KWALIFIKACJA ROL2 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 33.
Korzystając z danych przedstawionych w tabeli, dobierz koło łańcuchowe na wale koła napędowego (I) i koło łańcuchowe na przyrządzie sadzącym (II), aby uzyskać odstęp między ziemniakami w rzędzie 35 cm.
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z egzaminem zawodowym dla technika mechanizacji rolnictwa i agrotroniki.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odstęp sadzenia 35 cm uzyskuje się przez dobór pary kół łańcuchowych zgodnie z tabelą nastaw sadzarki.
W tabeli każdej kombinacji liczby zębów koła na wale koła napędowego (I) oraz koła na przyrządzie sadzącym (II) przypisano konkretny odstęp w rzędzie. Dla 35 cm wskazana jest para 19/35.

Pełne wyjaśnienie:

W sadzarkach do ziemniaków odstęp między sadzeniakami w rzędzie zależy od tego, jak szybko (względem przebytej drogi) pracuje mechanizm odkładający sadzeniaki. Zwykle realizuje się to przez napęd z koła jezdnego, a prędkość obrotowa przyrządu sadzącego ustala się przez przekładnię łańcuchową.

W tego typu zadaniu kluczowe jest poprawne odczytanie danych z tabeli: tabela łączy parę kół łańcuchowych (I na wale koła napędowego oraz II na przyrządzie sadzącym) z uzyskiwanym odstępem sadzenia. Nie wybiera się więc pary "na intuicję", tylko wyszukuje w tabeli wiersz/kolumnę odpowiadającą wymaganej wartości 35 cm.

Odpowiedź "19 zębów na kole łańcuchowym (I) i 35 zębów na kole łańcuchowym (II)" jest poprawna, ponieważ jest to kombinacja wskazana w tabeli jako dająca odstęp 35 cm. Pozostałe propozycje są niepoprawne, bo odpowiadają innym przełożeniom, a więc innym prędkościom pracy przyrządu sadzącego względem ruchu maszyny i w konsekwencji innym odległościom między sadzeniakami.

  • "19 zębów … i 40 zębów …" zmienia przełożenie względem wariantu 19/35, co skutkuje inną częstością odkładania sadzeniaków.
  • "25 zębów … i 30 zębów …" to kolejna para o innym stosunku liczby zębów, więc odpowiada innemu odstępowi.
  • "35 zębów … i 19 zębów …" w praktyce odwraca relację w przekładni i zwykle daje wyraźnie odmienny efekt (częsty błąd: zamiana koła napędzającego z napędzanym).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze upewnij się, że wiesz, które koło w zadaniu jest oznaczone jako (I), a które jako (II), i czytasz tabelę w odpowiedniej orientacji (wiersz/kolumna). W razie wątpliwości sprawdź, czy wybrana para jest logicznie spójna z mechanizmem (koło jezdne napędza przyrząd sadzący).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dobór kół łańcuchowych zmienia przełożenie między kołem jezdnym a przyrządem sadzącym. Inne przełożenie oznacza inną liczbę zadziałań mechanizmu odkładania na jednostkę drogi, czyli inny odstęp w rzędzie. W praktyce korzysta się z tabeli nastaw producenta.
Liczba zębów określa "wielkość" koła łańcuchowego i wpływa na przełożenie. Zmiana liczby zębów na kole napędzającym lub napędzanym zmienia prędkość obrotową przyrządu sadzącego względem koła jezdnego, co przekłada się na odstęp sadzenia.
Tabela zwykle uwzględnia konstrukcję konkretnej sadzarki (np. dodatkowe przekładnie, skok mechanizmu, parametry koła jezdnego). Same liczby zębów mogą nie wystarczyć bez tych danych. Dlatego na egzaminie najczęściej wyszukuje się w tabeli parę kół dla danego odstępu.
Najczęściej myli się oznaczenia (I) i (II), odczytuje tabelę w złej osi (wiersz zamiast kolumny), albo wybiera wartość z sąsiedniej rubryki (np. 30 cm zamiast 35 cm). Zdarza się też pomylenie jednostek, jeśli tabela podaje wartości w innej skali.
W praktyce wykonuje się próbę kręconą lub przejazd kontrolny i mierzy odległości między odkładanymi sadzeniakami na odcinku. Jeśli odstęp odbiega od 35 cm, koryguje się nastawę (zmiana pary kół lub ustawień). Ważne są też poślizg i warunki pola.
Nie zawsze, bo zależy, na którym kole zmieniasz liczbę zębów (napędzającym czy napędzanym) oraz od całej kinematyki maszyny. Sama "większa liczba zębów" bez wskazania miejsca w przekładni nie przesądza o kierunku zmiany odstępu. Dlatego stosuje się tabelę nastaw.
Różne odstępy dobiera się do odmiany, kalibru sadzeniaka, celu produkcji i warunków stanowiska. Mniejszy odstęp zwiększa obsadę, a większy ją zmniejsza, co wpływa na wielkość bulw i plon. Na egzaminie liczy się umiejętność ustawienia maszyny na wartość z polecenia.
Zwykle koło na wale koła napędowego (powiązane z kołem jezdnym) jest elementem napędzającym, a koło na przyrządzie sadzącym jest napędzane. W zadaniu pomagają oznaczenia (I) i (II). Trzeba je przypisać dokładnie tak, jak opisano w poleceniu.
Najczęściej wystarcza poprawny odczyt z tabeli, ale rozumienie przełożenia pomaga kontrolnie ocenić, czy wynik jest sensowny. Gdy tabela jest częścią arkusza, egzamin sprawdza umiejętność korzystania z dokumentacji technicznej. Bez tabeli nie da się jednoznacznie wybrać pary kół.
Ćwicz czytanie tabel nastaw i schematów napędu, a także rozpoznawanie elementów: koło jezdne, wał, koła łańcuchowe, przyrząd sadzący. Rozwiąż zadania z doborem przełożeń i wykonuj proste sprawdzenia logiczne (co się stanie po zwiększeniu/zmniejszeniu liczby zębów na danym kole).
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Dla 35 cm wskazana jest para 19/35."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z mechanizacji rolnictwa dotyczące sadzarek do ziemniaków (regulacje i próba kręcona)
  • Podstawy budowy maszyn: rozdział o przekładniach łańcuchowych (przełożenie, dobór kół)
  • Instrukcja obsługi konkretnego modelu sadzarki używanej w nauczaniu (tabele nastaw)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego