KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2018 (test 2)

PYTANIE NR 21.
Ilustracja przedstawia pomiar bicia
Ilustracja przedstawia schemat pomiaru bicia osiowego obręczy, co jest związane z kwalifikacją zawodową TECHNIK MECHANIZACJI
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bicie osiowe dotyczy odchyłki elementu w kierunku równoległym do osi obrotu ("wahanie" na boki). Gdy końcówka czujnika opiera się o boczną powierzchnię obręczy, a nie o bieżnik opony, mierzony jest właśnie ten rodzaj bicia i dla obręczy, nie dla opony.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce warsztatowej w pojazdach i maszynach rolniczych rozróżnia się dwa podstawowe rodzaje bicia koła:

  • bicie osiowe – odchyłka w kierunku równoległym do osi obrotu, czyli "rzucanie" koła na boki (zmiana położenia bocznej powierzchni podczas obrotu),
  • bicie promieniowe – odchyłka w kierunku promienia, czyli zmiana "wysokości" elementu podczas obrotu (koło jakby robi się raz większe, raz mniejsze).

O tym, co jest mierzone, decyduje miejsce przyłożenia końcówki pomiarowej czujnika zegarowego:

  • Jeżeli czujnik dotyka bocznej powierzchni obręczy (płaszczyzny prostopadłej do promienia, związanej z "bokiem" koła), a koło jest obracane, obserwujemy zmianę położenia tej powierzchni wzdłuż osi – to odpowiada biciu osiowemu obręczy.
  • Jeżeli czujnik dotyka powierzchni tocznej (np. bieżnika opony lub zewnętrznej średnicy obręczy) i mierzy zmiany w kierunku do/od środka, wtedy rozpatruje się bicie promieniowe.

Dlatego odpowiedź "osiowego obręczy." jest poprawna: łączy właściwy kierunek odchyłki (osiowy) z właściwym elementem koła (obręcz), wynikającym z miejsca pomiaru.

Pozostałe odpowiedzi są błędne typowymi sposobami:

  • "osiowego opony." – myli element mierzony; pomiar opony dotyczyłby kontaktu czujnika z oponą, a nie z obręczą.
  • "promieniowego opony." – myli zarówno kierunek odchyłki, jak i element; bicie promieniowe sprawdza się na powierzchni tocznej, a ilustracja (z opisu odpowiedzi) odpowiada pomiarowi bocznemu.
  • "promieniowego obręczy." – poprawny element, ale zły typ bicia; promieniowe obręczy mierzy się na średnicy/obwodzie, nie na bocznej płaszczyźnie.

Wskazówka egzaminacyjna: patrz na to, czy czujnik "widzi" ruch na boki (osiowe) czy w górę/dół względem środka (promieniowe), oraz czy dotyka obręczy czy opony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Bicie osiowe to odchyłka elementu koła w kierunku równoległym do osi obrotu, czyli "rzucanie" na boki. Rozpoznasz je, gdy czujnik zegarowy opiera się o boczną powierzchnię (np. bok obręczy) i wskazania zmieniają się podczas obracania koła.
Bicie promieniowe oznacza zmianę odległości powierzchni od środka obrotu (kierunek promienia). Różni się tym, że czujnik dotyka zwykle powierzchni tocznej (bieżnik opony lub średnicę obręczy), a nie boku. Osiowe dotyczy "falowania" na boki.
Najczęściej kontroluje się obręcz (odkształcenia po uderzeniach), oponę (nierówności, wybrzuszenia), a pośrednio także piastę i osadzenie koła. W praktyce ważne jest, aby wiedzieć, gdzie przykłada się czujnik, bo to określa, co naprawdę jest mierzone.
Bo różne przyczyny drgań i nierównej pracy układu jezdnego wynikają z różnych części koła. Obręcz może być skrzywiona, a opona może mieć defekt bieżnika lub osnowy. Poprawna diagnoza wymaga wskazania, czy pomiar dotyczy obręczy czy opony.
Końcówkę czujnika ustawia się tak, aby dotykała bocznej powierzchni obręczy, a kierunek pracy trzpienia odpowiadał ruchowi "na boki" względem osi obrotu. Następnie obraca się koło i obserwuje zmianę wskazań, szukając maksymalnej różnicy.
Końcówka czujnika powinna dotykać powierzchni na obwodzie (np. bieżnika opony lub zewnętrznej średnicy obręczy), tak aby trzpień pracował w kierunku do/od środka koła. Podczas obrotu koła odczytuje się wahania, które odpowiadają bicu promieniowemu.
Najczęstsze błędy to mylenie kierunków (osiowe vs promieniowe) oraz pomijanie miejsca styku czujnika (obręcz vs opona). Uczniowie często patrzą tylko na słowo "bicie" i wybierają promieniowe, bo kojarzy się z "okrągłością", bez analizy ustawienia czujnika.
Nie. Pomiar bicia pokazuje odchyłkę geometryczną lub nieprawidłowe osadzenie, ale nie przesądza o przyczynie. Zwiększone bicie może wynikać z odkształcenia obręczy, wady opony, zabrudzeń na styku piasty i felgi albo błędnego montażu. Potrzebna jest dalsza diagnoza.
Warto to zrobić po silnym uderzeniu kołem (np. kamień, krawędź), przy odczuwalnych drganiach, nierównym zużyciu opony, problemach z prowadzeniem albo po naprawach układu jezdnego. W terenie rolniczym ryzyko skrzywienia obręczy jest większe niż w ruchu drogowym.
Ćwicz rozpoznawanie: (1) gdzie dotyka czujnik (bok czy obwód), (2) jaki jest kierunek ruchu mierzony przez trzpień czujnika (na boki czy promieniowo), (3) czy mierzony jest element metalowy (obręcz) czy gumowy (opona). Pomagają krótkie szkice i zadania z ilustracjami.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Bicie osiowe dotyczy odchyłki elementu w kierunku równoległym do osi obrotu ("wahanie" na boki)."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z metrologii warsztatowej (czujnik zegarowy, pomiary bicia).
  • Instrukcje obsługi i napraw pojazdów/maszyn rolniczych opisujące kontrolę kół.
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych ROL.2 z działu diagnostyki i pomiarów.

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego