KWALIFIKACJA MED2 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 30.
Ile wynosi wskaźnik intensywności próchnicy w grupie 50 osób z próchnicą mających w sumie 171 chorych zębów?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W tej treści wskaźnik intensywności próchnicy rozumie się jako średnią liczbę zębów z próchnicą przypadającą na 1 osobę w grupie. Obliczamy go, dzieląc łączną liczbę zębów z próchnicą (171) przez liczbę osób (50): 171/50 = 3,42.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano dwie informacje: liczbę osób z próchnicą (50) oraz łączną liczbę zębów dotkniętych próchnicą w tej grupie (171). Jeżeli "wskaźnik intensywności próchnicy" w tym ujęciu oznacza średnią liczbę chorych zębów na 1 osobę w analizowanej grupie, to matematycznie jest to zwykła średnia: suma "przypadków" przypadających na osoby podzielona przez liczbę osób.

Krok 1: Ustalenie licznika
Licznikiem jest łączna liczba zębów z próchnicą: 171.

Krok 2: Ustalenie mianownika
Mianownikiem jest liczba osób, dla których zliczono te zęby, czyli liczba osób z próchnicą w tej grupie: 50.

Krok 3: Obliczenie wskaźnika
Wskaźnik = 171 / 50 = 3,42. Oznacza to, że statystycznie na jedną osobę z tej grupy przypada średnio około 3,42 zęba dotkniętego próchnicą.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • Wartość 3,24 odpowiada typowej pomyłce rachunkowej (błąd dzielenia lub zaokrąglania). Przy poprawnym dzieleniu 50 × 3,42 daje 171, więc 3,24 nie spełnia warunku zgodności z danymi.
  • Wartości 32,4 oraz 34,2 wskazują na przesunięcie przecinka (np. potraktowanie wyniku 3,42 jako 34,2) albo na błędne rozumienie wskaźnika jako "procentu" i wykonywanie niepotrzebnych przekształceń. Wskaźnik średniej liczby zębów na osobę nie jest procentem, więc nie mnoży się go przez 10 ani 100.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź wynik szybkim testem wstecznym: jeśli wynik ma wynosić 3,42, to 3,42 × 50 powinno dać dokładnie 171. Taka kontrola pozwala wyłapać błędy typu 3,24 lub przesunięcia przecinka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W tym typie zadania oznacza on średnią liczbę zębów z próchnicą przypadającą na 1 osobę w danej grupie. Liczy się go jako iloraz: łączna liczba zębów dotkniętych próchnicą / liczba osób w grupie.
1) Weź liczbę zębów z próchnicą (tu: 171).
2) Weź liczbę osób w grupie (tu: 50).
3) Podziel 171 przez 50.
4) Zapisz wynik w formie dziesiętnej: 3,42.
Ponieważ 171 to suma zębów objętych próchnicą w całej grupie, a 50 to liczba osób, których ta suma dotyczy. Dzielenie daje wartość "na osobę", czyli średnią intensywność w grupie.
Nie. Procent opisuje odsetek osób lub zębów w stosunku do całości. Wskaźnik intensywności w tym ujęciu jest średnią liczbową (np. ile zębów z próchnicą przypada średnio na osobę), więc nie mnoży się go przez 100.
Zrób szybki test wsteczny: pomnóż wynik przez liczbę osób. Jeśli wychodzi liczba bliska sumie (tu: 171), przecinek jest na dobrym miejscu. Wyniki typu 34,2 lub 32,4 po pomnożeniu przez 50 dałyby wartości wielokrotnie większe od 171.
Podczas oceny stanu zdrowia jamy ustnej w grupach (np. uczniowie, pacjenci programu profilaktycznego), porównywania wyników przed i po edukacji zdrowotnej oraz w raportowaniu efektów profilaktyki. Wskaźniki ułatwiają porównania między grupami i w czasie.
Częstość dotyczy tego, ilu pacjentów ma problem (np. odsetek osób z próchnicą). Intensywność dotyczy "ile" zmian przypada na osobę (np. średnia liczba zębów z próchnicą na pacjenta). Zwracaj uwagę na słowa "w sumie" i "na osobę".
Oznacza, że w analizowanej grupie średnio na jedną osobę przypada około 3–4 zęby dotknięte próchnicą. To nie mówi, że każdy ma dokładnie tyle zębów chorych, tylko opisuje średni poziom problemu w całej grupie.
Zależy od polecenia i odpowiedzi w teście. Jeśli odpowiedzi są podane z dwoma miejscami po przecinku, zwykle tak zapisuje się wynik. Warto wykonać dzielenie dokładnie i dopasować zapis do formatu odpowiedzi (np. 3,42).
Najczęściej: mylenie średniej z procentem, wybór złego mianownika (inna liczba osób niż w treści), błąd dzielenia oraz przesunięcie przecinka. Pomaga metoda kontroli: wynik × liczba osób powinno dać sumę z treści.
info

Statystycznie 70% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "W tej treści wskaźnik intensywności próchnicy rozumie się jako średnią liczbę zębów z próchnicą przypadającą na 1 osobę w grupie."

Źródła:

  • World Health Organization, "Oral Health Surveys: Basic Methods", 5th edition, 2013, section on caries indicators and reporting of measures (DMF/related indices).
  • World Health Organization, "Oral Health Surveys: Basic Methods", 4th edition, 1997, chapter describing calculation and interpretation of oral health indices.

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z epidemiologii stomatologicznej (rozdziały o wskaźnikach i interpretacji danych)
  • Materiały WHO dotyczące badań zdrowia jamy ustnej i wskaźników w ocenie próchnicy
  • Zadania rachunkowe z obliczania wskaźników (średnie, częstości, odsetki) w kontekście stomatologii

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego