Bramki EX-OR (XOR) i EX-NOR (XNOR) są ze sobą ściśle powiązane: realizują funkcje logiczne o przeciwnych (zanegowanych) wynikach.
EX-OR (XOR) jest nazywana alternatywą rozłączną. Dla dwóch wejść przyjmuje stan 1 wtedy, gdy dokładnie jedno wejście ma stan 1, czyli gdy wejścia są różne (01 lub 10). W praktyce można o niej myśleć jako o "wykrywaczu niezgodności" sygnałów binarnych.
EX-NOR (XNOR) jest funkcją odwrotną: przyjmuje stan 1 wtedy, gdy wejścia są jednakowe (00 lub 11). To dlatego jest często używana jako element "sprawdzający zgodność" bitów (komparator równości bitowej).
Zależność między nimi można opisać wprost: wynik XNOR jest negacją (NOT) wyniku XOR dla tych samych wejść. Stwierdzenie "Bramka EX-NOR jest negacją bramki EX-OR" jest więc poprawne, bo opisuje różnicę na poziomie funkcji logicznej (tablicy prawdy).
Pozostałe odpowiedzi są błędne z typowych powodów:
- "Bramka EX-OR jest negacją bramki EX-NOR." – logicznie relacja negacji jest symetryczna (jeśli XNOR = NOT(XOR), to XOR = NOT(XNOR)), ale pytanie dotyczy różnicy między bramkami; w testach jednokrotnego wyboru poprawna powinna być jedna, zatem właściwe jest sformułowanie zgodne z przyjętą definicją: XNOR jako negacja XOR.
- "Bramki EX-OR i EX-NOR mają identyczną funkcję logiczną." – to nieprawda, bo ich wyjścia różnią się dla każdego zestawu wejść: tam, gdzie XOR daje 1, XNOR daje 0 i odwrotnie.
- "Nie ma różnicy…" – również fałsz: XOR wskazuje różność, a XNOR równość, co prowadzi do innych zastosowań w układach cyfrowych.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy nie pamiętasz nazw, rozpisz w pamięci cztery kombinacje wejść (00, 01, 10, 11) i zaznacz, gdzie sygnały są różne (XOR=1) oraz gdzie są równe (XNOR=1). To najszybsza metoda weryfikacji.