KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 25.
Ile wynosi koszt złamywania (falcowania) 1 arkusza A1 do składki 32-stronicowej, jeśli 1 złam oznacza jedno złożenie arkusza podwajające liczbę stron, a cena za 1 złam wynosi 1 grosz?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Składka 32-stronicowa powstaje przez kolejne złożenia arkusza, z których każde podwaja liczbę stron:
2 → 4 → 8 → 16 → 32, czyli potrzeba 4 złamów. Koszt to 4 × 1 gr = 4 gr. Pozostałe wartości wynikają z pominięcia jednego złożeń lub mylenia złamów z liniami zagięcia.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu kluczowe jest jednoznaczne rozumienie pojęcia "złam". Przyjmujemy definicję z treści: 1 złam = jedno złożenie arkusza podwajające liczbę stron w powstającej składce. To oznacza, że liczymy liczbę kolejnych operacji złożenia potrzebnych do uzyskania 32 stron.

Startujemy od jednego arkusza, który ma 2 strony (awers i rewers). Każde złożenie zwiększa liczbę stron w składce dwukrotnie:

  • po 1. złamie: 2 → 4 strony
  • po 2. złamie: 4 → 8 stron
  • po 3. złamie: 8 → 16 stron
  • po 4. złamie: 16 → 32 strony

Zatem do uzyskania składki 32-stronicowej potrzeba 4 złamów. Kalkulacja kosztu jest liniowa: koszt = liczba złamów × stawka za złam. Przy stawce 1 grosz za złam otrzymujemy: 4 × 1 gr = 4 gr.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wartość 3 gr zwykle wynika z pominięcia jednego złożeń (zatrzymanie się na 16 stronach lub błędne założenie, że pierwszy etap "się nie liczy"). 5 gr i 6 gr to typowy efekt pomieszania definicji: niektórzy liczą "złam" jako liczbę linii zagięcia albo doliczają czynności przygotowawcze, które nie są złamami w sensie operacji podwajających liczbę stron. W tej treści zadania liczy się wyłącznie liczba kolejnych złożeń dających 32 strony.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy liczysz strony (a nie kartki) i wykonaj krótki ciąg podwajania 2→4→8→… aż do wymaganego paginowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Falcowanie to składanie (złamywanie) zadrukowanego arkusza papieru w celu uzyskania składki wielostronicowej. W praktyce jest to operacja introligatorska wykonywana ręcznie lub na falcarce. Każde kolejne złożenie zmienia układ stron i zwiększa liczbę stron w powstałej składce.
Przy definicji "1 złam = jedno złożenie podwajające liczbę stron" startujesz od 2 stron arkusza i podwajasz: 2→4→8→16→32. Liczysz przejścia między wartościami: to 4 kolejne złożenia, więc 4 złamy.
Złożenie arkusza powoduje, że powstaje więcej "warstw" (kart) w składce, a każda karta ma dwie strony. W uproszczeniu: jeśli po złożeniu liczba kart się podwaja, to automatycznie podwaja się też liczba stron. Dlatego powstaje ciąg 2, 4, 8, 16, 32…
Nie zawsze. W części materiałów "złam" bywa rozumiany jako operacja złożenia (liczba przejść na falcarce), a czasem jako liczba linii zagięcia widocznych na arkuszu. Na egzaminie trzeba kierować się definicją w treści zadania albo opisem procesu.
Stosuje się prosty wzór: koszt = liczba złamów × stawka za złam. Najpierw ustalasz, ile złożeń jest potrzebnych do uzyskania wymaganej liczby stron w składce, a potem mnożysz przez cenę jednostkową (np. w groszach).
"Strona" to pojedyncza powierzchnia zadruku, a "kartka/karta" ma dwie strony (przód i tył). Jeśli ktoś liczy kartki zamiast stron, łatwo źle wyznaczy liczbę złożeń. To typowa pomyłka w zadaniach o falcowaniu i paginacji składek.
Najczęściej: pominięcie pierwszego złożenia, zatrzymanie się na 16 stronach, liczenie "od 1 strony" zamiast od 2 stron arkusza oraz przyjęcie innej definicji "złamu". Pomaga zapisanie krótkiego ciągu: 2→4→8→16→32.
W tym typie zadania kluczowa jest zależność "złożenie = podwojenie stron", więc liczba złamów wynika głównie z wymaganej liczby stron. Format A1 ma znaczenie technologiczne (wymiary i docelowy format po złożeniu), ale nie zmienia samej matematyki podwajania stron.
Zrób szybki test pamięciowy: po 1 złamie masz 4 strony, po 2 – 8, po 3 – 16, po 4 – 32. Jeśli potrzebujesz 32 stron, odpowiedź "4 złamy" powinna pojawić się od razu. Potem tylko przemnażasz przez stawkę w groszach.
Ćwicz zadania z: falcowania, zszywania, klejenia, cięcia i innych operacji finishingu. Zwracaj uwagę na definicje w treści (np. co oznacza "1 złam"). Rób krótkie notatki: ciągi podwajania stron, przeliczenia groszy i proste wzory kosztowe.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Składka 32-stronicowa powstaje przez kolejne złożenia arkusza, z których każde podwaja liczbę stron:2 → 4 → 8 → 16 → 32, czyli potrzeba 4 złamów."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Falcowanie" – definicja operacji składania arkusza i cel tworzenia składek, https://pl.wikipedia.org/wiki/Falcowanie - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL), "Arkusz (poligrafia)" – pojęcie arkusza drukarskiego i zależność od formatu, https://pl.wikipedia.org/wiki/Arkusz_(poligrafia) - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL), "Format papieru" – wymiary formatów serii A (w tym A1), https://pl.wikipedia.org/wiki/Format_papieru - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z introligatorstwa (dział: falcowanie i tworzenie składek)
  • Instrukcje producentów falcarek (opis operacji i nomenklatura złożeń)
  • Materiały szkolne z technologii poligraficznej: impozycja i obróbka po druku

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego