W zadaniu trzeba wyznaczyć maksymalną dawkę jednorazową metamizolu sodu doustnie dla dziecka o masie 36 kg, korzystając z danych "dla dorosłych" oraz klasycznego przeliczenia pediatrycznego.
Krok 1: odczyt dawki wyjściowej z tabeli
Z tabeli dawkowania dla substancji Metamizolum natricum monohydricum dla drogi podania doustnie odczytuje się maksymalną dawkę jednorazową 1,0 g. To jest wartość, od której startuje przeliczenie.
Krok 2: zastosowanie wzoru Clarka
W praktyce recepturowej często stosuje się wzór oparty na masie ciała, gdy punktem odniesienia jest dawka dla dorosłych:
dawka dziecka = (masa dziecka w kg / 70 kg) × dawka dorosłego.
Krok 3: obliczenia
- Masa dziecka: 36 kg
- Dzielnik we wzorze: 70 kg
- Maksymalna dawka jednorazowa dla dorosłych (doustnie): 1,0 g
Podstawienie do wzoru:
(36 / 70) × 1,0 g = 0,514285… g
Po zaokrągleniu do trzech miejsc po przecinku otrzymujemy 0,514 g.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Wartości większe (np. około 1,0 g i więcej) zwykle wynikają z pominięcia dzielenia przez 70 kg albo z błędnego przyjęcia, że dawka dziecka może równać się dawce maksymalnej dorosłego.
- Inne zawyżone wyniki mogą pochodzić z pomylenia dawki maksymalnej jednorazowej z dawką dobową albo z odczytania danych dla innej drogi podania niż doustna.
- Częstą przyczyną jest też błąd jednostek (mg ↔ g) lub przesunięcie przecinka przy zaokrąglaniu.
Kontrola sensowności wyniku
Dla metamizolu u dzieci spotyka się zalecenia 8–16 mg/kg. Dla 36 kg daje to 288–576 mg (0,288–0,576 g). Otrzymane 0,514 g mieści się w tym przedziale, co dodatkowo potwierdza poprawność obliczeń.