Zadanie opiera się na proporcjonalności między ilością robót (m3), wydajnością (m3/h) i czasem (h). Najpierw trzeba sprowadzić podaną wydajność do jednej godziny, a następnie uwzględnić pracę dwóch takich samych maszyn.
Krok 1: wydajność jednej zgarniarki w m3/h
Skoro jedna zgarniarka wykonuje 250 m3 w 8 godzin, to na 1 godzinę przypada:
250 / 8 = 31,25 m3/h.
Krok 2: wydajność dwóch zgarniarkek
Dwie identyczne zgarniarki (te same warunki: ta sama kategoria gruntu i ta sama odległość transportu 1 km) mogą pracować równolegle, więc ich wydajności się sumują:
2 · 31,25 = 62,5 m3/h.
Krok 3: obliczenie czasu na 1500 m3
Czas to iloraz ilości robót i wydajności:
1500 / 62,5 = 24 h.
Dlatego odpowiedź "24 godzin." jest właściwa.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "48 godzin." odpowiada typowemu błędowi, w którym ktoś podwaja czas zamiast podwoić wydajność dla dwóch maszyn (albo liczy, jakby pracowała jedna maszyna przez 48 h bez uzasadnienia).
- "6 godzin." powstaje zwykle przez niepoprawne skrócenie czasu (np. dzielenie 24 h przez 4 bez podstaw), albo przez pomylenie 8 h z "wydajnością dobową" i wykonanie niewłaściwego przeliczenia.
- "3 godzin." sugeruje skrajnie zawyżoną wydajność; to efekt błędu rzędu wielkości (brak kontroli jednostek i sensowności wyniku).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonaj szybki test sensowności. Skoro dwie maszyny robią łącznie 62,5 m3/h, to w 10 h zrobią ok. 625 m3, a w 20 h ok. 1250 m3. Do 1500 m3 potrzeba więc trochę ponad 20 h, co potwierdza wynik 24 h.