Zadanie polega na przeliczeniu receptury z 100 kg na 2 000 kg oraz na zsumowaniu dwóch wskazanych surowców: sera i twarogu. W produkcji (także spożywczej) takie przeliczenia wykonuje się proporcjonalnie, bo receptura podaje udział składników w stałej bazie (tu: 100 kg).
Krok 1: ustal współczynnik skali
Baza receptury: 100 kg wyrobu gotowego. Wielkość planowanej partii: 2 000 kg. Współczynnik skali: 2 000 / 100 = 20. Oznacza to, że każdy składnik z receptury (w kg na 100 kg) trzeba pomnożyć przez 20.
Krok 2: odczytaj i zsumuj masy "ser" + "twaróg" z receptury
Z receptury wynika, że łącznie ser i twaróg stanowią 42 kg na 100 kg wyrobu. Ta liczba jest kluczowa, bo pytanie nie dotyczy pojedynczego składnika, tylko sumy dwóch.
Krok 3: przelicz na 2 000 kg
42 kg × 20 = 840 kg. Odpowiedź "840 kg" jest poprawna.
Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?
- "420 kg" odpowiadałoby połowie poprawnej wartości (typowy skutek użycia współczynnika 10 zamiast 20).
- "210 kg" odpowiadałoby jeszcze mniejszemu współczynnikowi (np. 5) lub pomyleniu udziału składnika.
- "1050 kg" oznaczałoby 52,5% udziału sera i twarogu w wyrobie, co nie wynika z podanej receptury i zwykle jest skutkiem błędnego odczytu tabeli albo sumowania niewłaściwych pozycji.
Wskazówka kontrolna: po obliczeniu sprawdź udział procentowy: 840/2000 = 0,42, czyli 42%. Taki test "na zdrowy rozsądek" pomaga wychwycić błędy zer i współczynnika skali.
