Błąd pomiaru można opisywać na dwa podstawowe sposoby:
- błąd bezwzględny – podawany w jednostkach wielkości mierzonej (tu: mm), np. 0,1 mm,
- błąd względny – pokazuje, jak duży jest błąd na tle wartości mierzonej; zwykle zapisuje się go jako ułamek lub w procentach.
W tym zadaniu podano błąd bezwzględny 0,1 mm oraz wynik pomiaru 2 mm. Błąd względny liczymy ze wzoru:
błąd względny = (błąd bezwzględny) / (wartość zmierzona)
Podstawiamy dane:
0,1 / 2 = 0,05
Otrzymany ułamek zamieniamy na procenty, mnożąc przez 100%:
0,05 · 100% = 5%
Odpowiedź "5%" jest więc poprawna, bo dokładnie wynika z definicji błędu względnego.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "2%" – taki wynik mógłby powstać przy błędnym dzieleniu lub przyjęciu innej wartości odniesienia niż 2 mm.
- "1%" – często wynika z intuicyjnego "zaniżenia" błędu (bez rachunku) albo z pomylenia 0,1 z 0,01.
- "50%" – to typowy skutek odwrócenia ilorazu (2 / 0,1 = 20, a potem błędne skojarzenia procentowe) albo mylnego przekonania, że 0,1 mm przy 2 mm stanowi "połowę".
W praktyce warsztatowej taki rachunek pomaga ocenić, czy suwmiarka daje wystarczającą dokładność do kontroli wymiaru w danym zadaniu montażowym.
