KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 30.
Klient zdeponował w banku 4000 zł na okres 3 lat. Lokata oprocentowana jest roczną stopą procentową w wysokości 5%. Zgodnie z umową kapitalizacja odsetek nastąpi po zakończeniu okresu, na który założono lokatę. Po tym okresie klient otrzyma
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ponieważ kapitalizacja następuje dopiero na koniec 3 lat, liczymy odsetki proste od kapitału początkowego: I = 4000 × 0,05 × 3 = 600 zł.
Kwota wypłaty = 4000 + 600 = 4600 zł. Pozostałe wartości wynikają z błędnego okresu lub interpretacji kapitalizacji.

Pełne wyjaśnienie:

Kluczowa informacja w zadaniu to: kapitalizacja odsetek nastąpi po zakończeniu okresu lokaty. Oznacza to, że przez cały czas trwania lokaty odsetki są naliczane od kapitału początkowego, a dopiero na końcu dopisywane do kwoty wypłacanej. Taki sposób liczenia odpowiada odsetkom prostym (brak dopisywania odsetek w trakcie i brak "procentu od procentu").

Stosujemy wzór na odsetki proste: I = K × r × t, gdzie:

  • K – kapitał początkowy (4000 zł),
  • r – roczna stopa procentowa (5% = 0,05),
  • t – czas w latach (3).

Obliczenie odsetek:

I = 4000 × 0,05 × 3 = 600 zł

Kwota końcowa (do wypłaty po 3 latach) to suma kapitału i odsetek:

4000 zł + 600 zł = 4600 zł

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 4000 zł – oznaczałoby brak odsetek, co przeczy oprocentowaniu 5% rocznie.
  • 4200 zł – odpowiada odsetkom za 1 rok (4000 × 0,05 = 200), czyli pominięto 2 lata trwania lokaty.
  • 4800 zł – sugeruje 800 zł odsetek, co przy 5% i 3 latach nie wynika ani z odsetek prostych, ani z typowej kapitalizacji składanej.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, kiedy następuje kapitalizacja. Kapitalizacja na koniec okresu zwykle prowadzi do jednorazowego dopisania odsetek i prostego wzoru I = K × r × t.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odsetki proste to odsetki liczone przez cały okres wyłącznie od kapitału początkowego. Nie ma tu "procentu od procentu", bo odsetki nie są dopisywane do kapitału w trakcie trwania lokaty. Typowy wzór to I = K × r × t.
Najpierw policz odsetki proste: I = K × r × t. Następnie dodaj je do kapitału: K końcowe = K + I. Kapitalizacja na koniec oznacza, że dopisanie odsetek następuje jednorazowo po zakończeniu lokaty.
Bo treść mówi, że kapitalizacja odsetek nastąpi po zakończeniu okresu. Odsetki składane powstają wtedy, gdy kapitalizacja jest okresowa (np. roczna, miesięczna) i odsetki dopisywane są wcześniej, zwiększając podstawę naliczania kolejnych odsetek.
Kapitalizacja wpływa na wysokość kwoty końcowej, więc ma znaczenie przy porównywaniu ofert lokat, planowaniu przychodów finansowych oraz sprawdzaniu poprawności naliczeń na wyciągach bankowych jednostki organizacyjnej. Inna częstotliwość kapitalizacji może dać inny wynik.
Oznacza, że w ciągu jednego roku odsetki wynoszą 5% wartości kapitału będącego podstawą naliczania. W odsetkach prostych ta podstawa pozostaje stała (kapitał początkowy), a w odsetkach składanych może rosnąć po każdej kapitalizacji.
Najczęściej myli się odsetki proste z kapitalizacją okresową, błędnie zamienia 5% na 5 zamiast 0,05 albo liczy odsetki tylko za 1 rok. Częsty jest też błąd interpretacji: pominięcie informacji, że kapitalizacja jest jednorazowa na koniec.
Tak, ale tylko wtedy, gdy czas wynosiłby 1 rok (bo 4000 × 0,05 = 200 zł odsetek) albo gdyby oprocentowanie za cały okres wynosiło 5%. W tym zadaniu okres to 3 lata i stopa jest roczna, więc 4200 zł jest zbyt małe.
Sygnałem jest informacja, że kapitalizacja nastąpi dopiero na końcu (jednorazowo). Jeśli widzisz kapitalizację "miesięczną/kwartalną/roczną" w trakcie trwania lokaty, wtedy zwykle trzeba rozważyć mechanizm składany, bo podstawa naliczania może się zmieniać.
Procent dzielisz przez 100. Przykładowo: 5% = 5/100 = 0,05. To kluczowe, bo użycie "5" zamiast "0,05" zawyżyłoby wynik stukrotnie. Na egzaminie warto zawsze wykonać tę zamianę jako pierwszy krok.
Możesz oszacować: 5% z 4000 zł to 200 zł rocznie. Przez 3 lata odsetki proste to około 3 × 200 = 600 zł, więc kwota końcowa powinna być w pobliżu 4600 zł. Jeśli wychodzi 4200 lub 4800, to sygnał błędu w czasie lub stopie.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Odsetki proste" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Odsetki_proste (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (PL): "Kapitalizacja odsetek" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Kapitalizacja_odsetek (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (PL): "Oprocentowanie" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Oprocentowanie (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki do matematyki finansowej (dział: procenty, odsetki proste i składane)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.5 z zakresu gospodarki finansowej
  • Ćwiczenia rachunkowe: lokaty, oprocentowanie, kapitalizacja

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego