomie 80%, więc na realną produkcję przeznacza się:

40 h × 0,8 = 32 h

Następnie korzystamy z normy czasu (czasu jednostkowego) na wykonanie 1 części: 0,4 h/szt. Liczbę możliwych do wykonania sztuk otrzymujemy przez podzielenie dostępnego czasu efektywnego przez czas na jedną sztukę:

32 h ÷ 0,4 h/szt. = 80 szt.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 60 – zwykle wynika z pomyłki w operacjach (np. błędnego liczenia procentu albo dzielenia przez inną wartość niż 0,4). Po sprawdzeniu jednostek i rachunku nie da się uzyskać 60 sztuk.
  • 40 – to częsty błąd polegający na pominięciu wykorzystania 80% lub potraktowaniu 0,4 jako "mnożnika" zamiast czasu na sztukę. Sam tydzień 40 h nie jest jeszcze liczbą wyrobów.
  • 100 – najczęściej pojawia się, gdy ktoś policzy 40 ÷ 0,4 = 100, czyli założy 100% wykorzystania czasu (pominie 80%). To wynik dla czasu nominalnego, a nie efektywnego.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki. Gdy widzisz "0,4 godziny na 1 część", to w ostatnim kroku musi wyjść "części/sztuki", więc działaniem powinno być dzielenie, nie mnożenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czas efektywny liczysz jako: czas nominalny × wykorzystanie. Procent zamień na ułamek dziesiętny, np. 80% = 0,8. Dla 40 h będzie to 40 × 0,8 = 32 h realnie przeznaczone na pracę produkcyjną.
0,4 h oznacza czas na jedną sztukę (h/szt.). Aby policzyć liczbę sztuk, dzielisz dostępny czas (h) przez czas jednostkowy (h/szt.). Jednostki "h" skracają się i zostaje "szt.", co potwierdza poprawne działanie.
To założenie, że tylko 80% czasu nominalnego idzie na wytwarzanie (pozostałe 20% to np. przerwy, przezbrojenia, zakłócenia, czynności pomocnicze). W planowaniu zdolności produkcyjnych taki współczynnik zmniejsza dostępny czas na realizację zleceń.
Zrób kontrolę "w drugą stronę": policz czas na wynikową liczbę sztuk. Jeśli wyszło 80 szt., to 80 × 0,4 h = 32 h. To dokładnie czas efektywny (40 h × 0,8), więc wynik jest spójny i ma sens.
Tak, gdyby założyć 100% wykorzystania czasu pracy (brak strat czasu), bo wtedy czas efektywny = 40 h. Wówczas 40 ÷ 0,4 = 100 szt. W tym zadaniu wykorzystanie wynosi jednak 80%, więc poprawny jest niższy wynik.
Najczęstsze pomyłki to: nieuwzględnienie procentu wykorzystania, mylenie 80% z 80 godzinami, mnożenie zamiast dzielenia przez czas jednostkowy oraz brak kontroli jednostek. Pomaga zapis "h/szt." i sprawdzanie, czy końcowa jednostka to "szt.".
Gdy norma czasu jest w minutach, dzielisz przez 60, aby dostać godziny. Przykład: 24 min/szt. = 24/60 = 0,4 h/szt. Dopiero po takiej konwersji bezpiecznie liczysz sztuki z czasu pracy podanego w godzinach.
Norma czasu (czas jednostkowy) to przewidywany czas wykonania jednej sztuki przy określonych warunkach. Liczbę wyrobów w danym okresie liczysz jako: czas efektywny ÷ norma czasu. Im mniejsza norma, tym większa możliwa produkcja.
Takie rachunki służą do planowania obciążenia stanowisk, ustalania realnych terminów realizacji zleceń, szacowania potrzeb kadrowych oraz porównywania wariantów organizacji pracy (np. inne przezbrojenia, inny współczynnik wykorzystania czasu).
Najpierw wyznacz czas efektywny: czas nominalny × wykorzystanie (lub czas nominalny − przestoje). Potem podziel przez czas na sztukę. Jeśli są dodatkowe straty, uwzględnij je przed dzieleniem, bo wpływają na realny czas dostępny na produkcję.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Czas efektywnie wykorzystany to 80% z 40 h, czyli 40 × 0,8 = 32 h."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Procent" – opis obliczeń procentowych i przeliczania procentu na ułamek dziesiętny, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent - accessed 2026-02-18
  • Wikipedia (PL): "Wydajność pracy" – ogólne pojęcie produktywności i relacji nakładów czasu do efektów, https://pl.wikipedia.org/wiki/Wydajno%C5%9B%C4%87_pracy - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki z organizacji produkcji (normowanie pracy, zdolność produkcyjna)
  • Skrypty/lekcje o wskaźnikach produktywności i OEE (w ujęciu ogólnym)
  • Zbiory zadań rachunkowych z planowania produkcji (czas, normy, wydajność)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego