KWALIFIKACJA AUD8 + AUD9 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 31.
Ile razy zwiększy się amplituda sygnału po zwiększeniu poziomu sygnału o 6 dB?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zmiana poziomu o 6 dB dla wielkości proporcjonalnej do amplitudy (np. napięcia lub ciśnienia akustycznego) spełnia zależność 20·log10(A2/A1)=6. Stąd A2/A1=10^(6/20)≈1,995, czyli w przybliżeniu 2.
W praktyce audio przyjmuje się: +6 dB ≈ podwojenie amplitudy.

Pełne wyjaśnienie:

Decybel (dB) opisuje stosunek dwóch wartości w skali logarytmicznej. Kluczowe jest rozróżnienie, czy mówimy o amplitudzie (np. napięciu sygnału audio, prądzie, ciśnieniu akustycznym), czy o mocy.

Dla wielkości amplitudowych używa się zależności:

ΔdB = 20·log10(A2/A1)

W zadaniu ΔdB = 6, więc:

6 = 20·log10(A2/A1)
log10(A2/A1) = 6/20 = 0,3
A2/A1 = 10^0,3 ≈ 1,995

Otrzymujemy więc wzrost amplitudy prawie dokładnie dwukrotny. W praktyce scenicznej i studyjnej często zaokrągla się to do reguły: +6 dB ≈ ×2 amplituda.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "4 razy" byłoby bliższe zmianie około 12 dB dla amplitudy (bo dwa razy po +6 dB daje w przybliżeniu ×4), więc zawyża wynik.
  • "6 razy" wynika zwykle z błędu traktowania dB jak skali liniowej (6 dB → 6×), co nie jest prawdą.
  • "8 razy" mogłoby się kojarzyć z potęgowaniem (np. 2^3), ale nie wynika z definicji dB; dla amplitudy wymagałoby znacznie większej zmiany poziomu.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj dwie "kotwice": +6 dB ≈ ×2 amplituda oraz +3 dB ≈ ×2 moc. Jeśli w pytaniu pojawia się słowo "amplituda", najczęściej właściwy jest wzór z 20·log10.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wzrost o 6 dB dla wielkości amplitudowej (np. napięcia audio) oznacza prawie dwukrotny wzrost amplitudy. Wynika to z relacji 20·log10(A2/A1)=6, więc A2/A1≈10^(0,3)≈2. To popularna reguła w praktyce nagłośnieniowej.
Użyj wzoru dla amplitudy: ΔdB=20·log10(A2/A1). Podstaw ΔdB=6, przekształć: A2/A1=10^(6/20). Otrzymasz około 1,995, czyli w przybliżeniu 2 razy. To typowe zadanie rachunkowe z podstaw dB.
Bo moc jest proporcjonalna do kwadratu amplitudy (np. P∝U2). Gdy przechodzisz z mocy na amplitudę, w logarytmie pojawia się czynnik 2, stąd 10·log10(P2/P1) dla mocy i 20·log10(A2/A1) dla amplitudy.
Nie. +6 dB oznacza ~2× amplituda (napięcie/ciśnienie), ale subiektywna "głośność" zależy od ucha, pasma i warunków. Często przyjmuje się, że około +10 dB bywa odbierane jako "około dwa razy głośniej", ale to uproszczenie psychoakustyczne.
W torze liniowym audio napięcie jest typową miarą amplitudy. Zwiększenie poziomu o 6 dB oznacza, że napięcie (np. RMS w przybliżeniu) rośnie około . To ważne przy ustawianiu gainu i kontroli przesterowania kolejnych stopni.
Dla mocy (np. W) stosuje się 10·log10, a dla amplitudy (np. V, A, Pa) stosuje się 20·log10. W praktyce scenicznej regulujesz zwykle poziomy sygnału (amplitudę), więc częściej trafisz na interpretację +6 dB jako ~2×.
Najczęściej myli się wzory: używa się 10·log10 zamiast 20·log10, albo traktuje dB liniowo (np. "6 dB = 6 razy"). Warto też uważać na automatyczne skojarzenie "3 dB = podwojenie" bez doprecyzowania, że chodzi o moc.
Matematycznie: 10^(6/20)≈1,995, więc nie idealnie 2, ale bardzo blisko. W audio przyjmuje się to jako praktyczne przybliżenie, bo różnica jest minimalna w typowych zastosowaniach (ustawianie wzmocnień, orientacyjne porównania poziomów).
Zapamiętaj reguły: +6 dB ≈ ×2 amplituda, +20 dB = ×10 amplituda. Potem łącz je jak klocki (np. +26 dB ≈ ×20). To przydatne na egzaminie i podczas szybkich decyzji przy strojeniach systemu.
Rozumienie, że +6 dB ≈ ×2 amplituda, pozwala przewidywać ryzyko przesterowania: podbicie gainu o 6 dB podwaja napięcie na wyjściu, więc szybciej zbliżasz się do limitu headroomu. Ułatwia to też świadome dopasowanie poziomów między urządzeniami.
info

Około 66% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Zmiana poziomu o 6 dB dla wielkości proporcjonalnej do amplitudy (np. napięcia lub ciśnienia akustycznego) spełnia zależność 20·log10(A2/A1)=6."

Źródła:

  • NIST/SEMATECH e-Handbook of Statistical Methods – sekcja o skali decybelowej i logarytmach (opis relacji dB i ilorazów), https://www.itl.nist.gov/div898/handbook/ (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (pl) "Decybel" – definicje i wzory dla 10·log10 oraz 20·log10, https://pl.wikipedia.org/wiki/Decybel (dostęp: 2026-02-28)
  • HyperPhysics (Georgia State University) "Decibel Scale" – zależność 20·log10 dla amplitudy i przykłady 6 dB ≈ 2×, http://hyperphysics.phy-astr.gsu.edu/hbase/Sound/db.html (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podstawy elektroakustyki: rozdziały o poziomach w dB i skalach logarytmicznych
  • Notatki/ściąga: różnice między 10·log10 (moc) i 20·log10 (amplituda)
  • Ćwiczenia rachunkowe: przeliczanie 3 dB, 6 dB, 10 dB na stosunki amplitud i mocy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego