KWALIFIKACJA SPL4 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 29.
Korzystając z fragmentu ustawy Prawo o ruchu drogowym, określ maksymalną rzeczywistą masę całkowitą przyczepy ciągniętej przez samochód ciężarowy o dopuszczalnej masie całkowitej wynoszącej 7,5 tony.
Ilustracja przedstawia fragment ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Maksymalną rzeczywistą masę całkowitą przyczepy wyznacza się z ograniczenia podanego w przytoczonym fragmencie przepisów: masa przyczepy nie może przekroczyć określonej wielokrotności DMC pojazdu.
Przy DMC 7,5 t i współczynniku 1,4 otrzymujemy 7,5 × 1,4 = 10,5 t, więc poprawne jest 10,5 t.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu należy rozróżnić dwa pojęcia:

  • Dopuszczalna masa całkowita (DMC) samochodu ciężarowego – wartość administracyjnie dopuszczona dla pojazdu.
  • Rzeczywista masa całkowita przyczepy – masa przyczepy w danym momencie, czyli faktyczna (z ładunkiem), porównywana z limitami.

Na egzaminie kluczowe jest, aby zastosować regułę z fragmentu przepisów, do którego odwołuje się polecenie. W tego typu zadaniach fragment zwykle podaje relację w postaci współczynnika, np. że rzeczywista masa całkowita przyczepy nie może przekroczyć 1,4 DMC pojazdu ciągnącego. Wtedy obliczenie jest proste:

7,5 t × 1,4 = 10,5 t.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 7,5 t – to typowy błąd utożsamienia limitu masy przyczepy z DMC pojazdu ciągnącego; nie wynika z relacji mnożnikowej.
  • 3,5 t – to częsta "pułapka" skojarzeniowa z popularnymi progami mas (np. w innych kontekstach transportowych). Nie odpowiada podanemu DMC 7,5 t i nie wynika z przeliczenia.
  • 11,0 t – wartość bliska poprawnej może wynikać z zaokrąglania lub błędnego współczynnika. W zadaniu obowiązuje dokładne ograniczenie z przytoczonego przepisu, więc wynik powinien wyjść wprost z mnożenia.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj działanie i jednostkę. Jeżeli widzisz DMC w tonach i relację "razy …", to spodziewaj się wyniku w tonach, większego niż 7,5 t, ale nie dowolnego – ściśle z obliczenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
DMC to maksymalna masa pojazdu (lub przyczepy) dopuszczona do ruchu, określona w dokumentach pojazdu. Obejmuje masę własną oraz ładunek i pasażerów. W zadaniach egzaminacyjnych DMC jest punktem odniesienia do wyznaczania limitów dla zestawu pojazd–przyczepa.
Rzeczywista masa całkowita to faktyczna masa przyczepy w danym momencie (np. podczas kontroli lub ważenia), czyli przyczepa + ładunek. DMC jest wartością dopuszczalną "na papierze". W przepisach i zadaniach często porównuje się rzeczywistą masę do limitu wynikającego z DMC pojazdu ciągnącego.
Gdy przepis podaje relację typu "maksymalna masa przyczepy = 1,4 × DMC pojazdu", wykonujesz zwykłe mnożenie. Dla DMC 7,5 t: 7,5 × 1,4 = 10,5 t. Warto zapisać działanie i jednostkę, bo odpowiedzi są zwykle w tonach.
Bo ograniczenie dla przyczepy może być określone jako wielokrotność DMC pojazdu, a nie wartość równa DMC. Jeśli w materiale źródłowym pojawia się mnożnik (np. 1,4), to limit będzie inny niż 7,5 t. Wybór "7,5 t" zwykle wynika z automatycznego skojarzenia, a nie z obliczeń.
Najczęściej przy planowaniu transportu (dobór środka transportu do ładunku), przed wyjazdem (weryfikacja dokumentów i ładunku), podczas załadunku oraz w razie kontroli drogowej lub ważenia. Dla technika logistyka to element organizacji bezpiecznego i zgodnego z przepisami przewozu.
Jeżeli polecenie mówi "korzystając z fragmentu ustawy", to do poprawnego i jednoznacznego rozwiązania fragment powinien być dołączony lub jednoznacznie wskazany. W przeciwnym razie uczeń może nie wiedzieć, jaką regułę prawną zastosować (np. jaki współczynnik lub ograniczenie przyjąć).
Typowe pomyłki to: mylenie DMC z masą rzeczywistą, błędne działanie (dodawanie zamiast mnożenia), zaokrąglanie "na oko" oraz wybór odpowiedzi najbliższej liczbie z treści. Pomaga zapis: dane → wzór z przepisu → działanie → wynik z jednostką.
Bo wiele wartości wygląda "wiarygodnie" i różni się niewiele (np. 10,5 i 11,0). To sprzyja zgadywaniu. Najbezpieczniej wykonać obliczenie zgodnie z regułą z materiału źródłowego i sprawdzić, czy wynik jest dokładnie jedną z odpowiedzi, bez zaokrągleń.
W praktyce przydają się m.in.: masa własna, ładowność, masa całkowita, DMC, masa rzeczywista, a także rozumienie zestawu pojazdów (pojazd + przyczepa). Egzamin sprawdza nie tylko definicje, ale też umiejętność zastosowania ograniczeń do planowania transportu.
Ryzykowne. Odpowiedzi są skonstruowane tak, aby intuicja myliła (np. wartość równa DMC albo "ładna" liczba). Jeśli przepis daje współczynnik, obliczenie jest krótkie i pewne. Liczenie zajmuje kilkanaście sekund, a znacząco podnosi szansę poprawnej odpowiedzi.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Tekst ujednolicony ustawy Prawo o ruchu drogowym (aktualna wersja)
  • Podręczniki/kompendia do kwalifikacji z organizacji transportu (dział: wymagania dla pojazdów i zestawów)
  • Materiały szkoleniowe ITD/WORD dotyczące mas i nacisków w transporcie drogowym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego