KWALIFIKACJA MEC8 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 35.
Ile wynosi wskazanie na zamieszczonej podziałce suwmiarki uniwersalnej?
Ilustracja przedstawia fragment podziałki głównej suwmiarki uniwersalnej, która jest używana do precyzyjnych pomiarów w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odczyt z suwmiarki to suma dwóch części:
1) pełne milimetry z podziałki głównej w miejscu zera noniusza (16 mm),
2) ułamek mm z noniusza: pokrywa się 17. działka, więc 17 × 0,05 mm = 0,85 mm.
Razem: 16,85 mm.

Pełne wyjaśnienie:

Wynik pomiaru na suwmiarce z noniuszem odczytuje się zawsze jako suma:

  • części całkowitej z podziałki głównej (w mm),
  • części ułamkowej z noniusza (w zależności od jego dokładności).

Krok 1 – podziałka główna: patrzymy, gdzie wypada zero noniusza. W przedstawionym wskazaniu zero noniusza znajduje się tuż za 16 mm, więc część całkowita wynosi 16 mm.

Krok 2 – noniusz: szukamy kreski na noniuszu, która najdokładniej pokrywa się z kreską podziałki głównej. Ta kreska odpowiada 17 działkom noniusza. Dla noniusza o działce 0,05 mm część ułamkowa to: 17 × 0,05 mm = 0,85 mm.

Krok 3 – złożenie wyniku: 16 mm + 0,85 mm = 16,85 mm.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 1,85 mm – pominięto część całkowitą 16 mm (typowy błąd "czytania tylko noniusza").
  • 1,68 mm – jednocześnie pominięto pełne mm i błędnie zinterpretowano wskazanie noniusza.
  • 36,05 mm – błędnie odczytano położenie zera noniusza (przesunięcie o całe centymetry) i/lub przyjęto niewłaściwą działkę noniusza.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zawsze zaznacz w myślach zero noniusza (to ono "niesie" pełne mm), dopiero potem szukaj kreski pokrycia na noniuszu i przelicz ją przez wartość działki (np. 0,05 mm).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw odczytaj pełne milimetry z podziałki głównej w miejscu zera noniusza. Potem znajdź kreskę noniusza, która najlepiej pokrywa się z kreską skali głównej. Numer tej kreski pomnóż przez 0,05 mm i dodaj do części całkowitej.
Zero noniusza to punkt odniesienia do odczytu pełnych milimetrów. Pokazuje, między którymi kreskami skali głównej znajduje się krawędź pomiarowa szczęki ruchomej. Błąd w tym kroku zwykle przesuwa wynik o 1 mm lub więcej.
Cyfry na noniuszu nie są bezpośrednio milimetrami. Oznaczają tylko numer działki. Wartość w mm otrzymujesz dopiero po przeliczeniu: liczba działek × wartość działki (np. 0,05 mm). Sama "8" nie znaczy 0,8 mm.
Przesuwaj wzrok wzdłuż noniusza i porównuj kreski z kreskami skali głównej. Szukasz miejsca, gdzie linie nakładają się idealnie, a nie "prawie". To ta działka wyznacza część ułamkową wyniku po przeliczeniu przez 0,05 mm.
Nie. Spotyka się różne noniusze, np. 0,05 mm albo 0,02 mm. Zależy to od konstrukcji podziałki pomocniczej. Na egzaminie trzeba rozpoznać, jaką wartość ma działka noniusza (z opisu lub z wyglądu skali) i według niej przeliczać działki.
Najczęściej: pominięcie pełnych mm z podziałki głównej, odczyt od złego punktu (nie od zera noniusza), wybranie sąsiedniej kreski zamiast pokrywającej się oraz błędne przeliczenie działek (traktowanie cyfry jako dziesiątych części mm).
Podziałka główna daje odczyt z krokiem 1 mm. Noniusz jest skalą pomocniczą, która pozwala "doprecyzować" położenie szczęki między kreskami skali głównej. Dlatego końcowy wynik to: pełne mm + ułamek mm z noniusza.
Suwmiarki używa się, gdy potrzebna jest większa dokładność i kontrola tolerancji: pomiar średnic wałków i otworów, grubości blach, szerokości rowków, głębokości gniazd. Linijka jest zbyt mało dokładna do typowych pasowań i montażu.
Porównaj położenie zera noniusza z podziałką główną: jeśli jest między 16 a 17 mm, wynik musi być 16,x mm. Ułamek z noniusza przy 0,05 mm nie przekroczy 0,95 mm. Taki "test rozsądku" wychwytuje grube pomyłki.
Najlepiej przerobić serię rysunków/zdjęć z różnymi ustawieniami noniusza i każdorazowo zapisać: (1) pełne mm z zera noniusza, (2) numer kreski pokrycia, (3) przeliczenie przez 0,05 mm lub 0,02 mm. Po kilku seriach rośnie szybkość i pewność.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Odczyt z suwmiarki to suma dwóch części: 1) pełne milimetry z podziałki głównej w miejscu zera noniusza (16 mm), 2) ułamek mm z noniusza: pokrywa się 17."

Materiały:

  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z metrologii warsztatowej (dział: suwmiarka i noniusz)
  • Instrukcje stanowiskowe w pracowni mechanicznej dotyczące pomiarów
  • Zadania treningowe z odczytu noniusza (różne położenia zera i różne kreski pokrycia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego