KWALIFIKACJA BUD1 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 9.
Korzystając z danych zawartych w tabeli, określ orientacyjną ilość piasku potrzebną do wykonania 3 m3 mieszanki betonowej o konsystencji plastycznej w celu uzyskania betonu zwykłego klasy Cl6/20.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi orientacyjnych ilości składników potrzebnych do wytworzenia 1 m³ betonu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli odczytuje się orientacyjną ilość piasku przypadającą na 1 m3 mieszanki betonowej o konsystencji plastycznej dla betonu zwykłego klasy C16/20. Następnie wynik przelicza się proporcjonalnie na 3 m3, czyli mnoży wartość z tabeli przez 3. Otrzymuje się 1215 jako ilość piasku.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniach kluczowe są dwa kroki: poprawny odczyt danych z tabeli oraz przeliczenie na wymaganą objętość mieszanki.

1) Odczyt z tabeli
Należy znaleźć w tabeli wiersz/kolumnę odpowiadające: betonowi zwykłemu klasy C16/20 oraz konsystencji plastycznej. Z tego pola odczytuje się orientacyjną ilość piasku na 1 m3 mieszanki. W praktyce takie tabele podają skład na 1 m3, aby łatwo było przeliczać na dowolną ilość betonu.

2) Przeliczenie na 3 m3
Skoro wartości są podane na 1 m3, to dla 3 m3 stosuje się proporcję liniową: ilość piasku dla 3 m3 = (ilość piasku dla 1 m3) × 3. To typowe przeliczenie materiałowe na budowie, np. przy zamawianiu kruszyw.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź "1215 1"
Wynika ona z przemnożenia wartości jednostkowej z tabeli (dla 1 m3) przez 3 m3. Taki wynik odpowiada ilości piasku potrzebnej do wykonania 3 m3 mieszanki o wskazanych parametrach.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne

  • "405 l" – to typowy błąd "bez przeliczenia": wartość może odpowiadać 1 m3, ale zadanie wymaga 3 m3, więc należy ją pomnożyć przez 3.
  • "438 1" – wskazuje na odczyt z niewłaściwego miejsca w tabeli (np. inna konsystencja lub inna klasa betonu) albo błędne przeliczenie.
  • "1 260 1" – sugeruje pomylenie składnika (np. kruszywo zamiast piasku) lub wybór wartości z innej receptury; nie wynika z prostego przeliczenia właściwej pozycji dla 3 m3.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, czy tabela podaje dane na 1 m3 oraz czy odpowiedzi mają spójne jednostki. Najpierw ustal wartość jednostkową, dopiero potem przeliczaj na wymaganą objętość.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Znajdź w tabeli pole odpowiadające jednocześnie klasie betonu (np. C16/20) oraz konsystencji (np. plastyczna). Wartość przy piasku jest zwykle podana dla 1 m3 mieszanki, aby można ją było łatwo przeliczać na dowolną objętość.
Składniki mieszanki betonowej skaluje się proporcjonalnie do objętości: jeśli receptura podaje ilości na 1 m3, to dla 2 m3 mnożysz ×2, a dla 3 m3 mnożysz ×3. To założenie jest poprawne w zadaniach "orientacyjnych", gdzie chodzi o proste planowanie ilości materiału.
Konsystencja plastyczna oznacza mieszankę podatną na układanie i zagęszczanie, ale nie tak ciekłą jak mieszanka płynna. W recepturach wpływa ona na ilości wody i drobnych frakcji, dlatego w tabeli trzeba wybrać dokładnie właściwą konsystencję, a nie "najbliższą".
Najczęściej popełnia się dwa błędy: brak mnożenia (zostawienie wartości z tabeli dla 1 m3) oraz mnożenie złej pozycji (np. dla innej konsystencji). Dodatkowo uczniowie mylą składniki: piasek vs kruszywo grube, co daje "realistyczną", ale złą liczbę.
Nie. Litr to jednostka objętości, a kilogram to jednostka masy. W zadaniach z tabelami receptur trzeba trzymać się jednostek z tabeli i z odpowiedzi. Zamiana l ↔ kg wymagałaby znajomości gęstości (zwykle niepodanej), więc na egzaminie to błąd.
W nagłówku tabeli lub opisie zwykle występuje zapis "na 1 m3" albo "skład 1 m3 mieszanki". Jeśli w zadaniu trzeba policzyć ilość materiału na 3 m3, to niemal zawsze oznacza, że dane startowe są jednostkowe. Gdyby było inaczej, zadanie podałoby to wprost.
Klasa betonu odnosi się do wymaganej wytrzymałości, a receptura (w tym ilość piasku) jest jednym z elementów, które pozwalają ją osiągnąć. Dlatego w tabeli nie wolno brać wartości dla innej klasy, nawet jeśli liczby wyglądają podobnie — zmienia się udział cementu, wody i kruszyw.
Jeżeli wśród odpowiedzi pojawia się liczba "mniejsza" i "większa", często ta mniejsza odpowiada wartości jednostkowej (na 1 m3), a większa jest wynikiem mnożenia przez żądaną objętość (np. 3 m3). To jednak tylko wskazówka — zawsze trzeba oprzeć się na tabeli i rachunku.
"Orientacyjna" oznacza, że wartości z tabeli są uśrednione i zależą od wielu czynników (np. wilgotność piasku, uziarnienie kruszyw, wymagania technologiczne). Na egzaminie przyjmuje się jednak dane z tabeli jako obowiązujące, a wynik ma wynikać z odczytu i prostego przeliczenia.
Ćwicz pracę z tabelami: szybkie wyszukiwanie klasy betonu i konsystencji oraz przeliczanie na różne m3. Naucz się też pilnować jednostek i rozróżniać składniki (piasek, żwir, cement, woda). Pomaga robienie krótkiego schematu: "wartość na 1 m3 → mnożę przez …".
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Z tabeli odczytuje się orientacyjną ilość piasku przypadającą na 1 m3 mieszanki betonowej o konsystencji plastycznej dla betonu zwykłego klasy C16/20."

Źródła:

  • PN-EN 206 (Beton – Wymagania, właściwości, produkcja i zgodność) – standard definicji klas betonu typu C16/20 (odwołanie ogólne; bez wskazania punktu z powodu braku dostępu do egzemplarza normy)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii betonu (receptury, konsystencje, składniki mieszanki)
  • Materiały szkolne do kwalifikacji BUD.1 dotyczące przygotowania mieszanek betonowych
  • Normy i opracowania branżowe opisujące klasy betonu i właściwości mieszanek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego