KWALIFIKACJA PGF6 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 11.
Ile form drukowych należy wykonać dla maszyny drukującej w formacie A2+, aby wydrukować trójkolorowe menu o formacie A4 i objętości 16 stronic?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W offsecie dla każdego koloru i każdej strony arkusza potrzebna jest osobna forma. Arkusz A2+ w druku dwustronnym może przenieść 8 stron A4, więc 16 stron to 2 arkusze. Na 1 arkusz przy 3 kolorach potrzeba 3 form na przód i 3 na tył, czyli 6. 2 × 6 = 12 form.

Pełne wyjaśnienie:

W druku offsetowym forma drukowa (płyta) odpowiada zawsze jednej separacji barwnej dla konkretnej strony arkusza. Oznacza to, że jeśli praca jest trójkolorowa, to na jedną stronę arkusza potrzebne są 3 formy (po jednej dla każdego koloru). Jeśli druk jest dwustronny, to trzeba przygotować formy osobno na przód i osobno na tył arkusza.

Najpierw ustala się liczbę arkuszy wynikającą z objętości. W praktycznym użytku formatu A2+ można na jednej stronie arkusza rozmieścić 4 strony A4, a przy zadruku dwustronnym daje to 8 stron A4 na jednym arkuszu. Dla menu o objętości 16 stron oznacza to:

16 ÷ 8 = 2 arkusze.

Następnie liczy się formy na jeden arkusz. Dla 3 kolorów:

  • przód arkusza: 3 formy,
  • tył arkusza: 3 formy,

czyli razem 6 form na 1 arkusz. Dla 2 arkuszy:

2 arkusze × 6 form/arkusz = 12 form.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Odpowiedź "16 szt." zwykle wynika z mylnego założenia, że każda strona publikacji wymaga oddzielnej formy, pomijając fakt, że na jednej formie (jednej stronie arkusza) drukuje się kilka stron A4 dzięki impozycji. Odpowiedź "6 szt." pomija jedną stronę arkusza (druk tylko jednostronny) albo ignoruje podział na arkusze. Odpowiedź "14 szt." to typowe "doliczanie" bez podstaw (np. na obcięcie), które nie zmienia liczby form wynikającej z liczby arkuszy, stron arkusza i kolorów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Forma drukowa (płyta offsetowa) to nośnik obrazu dla jednej strony arkusza i jednej separacji barwnej. W praktyce oznacza to, że dla każdego koloru przygotowuje się oddzielną płytę, a przy druku dwustronnym osobne płyty są na przód i na tył arkusza.
Ponieważ każdy kolor jest drukowany osobno (oddzielna separacja). Trzy kolory oznaczają trzy różne obrazy na płytach. Jeśli arkusz jest zadrukowany z obu stron, liczba form rośnie podwójnie, bo przód i tył wymagają osobnych kompletów płyt.
Najpierw ustal liczbę arkuszy potrzebnych na całą publikację. Potem zastosuj prosty wzór: arkusze × kolory × 2 strony (przód+tył). W ten sposób uwzględniasz osobne formy dla kolorów oraz osobne komplety płyt na obie strony arkusza.
Format A2+ określa, ile stron A4 można ułożyć na jednej stronie arkusza w impozycji. W typowych zadaniach przyjmuje się, że na jednej stronie A2+ mieszczą się 4 strony A4, a więc przy druku dwustronnym uzyskuje się łącznie 8 stron A4 na arkusz.
Impozycja (montaż) to rozmieszczenie wielu stron publikacji na arkuszu drukowym tak, aby po złożeniu były we właściwej kolejności. Wpływa na liczbę form, bo decyduje, ile stron A4 znajduje się na jednej stronie arkusza, czyli ile stron "obsługuje" jedna forma dla danego koloru.
To efekt uproszczenia: "16 stron publikacji = 16 form". W offsecie jedna forma (dla danego koloru) zwykle zawiera kilka stron publikacji dzięki impozycji. Dlatego liczy się strony na arkuszu, liczbę arkuszy oraz liczbę kolorów, a nie samą objętość w stronach.
Wynik 6 form pasuje do sytuacji, gdy drukujesz jeden arkusz w trzech kolorach dwustronnie (3 formy na przód + 3 na tył) albo gdy druk jest trójkolorowy jednostronny na dwóch arkuszach (2 × 3). W tym zadaniu są 2 arkusze i druk dwustronny, więc 6 to za mało.
Gdy z kontekstu wynika, że publikacja ma strony po obu stronach arkusza (typowo broszura/menu 16-stronicowe), zakłada się druk dwustronny. Wtedy zawsze liczysz osobno przód i tył arkusza. To właśnie daje mnożnik 2 w obliczeniach liczby form.
Najczęściej: (1) ustal, ile stron A4 przypada na 1 arkusz (przód+tył), (2) policz liczbę arkuszy dla danej objętości, (3) policz formy: arkusze × kolory × 2 strony arkusza. Na końcu sprawdź, czy wynik ma sens technologiczny.
Najczęstsze to: nieuwzględnienie liczby kolorów, pominięcie druku dwustronnego, przyjęcie złej liczby stron na arkuszu (błędna impozycja) oraz mylenie "stron publikacji" ze "stronami arkusza". Pomaga zapisywanie danych i stosowanie jednego, stałego schematu obliczeń.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "W offsecie dla każdego koloru i każdej strony arkusza potrzebna jest osobna forma."

Źródła:

  • Wikipedia: "ISO 216" (formaty papieru serii A) https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_216 - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia: "Imposition" (montaż/impozycja w poligrafii) https://en.wikipedia.org/wiki/Imposition - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia: "Offset printing" (zasada druku offsetowego i rozdział kolorów) https://en.wikipedia.org/wiki/Offset_printing - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z przygotowania do druku: impozycja, arkusze, formy i kolory
  • Instrukcje/poradniki CTP i przygotowalni offsetowej dotyczące form i separacji barwnych
  • Ćwiczenia rachunkowe z poligrafii: przeliczanie objętości na arkusze i formy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego