KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 40.
Jaki będzie koszt wymiany lemieszy i dłut w pługu obracalnym 4-korpusowym, jeżeli ceny części brutto wynoszą: lemiesz 170 zł, dłuto 25 zł, a komplet śrub i nakrętek do jednego korpusu 5 zł? Koszt robocizny to 50 zł na jeden korpus.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicza się koszt jednego kompletu na korpus: 170 + 25 + 5 = 200 zł za części oraz 50 zł robocizny, razem 250 zł. Ponieważ pług jest obracalny, przyjmuje się 2 komplety elementów roboczych na korpus (na obie strony pracy), czyli 4 × 2 = 8 kompletów. 8 × 250 zł = 2000 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba policzyć koszt całkowity wymiany elementów roboczych (lemieszy i dłut) oraz osprzętu montażowego (śruby i nakrętki) wraz z robocizną.

1) Koszt części na jeden korpus
Na jeden korpus podano ceny brutto:

  • lemiesz: 170 zł
  • dłuto: 25 zł
  • komplet śrub i nakrętek do jednego korpusu: 5 zł

Suma części na jeden komplet dla jednego korpusu wynosi: 170 + 25 + 5 = 200 zł.

2) Robocizna
Koszt robocizny to 50 zł na jeden korpus. Zatem koszt (części + robocizna) dla jednego kompletu na korpus wynosi: 200 + 50 = 250 zł.

3) Ile kompletów trzeba policzyć?
Kluczowe jest pojęcie pług obracalny. W praktyce eksploatacyjnej często zakłada się, że pług obracalny ma elementy robocze pracujące w dwóch kierunkach (po obrocie) i dlatego uwzględnia się dwa komplety przypadające na jeden korpus w rozliczeniu wymiany (na obie strony pracy). To daje:

  • liczba korpusów: 4
  • liczba kompletów na korpus: 2
  • łącznie kompletów: 4 × 2 = 8

4) Koszt całkowity
Skoro jeden komplet kosztuje 250 zł, to całość wynosi: 8 × 250 zł = 2000 zł.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • 1600 zł zwykle wynika z pominięcia części kosztów (np. śrub/nakrętek lub robocizny) albo z błędnego mnożnika.
  • 1000 zł odpowiada policzeniu tylko 4 korpusów (4 × 250 zł) bez uwzględnienia drugiego kompletu wynikającego z obracalności.
  • 2200 zł to efekt przeszacowania (np. doliczenia dodatkowych, niepodanych elementów lub podwójnej robocizny ponad założenie zadania).

Wskazówka egzaminacyjna: zanim zaczniesz liczyć, wypisz w jednym miejscu: koszt części na jednostkę, koszt robocizny na jednostkę oraz mnożnik (ile jednostek/kompletów). To minimalizuje ryzyko pominięcia składnika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz koszt jednego "pakietu" na jednostkę (np. korpus): zsumuj ceny części i dodaj robociznę. Potem pomnóż przez liczbę jednostek (korpusów) oraz ewentualnie przez liczbę kompletów wynikającą z konstrukcji (np. obracalność). Na końcu sprawdź, czy uwzględniłeś wszystkie składniki.
Korpus pługa to zespół elementów roboczych wykonujących orkę (m.in. lemiesz i dłuto). W wielu zadaniach koszt liczy się "na korpus", bo części zużywają się i są wymieniane właśnie w takim zestawie dla każdej sekcji roboczej. To ułatwia mnożenie kosztu jednostkowego przez liczbę korpusów.
Pług obracalny pracuje po obrocie w przeciwnym kierunku, więc w rozliczeniu eksploatacyjnym czasem przyjmuje się dwa komplety elementów roboczych "na obie strony pracy". Wtedy liczba kompletów do policzenia to liczba korpusów pomnożona przez 2. Zawsze czytaj uważnie, co sugeruje konstrukcja maszyny.
Do części szybkozużywających się zalicza się przede wszystkim elementy mające bezpośredni kontakt z glebą i tarcie: lemiesze, dłuta, czasem odkładnice lub ich fragmenty (zależnie od konstrukcji). W zadaniach egzaminacyjnych zwykle podane są konkretne elementy, które masz uwzględnić w kosztorysie.
Najbezpieczniej policzyć koszt całkowity na jednostkę: (części na korpus) + (robocizna na korpus), a dopiero potem mnożyć przez liczbę korpusów i kompletów. Dzięki temu unikasz pomyłek, że robociznę policzysz raz zamiast wielokrotnie albo odwrotnie. To standardowy schemat liczenia kosztów.
Najczęściej pomija się jeden składnik (np. śruby/nakrętki), myli się koszt "na korpus" z kosztem całkowitym albo stosuje zły mnożnik (np. bierze tylko 4 korpusy mimo dodatkowego warunku wynikającego z konstrukcji). Błędy wynikają też z liczenia w pamięci zamiast wypisania danych i działań krok po kroku.
Cena brutto zawiera podatek VAT, czyli jest ceną "do zapłaty". W typowych zadaniach, gdy wszystkie ceny podane są brutto, nie wykonujesz żadnych przeliczeń podatkowych – po prostu sumujesz i mnożysz wartości. Uwaga: gdyby część danych była netto, trzeba by je ujednolicić, ale tutaj tego nie ma.
Zrób szybkie oszacowanie: koszt jednego kompletu to około 250 zł. Jeśli liczysz 4 korpusy, wyjdzie około 1000 zł; jeśli uwzględniasz 2 komplety na korpus, będzie około 2000 zł. Takie porównanie z odpowiedziami pozwala wykryć pomyłki w mnożniku lub w dodawaniu.
Kluczowe są: liczba korpusów (tu: 4), rodzaj maszyny (tu: pług obracalny) oraz to, co obejmuje "komplet" (lemiesz, dłuto, śruby i nakrętki) i jak podano robociznę (na jeden korpus). Z tych danych budujesz koszt jednostkowy i decydujesz, ile razy go policzyć.
Jeżeli zadanie podaje cenę kompletu śrub i nakrętek, to tak – jest to element kosztu materiałowego i musi być doliczony. W praktyce serwisowej często wymienia się elementy złączne przy demontażu zużytych części, bo pracują w trudnych warunkach (brud, wilgoć, korozja) i łatwo je uszkodzić.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Instrukcje obsługi i katalogi części zamiennych pługów obracalnych (producenta konkretnej maszyny)
  • Podręczniki szkolne z zakresu eksploatacji i obsługi maszyn rolniczych (dział: narzędzia uprawowe)
  • Zadania ćwiczeniowe z kalkulacji kosztów eksploatacji i robocizny w rolnictwie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego