KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2008

PYTANIE NR 43.
Jeżeli wartość PKB równa się 160 000 mln dolarów, a kraj liczy 40 mln mieszkańców, to w przeliczeniu na jednego mieszkańca PKB wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
PKB per capita liczymy jako PKB całkowite podzielone przez liczbę mieszkańców. Tutaj obie wartości są w mln, więc jednostka "mln" skraca się w ilorazie: 160000 / 40 = 4000. Otrzymujemy 4000 dolarów na osobę.

Pełne wyjaśnienie:

PKB per capita (PKB na 1 mieszkańca) to wskaźnik ekonomiczny obliczany jako całkowite PKB kraju podzielone przez liczbę jego mieszkańców. W praktyce jest używany do porównań międzynarodowych i ogólnej oceny poziomu rozwoju, ale nie pokazuje nierówności dochodowych.

W tym zadaniu:

  • PKB = 160 000 mln dolarów
  • liczba ludności = 40 mln mieszkańców

Stosujemy wzór: PKB per capita = PKB / liczba mieszkańców.

Wykonujemy dzielenie: 160 000 mln / 40 mln. Ponieważ w liczniku i mianowniku występuje ten sam mnożnik "mln", można go traktować jako wspólną jednostkę, która się skraca. Zostaje więc proste działanie: 160000 / 40 = 4000.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "4000$".

Pozostałe odpowiedzi wynikają z typowych pomyłek:

  • "400$" może pochodzić z błędnego przesunięcia rzędu wielkości (np. podzielenia przez 400 zamiast 40 lub omyłkowego "zgubienia zera").
  • "40$" sugeruje pomyłkę o dwa rzędy wielkości, często związaną z pośpiechem i brakiem kontroli wyniku.
  • "4$" bywa skutkiem błędnego potraktowania "mln" jako czegoś, co trzeba dodatkowo "odjąć" w wyniku, zamiast skrócić w ilorazie.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze sprawdź rząd wielkości. Skoro PKB to 160 000 mln, a ludność 40 mln, to wynik powinien być w tysiącach dolarów, a nie w dziesiątkach czy pojedynczych dolarach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
PKB per capita to wartość produktu krajowego brutto przypadająca na jednego mieszkańca. Liczy się je jako PKB całkowite / liczba mieszkańców. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba też pilnować jednostek (np. mln, mld), bo często skracają się w ilorazie.
Gdy PKB jest podane w mln i liczba mieszkańców też w mln, to w dzieleniu "mln" występuje po obu stronach i skraca się. Zostaje dzielenie samych liczb, np. 160000 / 40 = 4000. Wynik interpretujesz jako kwotę na osobę.
Bo stosujesz definicję wskaźnika: PKB per capita = PKB / liczba ludności. Podstawiasz dane: 160 000 mln USD / 40 mln osób. "mln" skraca się, a 160000/40 daje 4000. To poprawny rząd wielkości dla takiego zestawu danych.
Nie, jeśli poprawnie wykonasz dzielenie 160000/40. Wynik 400$ zwykle oznacza błąd rachunkowy (zgubione zero) albo nieprawidłowe dzielenie przez inną liczbę. Pomaga kontrola: 40 × 4000 = 160000, więc 4000 pasuje idealnie.
Najczęściej pojawia się mylenie jednostek (mln vs mld), pomijanie skrótów w danych, błędy w dzieleniu dużych liczb oraz brak kontroli rzędu wielkości. Częsta jest też błędna interpretacja, że PKB per capita to "dochód gospodarstwa domowego", a to inna kategoria.
Nie. PKB per capita to średnia wartość wytworzonej produkcji/usług na osobę, a nie średnia pensja. Może rosnąć nawet wtedy, gdy dochody różnych grup rosną nierówno. To wskaźnik porównawczy, ale nie opisuje bezpośrednio zarobków obywateli.
Używa się go do porównań krajów, analiz rozwoju społeczno-gospodarczego oraz w raportach i zestawieniach statystycznych. W administracji może pojawiać się w uzasadnieniach dokumentów, analizach regionalnych i materiałach informacyjnych, gdzie potrzebna jest prosta miara "na osobę".
Zrób szybki test rzędu wielkości: jeśli 160000 dzielisz przez 40, to dzielisz przez 4 i jeszcze przez 10. 160000/4 = 40000, a 40000/10 = 4000. Dodatkowo sprawdź wstecz: 4000 × 40 = 160000.
W wielu zadaniach "$" jest skrótem myślowym dla dolara amerykańskiego, ale formalnie bardziej jednoznaczne jest "USD". Na egzaminie najważniejsze jest, by wynik był liczbowo poprawny i opisany jako kwota na osobę. Gdy są wątpliwości, trzymaj się jednostek z treści.
Ćwicz działania na liczbach z zerami oraz skracanie jednostek w ułamkach (np. mln/mln). Pomaga zapisywanie kroków w prostszej postaci (160000/40). Warto też robić kontrolę wyniku mnożeniem wstecz i oceniać rząd wielkości, aby wychwycić "zgubione zera".
info

Statystycznie 72% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "PKB per capita liczymy jako PKB całkowite podzielone przez liczbę mieszkańców."

Źródła:

  • World Bank Data Help Desk – "GDP per capita (current US$)" (definicja wskaźnika), https://datahelpdesk.worldbank.org/knowledgebase/articles/906519-world-development-indicators (accessed 2026-02-27)
  • OECD Data – "GDP per capita" (opis i znaczenie wskaźnika), https://data.oecd.org/gdp/gdp-per-capita.htm (accessed 2026-02-27)
  • Encyclopaedia Britannica – "Gross domestic product (GDP)" (definicja PKB i ujęcie per capita jako miary na osobę), https://www.britannica.com/money/gross-domestic-product (accessed 2026-02-27)

Materiały:

  • Podstawy statystyki i ekonomii (dział: wskaźniki makroekonomiczne)
  • Materiały edukacyjne o PKB i PKB per capita (definicje i przykłady obliczeń)
  • Zadania rachunkowe z interpretacją jednostek (mln, mld) i kontrolą rzędu wielkości

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego