KWALIFIKACJA MOT2 - TEST WIEDZY NR 10

PYTANIE NR 2.
Jeżeli w obwodzie o stałej oporności zwiększymy napięcie, co stanie się z natężeniem prądu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dla obwodu o stałej oporności obowiązuje zależność z prawa Ohma: I = U / R.
Jeśli R się nie zmienia, to wzrost napięcia U powoduje proporcjonalny wzrost natężenia I. Dlatego poprawna jest odpowiedź: "Zwiększy się", a pozostałe opcje przeczą tej zależności.

Pełne wyjaśnienie:

W obwodzie o stałej oporności (czyli przy założeniu, że rezystancja R nie zmienia się w rozpatrywanych warunkach) zależność między napięciem U i natężeniem prądu I opisuje prawo Ohma:

I = U / R

Z tego wzoru wynika prosta zależność jakościowa: jeśli R jest stałe, to natężenie I jest wprost proporcjonalne do napięcia U. Oznacza to, że zwiększenie napięcia zasilania spowoduje wzrost prądu płynącego w obwodzie. Stąd odpowiedź "Zwiększy się" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Zmniejszy się." — byłoby prawdą przy zwiększeniu oporu (większe R daje mniejszy I przy tym samym U) albo przy spadku napięcia, ale nie przy wzroście U przy stałym R.
  • "Pozostanie bez zmian." — prąd pozostaje taki sam tylko wtedy, gdy nie zmienia się napięcie lub gdy jednocześnie zmienia się opór tak, aby skompensować zmianę U. Tu wyraźnie podano stałą oporność.
  • "Nie można tego określić bez dodatkowych informacji." — dodatkowe dane byłyby potrzebne, gdyby opór mógł się zmieniać (np. z temperaturą, nieliniowy element). Jednak warunek "stałej oporności" dostarcza kluczowej informacji: R jest stałe, więc kierunek zmiany I można określić jednoznacznie.

W praktyce samochodowej ta zależność pomaga przewidywać skutki zmian napięcia w instalacji (np. przy problemach z regulacją ładowania lub spadkach napięć na połączeniach): w obwodach zachowujących się rezystancyjnie wyższe napięcie zwykle oznacza większy pobór prądu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
"Stała oporność" oznacza, że rezystancja R nie zmienia się w rozpatrywanych warunkach. Wtedy można bezpiecznie stosować zależność jakościową z prawa Ohma: gdy rośnie napięcie U, rośnie też prąd I. W praktyce pomija się tu np. wpływ temperatury na opór.
Prawo Ohma opisuje związek między napięciem, prądem i oporem: I = U / R. Dla stałego R oznacza to, że prąd jest wprost proporcjonalny do napięcia. Podwojenie napięcia (przy tym samym oporze) skutkuje podwojeniem natężenia prądu.
Napięcie jest "siłą napędową" przepływu ładunków. Jeżeli opór obwodu nie rośnie, to większe napięcie powoduje większy przepływ prądu. Wynika to bezpośrednio z relacji I = U / R: przy stałym R wzrost U musi dać wzrost I.
Tak, ale tylko gdy nie jest spełniony warunek stałej oporności lub gdy układ aktywnie stabilizuje prąd (np. przetwornica prądowa). Jeśli jednak w zadaniu podano "stała oporność", to przy wzroście napięcia prąd nie może pozostać bez zmian.
Byłaby właściwa, gdyby nie było informacji o zachowaniu oporu albo o liniowości elementu. Dla elementów nieliniowych (np. półprzewodników) zależność U–I nie musi być proporcjonalna, więc sam wzrost napięcia nie zawsze pozwala przewidzieć zmianę prądu bez dodatkowych danych.
Częsty błąd to ignorowanie warunku "stała oporność" i wybór odpowiedzi asekuracyjnej. Inny błąd to pomylenie zależności: uczniowie pamiętają, że większy opór zmniejsza prąd, i błędnie przenoszą to na sytuację wzrostu napięcia, choć tutaj opór jest stały.
W diagnostyce instalacji rozumienie relacji U–I pomaga ocenić obciążenie obwodu. Gdy napięcie zasilania rośnie, a odbiornik zachowuje się rezystancyjnie, prąd rośnie i może zbliżać się do wartości granicznych dla bezpiecznika lub przewodów. To ważne przy testach obwodów i spadków napięć.
Tak. Wiele materiałów ma opór zależny od temperatury (np. metale zwykle zwiększają opór przy wzroście temperatury). W realnych warunkach wzrost napięcia może zwiększyć prąd, a ten może podgrzać przewodnik i zmienić jego opór. W pytaniu egzaminacyjnym warunek "stała oporność" eliminuje ten efekt.
Szukaj w treści słów typu "stała oporność", "rezystor", "element omowy" — to zwykle oznacza liniową zależność i prawo Ohma. Jeśli pojawiają się diody, tranzystory lub wykres charakterystyki, element może być nieliniowy i wtedy potrzebne są dodatkowe informacje do oceny zmiany prądu.
Wystarczy zapamiętać schemat: stałe R → prąd zmienia się tak samo jak napięcie. Możesz też w myślach użyć wzoru I = U / R: skoro dzielisz przez stałą liczbę, to większa wartość w liczniku daje większy wynik. To pozwala uniknąć odpowiedzi "na wyczucie".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 71% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Dla obwodu o stałej oporności obowiązuje zależność z prawa Ohma: I = U / r.Jeśli R się nie zmienia, to wzrost napięcia U powoduje proporcjonalny wzrost natężenia I."

Materiały:

  • Podręcznik podstaw elektrotechniki (dział: prawo Ohma, wielkości elektryczne)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji dotyczące pomiarów U, I, R w instalacji pojazdu
  • Zadania treningowe z interpretacji zależności U-I-R (bez obliczeń i z obliczeniami)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego