KWALIFIKACJA CES1 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 4.
Jaki jest stopień rozdrobnienia n, jeżeli średnia wielkość kawałków nadawy wynosi 15 mm, a mlewa 5 mm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stopień rozdrobnienia n wyznacza się jako iloraz średniej wielkości ziaren nadawy do średniej wielkości ziaren mlewa. Dla danych 15 mm i 5 mm otrzymujemy: n = 15/5 = 3. Taki wynik oznacza trzykrotne zmniejszenie charakterystycznego wymiaru ziarna po procesie.

Pełne wyjaśnienie:

Stopień rozdrobnienia n jest prostym wskaźnikiem opisującym, jak bardzo zmniejszono charakterystyczny wymiar ziaren w procesie kruszenia lub mielenia. Najczęściej interpretuje się go jako stosunek średniego (lub umownego) wymiaru ziarna przed rozdrabnianiem do średniego wymiaru ziarna po rozdrabnianiu.

W zadaniu podano:

  • średnia wielkość kawałków nadawy: 15 mm,
  • średnia wielkość kawałków mlewa: 5 mm.

Obliczenie polega na wykonaniu ilorazu:

n = 15 mm / 5 mm = 3

Jednostki (mm) skracają się, więc n jest wielkością bezwymiarową. Wynik 3 oznacza, że po rozdrabnianiu przeciętny wymiar ziarna jest trzykrotnie mniejszy niż przed rozdrabnianiem.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • Wartość 4 nie wynika z danych – wymagałaby np. relacji 20/5 albo 15/3,75, których w treści nie ma.
  • Wartość 2 odpowiadałaby relacji 10/5 lub 15/7,5, więc również nie pasuje do podanych wielkości.
  • Typową pomyłką jest odwrócenie ilorazu (5/15), co daje 0,33 – takiej odpowiedzi nie ma, ale błąd wynika z niepewności, co dzielić przez co.

W praktyce technologii ceramiki taki wskaźnik pomaga porównywać efektywność ustawień urządzeń (np. czas mielenia, dobór ścierniwa, parametry młyna) oraz oceniać, czy uzyskane uziarnienie spełnia wymagania kolejnych etapów przygotowania mas.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stopień rozdrobnienia n to wskaźnik mówiący, ile razy zmniejszono charakterystyczny wymiar ziaren po procesie kruszenia lub mielenia. Najczęściej liczy się go jako iloraz średniej wielkości ziaren nadawy do średniej wielkości ziaren mlewa, więc jest to wielkość bez jednostki.
Wykonaj dzielenie: n = (średnia wielkość nadawy) / (średnia wielkość mlewa). Upewnij się, że obie wartości są w tych samych jednostkach (np. mm). Jednostki skrócą się, a wynik będzie liczbą bezwymiarową.
Takie ustawienie ilorazu odpowiada interpretacji "ile razy mniejsze" jest ziarno po procesie. Gdy nadawa ma większe ziarna niż mlewo, iloraz jest większy od 1 i rośnie wraz z intensywnością rozdrabniania. Odwrócenie ilorazu daje ułamek < 1 i zmienia sens wskaźnika.
Nie. W obliczeniu dzielisz dwie wielkości wyrażone w tych samych jednostkach (np. mm/mm). Jednostki skracają się, więc stopień rozdrobnienia jest bezwymiarowy. To ważne na egzaminie: wynik zapisuje się jako liczbę, bez "mm".
Najczęstsze pomyłki to: odwrócenie ilorazu (mlewo/nadawa), użycie różnych jednostek (cm i mm bez przeliczenia) oraz wybór odpowiedzi "na oko" bez sprawdzenia dzielenia. Warto też uważać na nieuwagę przy przepisywaniu liczb z treści zadania.
W praktyce stosuje się je przy ocenie pracy kruszarek i młynów, porównywaniu ustawień procesu (czas mielenia, obciążenie, dobór elementów mielących) oraz przy kontroli uziarnienia surowców. To pomaga utrzymać stałe parametry mas i powtarzalność produkcji.
Nadawa to materiał podawany do urządzenia rozdrabniającego (ziarno "przed" procesem). Mlewo to produkt po przejściu przez kruszarkę lub młyn (ziarno "po" procesie). W zadaniach egzaminacyjnych te pojęcia zwykle łączą się z obliczeniami wskaźników rozdrabniania.
Sprawdź relację wielkości: jeśli ziarno po procesie jest mniejsze (mlewo < nadawa), to n powinno być > 1. Im mniejsze mlewo przy tej samej nadawie, tym większy stopień rozdrobnienia. Gdy wyjdzie ułamek < 1, najczęściej odwrócono iloraz.
Tak, o ile konsekwentnie używa się tego samego rodzaju miary dla nadawy i mlewa (np. średnica zastępcza, wymiar charakterystyczny z analizy sitowej). Na egzaminie zwykle podaje się wprost "średnią wielkość kawałków", aby uniknąć sporów o definicję.
Przećwicz kilka zadań na: stopień rozdrobnienia, przeliczenia jednostek (mm–cm–m), interpretację nadawy i mlewa oraz szybkie sprawdzanie wyniku "na logikę" (>1 gdy materiał się rozdrabnia). Pomaga też zapisać wzór i zawsze podstawiać liczby z jednostkami.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Stopień rozdrobnienia n wyznacza się jako iloraz średniej wielkości ziaren nadawy do średniej wielkości ziaren mlewa."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Rozdrabnianie" – opis procesu i pojęć związanych z rozdrabnianiem, https://pl.wikipedia.org/wiki/Rozdrabnianie (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (PL): "Mielenie" – ogólne informacje o mieleniu jako procesie technologicznym, https://pl.wikipedia.org/wiki/Mielenie (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Skrypty/rozdziały z technologii rozdrabniania i mielenia surowców (kruszenie, mielenie, klasyfikacja ziarnowa)
  • Notatki z zajęć o przygotowaniu surowców ceramicznych i kontroli uziarnienia
  • Zadania rachunkowe z technologii ceramiki: wskaźniki procesu, ilorazy i proporcje

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego