KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 7.
Jakie są wymiary netto wizytówki, jeżeli przy zastosowaniu 3 mm spadu z każdej strony wymiar brutto wynosi 96 x 61 mm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Spad 3 mm jest dodany z każdej strony, więc od każdego wymiaru brutto odejmuje się łącznie 6 mm.
Netto: 96−6=90 mm oraz 61−6=55 mm. Dlatego poprawny format netto wizytówki to 90 × 55 mm, a pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego dodania/odjęcia spadu.

Pełne wyjaśnienie:

W poligrafii format brutto (zwykle "z bleedem") to rozmiar projektu łącznie ze spadem, czyli dodatkowym marginesem grafiki wychodzącej poza linię cięcia. Format netto to rozmiar po docięciu (finalny wyrób).

W zadaniu podano spad 3 mm z każdej strony. To oznacza, że spad dotyczy obu krawędzi danego wymiaru:

  • dla szerokości: lewa strona + prawa strona = 3 mm + 3 mm = 6 mm,
  • dla wysokości: góra + dół = 3 mm + 3 mm = 6 mm.

Obliczamy format netto odejmując 6 mm od każdego wymiaru brutto:

  • szerokość netto: 96 mm − 6 mm = 90 mm,
  • wysokość netto: 61 mm − 6 mm = 55 mm.

Dlatego poprawna odpowiedź to 90 × 55 mm.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Format "93 × 58 mm" odpowiada sytuacji, gdy ktoś odejmie tylko 3 mm od wymiaru (jakby spad był łącznie, a nie z dwóch stron). "99 × 64 mm" i "102 × 67 mm" wynikają z dodawania spadu do brutto albo pomylenia kierunku przeliczenia (netto→brutto zamiast brutto→netto). Na egzaminie warto zapamiętać regułę: spad "z każdej strony" mnożysz razy 2 dla danego wymiaru, a dopiero potem odejmujesz od formatu brutto.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Spad to zapas grafiki poza linią cięcia, dodawany na brzegach projektu. Dzięki niemu po docięciu nie powstają białe "szpary", gdy cięcie minimalnie się przesunie. Spad jest częścią formatu brutto, a nie formatu netto.
Jeśli spad wynosi 3 mm z każdej strony, to od każdego wymiaru brutto odejmujesz 2×3 mm, czyli 6 mm. Wzór: netto = brutto − 2×spad (dla szerokości i wysokości osobno).
Bo spad jest z dwóch stron danego wymiaru. Dla szerokości masz spad z lewej i z prawej, a dla wysokości z góry i z dołu. Dlatego "3 mm z każdej strony" daje łącznie 6 mm do odjęcia od szerokości i 6 mm od wysokości.
Format netto to finalny rozmiar po docięciu (to, co klient trzyma w ręku). Format brutto to rozmiar pliku z dodanym spadem (i czasem znacznikami). Brutto jest większe, bo zawiera obszar "na zapas" do bezpiecznego cięcia.
Spad 3 mm jest często używany, gdy elementy tła lub grafiki dochodzą do krawędzi projektu. Stosuje się go w wizytówkach, ulotkach i okładkach, aby tolerancja cięcia nie powodowała białych krawędzi.
Najczęstsze pomyłki to: odjęcie tylko 3 mm (zamiast 6 mm), dodanie spadu do brutto mimo że brutto już go zawiera, oraz mylenie kierunku przeliczenia (netto→brutto zamiast brutto→netto). Pomaga zapis: "z każdej strony" = razy 2.
Nie. Spad to obszar poza linią cięcia, który ma zostać odcięty. Margines bezpieczeństwa to obszar wewnątrz formatu netto, gdzie nie powinno się umieszczać ważnych elementów (tekstu, logo), aby nie zostały przycięte.
W większości programów DTP spad ustawia się w parametrach dokumentu (Bleed). Podajesz wartość dla góry, dołu, lewej i prawej strony (np. 3 mm). Potem eksportujesz PDF z uwzględnieniem spadów i znaczników cięcia, jeśli są wymagane.
Drukarnie tną arkusze z pewną tolerancją. Format brutto ze spadem zapewnia, że nawet przy minimalnym przesunięciu cięcia tło nadal dojdzie do krawędzi. Bez spadu mogłyby pojawić się białe paski na gotowym wydruku.
Porównaj brutto i netto: różnica powinna wynosić 2×spad dla każdego wymiaru. Jeśli spad to 3 mm, brutto powinno być większe od netto o 6 mm w szerokości i o 6 mm w wysokości. Gdy różnice są inne, ktoś mógł pomylić definicje.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Adobe Inc., InDesign User Guide: "Bleed and slug" / ustawianie spadów w dokumencie, https://helpx.adobe.com/indesign/using/bleed-slug.html (dostęp: 2026-03-01)
  • Serif (Europe) Ltd, Affinity Publisher Help: "Bleed" / definicja i zastosowanie spadów, https://affinity.help/publisher2/en-US.lproj/index.html?page=pages/Publishing/bleed.html (dostęp: 2026-03-01)
  • Corel Corporation, CorelDRAW Help: "Bleed" / przygotowanie do druku i spady, https://product.corel.com/help/CorelDRAW/540111130/Main/EN/Documentation/CorelDRAW-bleed.html (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Dokumentacja i poradniki DTP dotyczące spadów i marginesów bezpieczeństwa (InDesign/Affinity/Corel)
  • Instrukcje przygotowania plików do druku publikowane przez drukarnie (wymagania PDF, spady, znaczniki cięcia)
  • Ćwiczenia z przygotowania prostych formatów (wizytówka, ulotka) z różnymi wartościami spadu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego