KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 7.
Ile wynosi wymiar brutto plakatu, jeżeli zastosowano spady wielkości 3 mm, a wymiar netto jest równy A1?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Format brutto powstaje przez dodanie spadów do formatu netto. Dla spadu 3 mm dodaje się go z obu stron: szerokość + 2×3 mm oraz wysokość + 2×3 mm. Ponieważ A1 netto ma 594×841 mm, format brutto wynosi 600×847 mm.

Pełne wyjaśnienie:

W poligrafii format netto to docelowy rozmiar pracy po przycięciu, a format brutto to rozmiar pliku/arkusza przed przycięciem, powiększony o spady. Spad (bleed) jest potrzebny, aby po cięciu nie pojawiły się białe "włoski" na krawędziach, gdy tło lub grafika dochodzą do brzegu.

Jeśli spad ma 3 mm, to jest on dodawany z każdej strony pracy. Oznacza to, że do każdego wymiaru trzeba doliczyć spad z dwóch przeciwległych krawędzi:

  • szerokość brutto = szerokość netto + 2 × 3 mm
  • wysokość brutto = wysokość netto + 2 × 3 mm

Dla formatu A1 netto przyjmuje się wymiary 594 × 841 mm. Po doliczeniu spadów otrzymujemy:

  • 594 mm + 6 mm = 600 mm
  • 841 mm + 6 mm = 847 mm

Dlatego poprawna odpowiedź to 600 × 847 mm.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 597 × 844 mm – to efekt doliczenia tylko 3 mm łącznie do każdego wymiaru (błąd nieuwzględnienia obu stron).
  • 426 × 600 mm – wartości nie odpowiadają formatowi A1; wyglądają jak inny format lub błędna zamiana orientacji i skali.
  • 423 × 597 mm – podobnie jak wyżej: to nie są wymiary wynikające z A1 i spadu 3 mm, tylko liczby sugerujące inny rozmiar netto/brutto.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisz krótko wzór "brutto = netto + 2×spad" i wykonaj rachunek osobno dla szerokości oraz wysokości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Spad to dodatkowy obszar grafiki poza formatem netto, który zostanie odcięty po druku. Stosuje się go, aby po przycinaniu nie powstały białe paski na krawędziach, gdy tło lub zdjęcie dochodzi do brzegu projektu.
Dodaj spad do każdego wymiaru z obu stron: brutto = netto + 2×spad. Dla spadu 3 mm oznacza to +6 mm do szerokości i +6 mm do wysokości. To szybka metoda na egzaminie i w praktyce DTP.
W serii ISO format A1 ma standardowo 594 × 841 mm (w zależności od orientacji: pion/poziom). To wymiary netto arkusza. W zadaniach o spadach traktuj je jako punkt wyjścia do obliczeń formatu brutto.
Bo spad dotyczy każdej krawędzi. Szerokość ma lewą i prawą stronę, a wysokość górną i dolną. Jeśli spad wynosi 3 mm, to na szerokości dochodzi 3 mm z lewej + 3 mm z prawej, czyli razem 6 mm.
Nie. Spad jest na zewnątrz formatu netto i jest odcinany. Margines bezpieczeństwa (bezpieczne pole) jest wewnątrz formatu netto i chroni ważne elementy (teksty, logotypy) przed zbyt bliskim cięciem.
Spady są potrzebne, gdy jakikolwiek element (tło, zdjęcie, kolor) ma dochodzić do samej krawędzi po przycięciu. Jeśli projekt ma białą ramkę i nic nie dochodzi do brzegu, spad może nie być konieczny, ale decyzję zwykle potwierdza drukarnia.
Najczęstsze to: dodanie tylko 3 mm zamiast 6 mm (pominięcie dwóch stron), pomylenie netto z brutto, oraz użycie złego formatu startowego (np. A2 zamiast A1). Pomaga zapis wzoru i policzenie osobno szerokości i wysokości.
W ustawieniach dokumentu (np. w programie do składu) podaje się wartość spadu w polach "Bleed/Spad" dla góry, dołu, lewej i prawej strony. Najczęściej wpisuje się tę samą wartość (np. 3 mm) dla wszystkich stron, zgodnie z wymaganiami drukarni.
Często tak: w PDF do druku rozmiar strony bywa ustawiany na brutto, a linie cięcia wyznaczają netto. Ważne jest, aby eksport uwzględniał spady i znaczniki cięcia (jeśli są wymagane), inaczej drukarnia może odrzucić plik.
Sprawdź, czy oba wymiary są większe od netto dokładnie o 2×spad. Dla 3 mm powinno być +6 mm w poziomie i +6 mm w pionie. Jeśli różnica wynosi +3 mm lub wartości wyglądają jak inny format, wynik jest podejrzany.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Format brutto powstaje przez dodanie spadów do formatu netto."

Źródła:

  • Wikipedia: "ISO 216" (wymiary formatów serii A, w tym A1) – https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_216 - dostęp: 2026-02-18
  • Adobe InDesign User Guide: informacje o spadach (bleed) i przygotowaniu do druku – https://helpx.adobe.com/indesign/using/printing-documents.html - dostęp: 2026-02-18
  • Canva – artykuł wyjaśniający spady (bleed) w projektach do druku – https://www.canva.com/learn/bleed/ - dostęp: 2026-02-18

Materiały:

  • Instrukcje przygotowania plików do druku publikowane przez drukarnie (sekcje o spadach i formatach)
  • Dokumentacja programu DTP używanego na zajęciach (ustawienia dokumentu i eksport PDF)
  • Materiały o formatach papieru ISO 216 (tabela formatów serii A)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego