W rachunku kosztów przyjmuje się prostą zależność: koszt całkowity wytworzenia danej partii produktu składa się z kosztów bezpośrednich oraz kosztów pośrednich. W zadaniu wszystkie wartości odnoszą się do tej samej wielkości produkcji, czyli do 1 tony kapusty kiszonej.
Krok 1: wyznaczenie kosztów bezpośrednich dla 1 tony
Skoro koszt całkowity produkcji 1 tony wynosi 2 000,00 zł, a koszty pośrednie wynoszą 500,00 zł, to koszty bezpośrednie obliczamy przez odjęcie:
koszty bezpośrednie (1 t) = 2 000,00 zł − 500,00 zł = 1 500,00 zł
Krok 2: przeliczenie kosztu z 1 tony na 1 kg
1 tona to 1000 kg. Aby uzyskać koszt bezpośredni przypadający na 1 kg produktu, dzielimy koszt bezpośredni dla całej tony przez 1000:
koszty bezpośrednie (1 kg) = 1 500,00 zł / 1000 kg = 1,50 zł/kg
Dlatego poprawna jest odpowiedź "1,50 zł".
Dlaczego pozostałe wartości są błędne?
- "1,00 zł" często wynika z pominięcia części kosztów (np. błędnego założenia, że koszty bezpośrednie to tylko 1000 zł) albo z niepoprawnego odjęcia kosztów pośrednich.
- "2,00 zł" odpowiadałoby kosztowi całkowitemu na 1 kg (bo 2000 zł / 1000 kg = 2,00 zł), a zadanie pyta o koszty bezpośrednie, więc taka odpowiedź miesza kategorie kosztów.
- "2,50 zł" mogłoby powstać przez błędne dodanie kosztów pośrednich do całkowitych albo przez pomylenie kierunku obliczeń (np. traktowanie 500 zł jako kosztu na kg, a nie na tonę).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy wszystkie kwoty odnoszą się do tej samej jednostki (tona/partia), a dopiero na końcu przeliczaj na kg. To zmniejsza ryzyko błędu o czynnik 1000.