Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2022 (test 2)



PYTANIE NR 16.
Jaki będzie koszt dorobienia panewek głównych i korbowodowych wału pokazanego na rysunku, jeżeli według cennika zakładu usługowego dorobienie panewek głównych na jeden czop to koszt 150 zł, a naczop korbowy 120 zł?
Ilustracja przedstawia wał korbowy, który jest kluczowym elementem silnika spalinowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszt oblicza się jako sumę cen jednostkowych za dorobienie panewek na każdy czop.
Z rysunku wynika, że wał ma 3 czopy główne i 2 czopy korbowe, więc: 3×150 zł + 2×120 zł = 450 zł + 240 zł = 690 zł. Pozostałe kwoty wynikają z błędnego policzenia czopów.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba wykonać dwa kroki: (1) policzyć na ilustracji, ile jest czopów głównych i ile czopów korbowych, a następnie (2) zastosować cennik "za jeden czop".

Rozpoznanie elementów: czopy główne leżą w osi wału i są miejscem osadzenia w łożyskach korpusu silnika. Czopy korbowe są przesunięte względem osi (na wykorbieniach) i współpracują z korbowodami. Na pokazanym wale widać 3 czopy główne (lewy, środkowy i prawy) oraz 2 czopy korbowe (po jednym na każde wykorbienie).

Obliczenie kosztu:

  • czopy główne: 3 szt. × 150 zł = 450 zł
  • czopy korbowe: 2 szt. × 120 zł = 240 zł

Łącznie: 450 zł + 240 zł = 690 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Zwykle wynikają z typowych pomyłek: pominięcia środkowego czopa głównego (zaniżenie sumy), mylenia czopa korbowego z innym fragmentem wykorbienia lub błędnego przyjęcia, że cena dotyczy "kompletu" zamiast jednej powierzchni łożyskowej. W praktyce serwisowej taka kalkulacja jest potrzebna przy zlecaniu regeneracji wału (szlifowanie czopów i dobór/dorobienie panewek do nowego wymiaru), dlatego zawsze warto policzyć elementy na rysunku i jeszcze raz sprawdzić, czy uwzględniono wszystkie czopy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest czop główny wału korbowego?
Czop główny to powierzchnia łożyskowa wału leżąca w osi obrotu, która opiera się w łożyskach (panewkach) osadzonych w kadłubie silnika. Utrzymuje wał w prawidłowym położeniu i przenosi obciążenia z układu korbowego na korpus silnika.
Co to jest czop korbowy i z czym współpracuje?
Czop korbowy (korbowodowy) to powierzchnia łożyskowa przesunięta względem osi wału, znajdująca się na wykorbieniu. Współpracuje z panewkami w stopie korbowodu i umożliwia zamianę ruchu posuwisto-zwrotnego tłoka na ruch obrotowy wału.
Jak odróżnić na rysunku czopy główne od korbowych?
Najprościej po położeniu: czopy główne są "w linii" osi wału (prosto), a czopy korbowe są widoczne jako przesunięte fragmenty na wykorbieniach, zwykle między przeciwwagami. Pomaga też funkcja: główne łożyskują wał w kadłubie, korbowe łączą się z korbowodem.
Dlaczego w silniku dwucylindrowym mogą być 3 czopy główne?
W wielu konstrukcjach dwucylindrowych wał jest podparty na trzech łożyskach głównych: lewym, środkowym i prawym. Dodatkowe (środkowe) podparcie zwiększa sztywność wału i zmniejsza ugięcia, co poprawia trwałość łożysk oraz stabilność pracy silnika.
Jak policzyć koszt dorobienia panewek na podstawie cennika za czop?
Trzeba policzyć liczbę czopów danego typu, a potem wykonać sumę iloczynów: (liczba czopów głównych × stawka za czop główny) + (liczba czopów korbowych × stawka za czop korbowy). To typowa kalkulacja usług regeneracyjnych liczonych "od sztuki".
Czy panewki główne i korbowodowe są takie same?
Nie. Pełnią podobną funkcję (łożyskowanie ślizgowe), ale pracują w innych miejscach i często mają inne wymiary oraz obciążenia. Panewki główne dotyczą łożysk kadłuba (oś wału), a korbowodowe dotyczą czopów korbowych w korbowodach. W zadaniach egzaminacyjnych rozróżnienie jest kluczowe.
Dlaczego regeneracja wału obejmuje szlifowanie czopów i dobór panewek?
Zużyte czopy mają rysy, owalizację lub stożkowatość. Szlifowanie przywraca prawidłową geometrię, ale zmienia wymiar średnicy, więc trzeba zastosować panewki o odpowiednim wymiarze naprawczym albo dorobić je tak, by zapewnić właściwy luz olejowy i trwałość łożyska.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w zadaniach z liczeniem czopów wału?
Najczęstsze to: pominięcie środkowego czopa głównego, mylenie liczby cylindrów z liczbą czopów głównych oraz błędne uznanie, że "wykorbienie" to to samo co czop korbowy. Pomaga zasada: czop to zawsze konkretna powierzchnia łożyskowa.
Czy do rozwiązania takiego zadania potrzebna jest wiedza o konkretnym modelu silnika?
Zwykle nie. Wystarcza rozumienie budowy wału korbowego i umiejętność policzenia elementów na rysunku/zdjęciu. Egzamin sprawdza przede wszystkim identyfikację czopów (główne vs korbowe) oraz poprawne zastosowanie stawek jednostkowych z cennika.
Jak sprawdzić, czy wynik obliczeń ma sens przed zaznaczeniem odpowiedzi?
Zrób szybki test rozsądku: policz minimalny i maksymalny wkład. Same czopy główne (3×150) dają 450 zł, więc wynik musi być większy. Same czopy korbowe (2×120) to 240 zł, więc łącznie powinno wyjść 690 zł. Jeśli wynik jest poniżej 450 zł, na pewno jest błędny.
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Opis ilustracji (analiza obrazu): wał korbowy z 3 czopami głównymi i 2 czopami korbowymi, materiał kontekstowy zadania, dostęp: w treści zadania

Materiały:

  • Podręczniki/rozdziały z budowy silników spalinowych (wał korbowy, łożyskowanie, panewki)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji ROL.2 z eksploatacji i napraw silników
  • Instrukcje serwisowe silników stosowanych w maszynach rolniczych (schematy wału i panewek)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego