KWALIFIKACJA BUD14 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 26.
Ile mieszanki betonowej należy przygotować do wykonania 20 stóp fundamentowych o wymiarach 900 × 900 × 1000 mm, jeżeli norma zużycia betonu jest o 2% większa od objętości elementów konstrukcyjnych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stopa ma objętość 0,9 m × 0,9 m × 1,0 m = 0,81 m3. Dla 20 sztuk: 20 × 0,81 = 16,20 m3. Norma zużycia jest o 2% większa, więc 16,20 × 1,02 = 16,524 m3, co po zaokrągleniu daje 16,52 m3.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć, ile mieszanki betonowej należy przygotować, najpierw liczymy objętość geometryczną wszystkich stóp fundamentowych, a dopiero potem dodajemy narzut na zużycie (straty technologiczne) wynoszący 2%.

1) Zamiana jednostek
Wymiary podano w milimetrach: 900 × 900 × 1000 mm. Do obliczeń objętości w m3 wygodnie przejść na metry:
900 mm = 0,9 m, 1000 mm = 1,0 m.

2) Objętość jednej stopy
Stopa ma kształt prostopadłościanu, więc:
V = a · b · h
V = 0,9 · 0,9 · 1,0 = 0,81 m3.

3) Objętość 20 stóp
20 · 0,81 = 16,20 m3.
Ta wartość odpowiada samej sumie objętości elementów konstrukcyjnych, bez strat.

4) Narzut 2% na zużycie betonu
Skoro norma zużycia jest o 2% większa, oznacza to mnożenie przez 1,02:
16,20 · 1,02 = 16,524 m3.
Po zaokrągleniu do dwóch miejsc po przecinku otrzymujemy 16,52 m3.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "16,20 m3" – to wynik bez doliczenia 2% narzutu; pomija zwiększone zużycie wynikające z normy.
  • "18,00 m3" – wartość zawyżona; najczęściej wynika z błędnej konwersji jednostek, pomylenia procentu lub omyłkowego przyjęcia większych wymiarów.
  • "18,32 m3" – również wynik zawyżony; może być skutkiem doliczenia 2% w niewłaściwy sposób (np. do każdego wymiaru osobno) albo błędu w mnożeniu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze licz w kolejności: (1) zamiana jednostek, (2) objętość jednego elementu, (3) mnożenie przez liczbę sztuk, (4) narzut procentowy, (5) zaokrąglenie na końcu. To ogranicza ryzyko błędu i ułatwia kontrolę wyniku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw zamień wymiary na metry, a potem użyj wzoru na prostopadłościan: V = a · b · h. Dla 0,9 m × 0,9 m × 1,0 m otrzymasz 0,81 m3 na jedną stopę. To baza do dalszych obliczeń.
Bo odpowiedzi są w m3, a objętość liczona z mm dałaby wynik w mm3 (nieporównywalny liczbowo). Zamiana 900 mm → 0,9 m i 1000 mm → 1,0 m zapobiega typowemu błędowi rzędu 109.
To informacja o narzucie na straty (np. ubytki, resztki w pompie, nierówności wykopu). W praktyce oznacza to, że ilość do przygotowania/zamówienia liczysz jako objętość · 1,02, a nie jako samą objętość geometryczną elementów.
Są dwa równoważne sposoby: (1) pomnóż wynik przez 1,02 albo (2) oblicz 2% objętości i dodaj. Dla 16,20 m3: 16,20 · 1,02 = 16,524 m3. Zaokrąglaj dopiero na końcu.
Najczęstsze pułapki to: brak konwersji mm→m, mylenie 2% z 0,2 lub 2,0, dodanie narzutu do jednego wymiaru zamiast do objętości oraz zbyt wczesne zaokrąglanie. Warto zawsze sprawdzić, czy wynik ma "sens" (tu ok. 16–17 m3).
Zapas dolicza się przy zamawianiu betonu towarowego i planowaniu robót, gdy przewiduje się straty technologiczne lub niepewność wymiarów (np. kształt wykopu, nierówne deskowanie). W zadaniach egzaminacyjnych zapas wynika wprost z podanego procentu.
Oszacuj rząd wielkości: jedna stopa 0,9×0,9×1,0 to niecały 1 m3, więc 20 sztuk to ok. 20 m3, a dokładniej 16,2 m3. Po dodaniu 2% wynik powinien być tylko trochę większy, czyli ok. 16,5 m3.
Nie jest to poprawne w tym typie zadania. Narzut dotyczy zużycia betonu, czyli całkowitej objętości mieszanki, a nie wymiarów geometrycznych elementu. Zwiększanie każdego wymiaru o 2% zmieniłoby objętość bardziej niż o 2% i dałoby wynik zawyżony.
Najbezpieczniej wykonywać obliczenia na pełnych liczbach (z zachowaniem trzech miejsc po przecinku w m) i zaokrąglić dopiero końcowy wynik do dwóch miejsc po przecinku, jeśli tak wyglądają odpowiedzi. Tu 16,524 m3 zaokrągla się do 16,52 m3.
Objętość w m3 jest podstawą do określenia ilości materiału i usługi (dostawa, pompowanie, robocizna). Po przemnożeniu przez cenę jednostkową uzyskuje się koszt pozycji kosztorysowej. Narzut na straty pomaga uniknąć niedoboru betonu i przestojów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 56% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Stopa ma objętość 0,9 m × 0,9 m × 1,0 m = 0,81 m3."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Prostopadłościan" – wzór na objętość (V = a·b·c), https://pl.wikipedia.org/wiki/Prostopad%C5%82o%C5%9Bcian (dostęp: 2026-03-05)
  • Wikipedia (PL): "Metr sześcienny" – definicja jednostki objętości, https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_szescienny (dostęp: 2026-03-05)
  • Wikipedia (PL): "Milimetr" – przeliczanie na metry (1 mm = 0,001 m), https://pl.wikipedia.org/wiki/Milimetr (dostęp: 2026-03-05)

Materiały:

  • Podręczniki do matematyki technicznej (geometria brył i jednostki miar)
  • Materiały dydaktyczne z zakresu robót betonowych i obmiarów w budownictwie (skrypty szkolne)
  • Zadania ćwiczeniowe z kosztorysowania/obmiarów dotyczące fundamentów i elementów żelbetowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego