KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 21.
Jaka jest właściwa kolejność czynności podczas zakładania koszuli nocnej pacjentce z obrzękniętym, zaczerwienionym prawym przedramieniem?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy ubieraniu pacjentki z obrzękiem i zaczerwienieniem jednej kończyny najpierw zakłada się rękaw na stronę chorą, aby ograniczyć ból i konieczność późniejszego przeciągania materiału po wrażliwym przedramieniu.
Następnie zakłada się koszulę przez głowę, drugi rękaw i dopiero na końcu wygładza materiał pod plecami oraz pośladkami, dbając o komfort i bezpieczeństwo.

Pełne wyjaśnienie:

W ubieraniu osoby chorej obowiązuje praktyczna zasada: przy ubieraniu najpierw zajmujemy się kończyną bardziej problematyczną (bolesną, obrzękniętą, z ograniczeniem ruchu), a dopiero potem kończyną sprawniejszą. Dzięki temu minimalizuje się ryzyko bólu, tarcia i ucisku tkanek oraz zmniejsza liczbę manipulacji po stronie chorej.

Dlatego właściwa sekwencja przy koszuli nocnej u pacjentki z obrzękniętym i zaczerwienionym prawym przedramieniem zaczyna się od założenia prawego rękawa. Gdy rękaw jest już na chorej kończynie, łatwiej (i bezpieczniej) przeprowadzić koszulę przez głowę, a następnie założyć rękaw na drugą rękę. Na końcu wyrównuje się i wygładza materiał, przesuwając koszulę pod plecami i pośladkami tak, aby nie tworzyły się fałdy powodujące ucisk, otarcia i dyskomfort.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • Rozpoczynanie od rękawa po stronie zdrowej może wymusić późniejsze, trudniejsze przeciąganie koszuli przez stronę chorą, co zwiększa ból i nasila dyskomfort.
  • Sekwencje zaczynające się od przełożenia przez głowę bez zabezpieczenia chorej kończyny mogą powodować chaotyczne ruchy, szarpanie i niekontrolowane pociąganie materiału w okolicy obrzęku.
  • Zakładanie "obu rąk naraz" zwykle wymaga większej siły, synchronizacji i podnoszenia kończyn, co u osoby niesamodzielnej może być trudne i niebezpieczne (ból, utrata równowagi, stres).

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj regułę "ubieranie: chora pierwsza" oraz cel tej reguły: mniej ruchów po stronie chorej, mniejsze tarcie i większy komfort pacjenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej stosuje się zasadę: przy ubieraniu najpierw kończyna chora, potem sprawniejsza. Ogranicza to liczbę ruchów, tarcie materiału i ból po stronie chorej, bo trudniejszy etap wykonuje się, gdy ubranie nie jest jeszcze napięte na tułowiu.
Założenie rękawa jako pierwszego zmniejsza potrzebę późniejszego przeciągania i naciągania materiału na obrzękniętej okolicy. Dzięki temu redukuje się ucisk, ryzyko otarć oraz dolegliwości bólowe, a także łatwiej kontrolować ruchy chorej kończyny.
To wygładzenie materiału koszuli u pacjenta leżącego tak, aby nie tworzyły się fałdy. Fałdy mogą uciskać skórę, powodować dyskomfort i sprzyjać otarciom. W praktyce wykonuje się to delikatnie, z asekuracją, bez szarpania i bez nadmiernego obracania pacjenta.
Pracuj powoli, uprzedzaj o kolejnych ruchach i obserwuj reakcję bólową. Zaczynaj od strony chorej, stabilizuj kończynę blisko stawu, unikaj skręcania i ciągnięcia za dłoń. Dobieraj luźną koszulę z szerokimi rękawami, by ograniczyć ucisk w miejscu obrzęku.
Zwykle nie jest to zalecane, bo wymaga jednoczesnego unoszenia obu kończyn i łatwo doprowadza do szarpnięć materiału oraz bólu, szczególnie gdy jedna ręka jest obrzęknięta lub tkliwa. Bezpieczniej działać etapami, kontrolując ułożenie kończyn i napięcie tkaniny.
Typowe błędy to: zaczynanie od strony zdrowej, szybkie przeciąganie rękawa przez obrzęk, chwytanie za dłoń i "ciągnięcie" kończyny, pomijanie wygładzenia koszuli pod plecami oraz brak komunikacji z pacjentem. Każdy z nich zwiększa ból i ryzyko podrażnienia skóry.
Gdy pojawia się nagły, silny ból, wyraźne nasilanie zaczerwienienia/obrzęku, drętwienie, sinienie, chłód kończyny lub pacjent zgłasza niepokojące objawy. Wtedy priorytetem jest bezpieczeństwo: przerwij czynność, ułóż kończynę wygodnie i przekaż obserwacje osobie odpowiedzialnej.
Najlepsza jest koszula luźna, z szerokim dekoltem i rękawami, z miękkiego materiału, który nie obciera skóry. Ułatwiają to także zapięcia z przodu (jeśli są dostępne) oraz brak sztywnych szwów. Dobór ma znaczenie, bo zmniejsza wysiłek i ból przy zakładaniu.
Pomaga pozycja bezpieczna i stabilna: pacjentka leży wygodnie, z podpartą głową, a kończyna obrzęknięta jest podparta poduszką. Ważne jest też ustawienie łóżka na odpowiedniej wysokości dla opiekuna, aby chronić kręgosłup i wykonywać ruchy płynnie.
Praktyczna reguła pamięciowa: ubieranie – chora pierwsza, rozbieranie – chora ostatnia. Sens jest prosty: przy ubieraniu minimalizujesz późniejsze przeciąganie ubrania po stronie chorej, a przy rozbieraniu jak najdłużej stabilizujesz i chronisz tę stronę.

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego