To zadanie jest typową kalkulacją kosztu wykonania pracy polowej (zbioru) z rozbiciem na dwa składniki: koszt paliwa oraz koszt pracy operatora. Kluczowe jest poprawne wyznaczenie czasu pracy kombajnu z wydajności podanej w ha/h.
1) Wyznaczenie czasu pracy
Wydajność 1,5 ha na godzinę oznacza, że w 1 h kombajn zbiera 1,5 ha. Czas potrzebny na zebranie 15 ha liczymy więc przez podzielenie powierzchni przez wydajność:
czas = powierzchnia / wydajność
15 ha / 1,5 ha/h = 10 h.
2) Obliczenie zużycia paliwa i jego kosztu
Spalanie wynosi 12 l/h, więc w 10 h pracy zużycie paliwa będzie równe:
12 l/h × 10 h = 120 l.
Następnie mnożymy przez cenę 1 litra paliwa:
120 l × 5 zł/l = 600 zł.
To jest koszt paliwa dla całego zbioru.
3) Obliczenie kosztu pracy operatora
Stawka operatora to 30 zł/h, a czas pracy to 10 h, więc:
10 h × 30 zł/h = 300 zł.
To jest koszt robocizny.
4) Suma kosztów
Koszt całkowity w treści zadania to suma obu składników:
600 zł + 300 zł = 900 zł.
Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?
- Wyniki typu 600 zł zwykle biorą się z policzenia tylko paliwa i pominięcia wynagrodzenia operatora.
- Wyniki typu 630 zł wskazują na pomyłkę w czasie pracy (np. przyjęcie innej liczby godzin) albo dodanie/odjęcie przypadkowej wartości zamiast policzenia kosztu robocizny.
- Wyniki typu 930 zł często są skutkiem arytmetycznego "przesunięcia" o 30 zł (np. dodania stawki godzinowej zamiast kosztu za cały czas) lub błędnego zaokrąglenia i przeniesienia go na końcowy wynik.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zawsze policz czas z jednostkami (h), potem osobno paliwo (l i zł) oraz osobno operatora (zł), a na końcu wykonaj sumę. Kontrola jednostek pomaga uniknąć pomyłek.